Вопросы
по кабардинскому языку и кабардинской литературе
Всего 384, из них 120 – по литературе, 194 по кабардинскому языку, 70 по методике преподавания,
1уэры1уатэмк1э упщ1эхэр.
1. 1уэры1уатэм и жанрхэм щыщхэр.
А. Нарт эпосыр. Г. Псалъэжьхэр.
Б. Поэмэхэр. Д. Уэрэдыжьхэр.
В. Таурыхъхэр. Е. Усэхэр.
2. Адыгэ 1уры1уатэм нэхъ щ1ып1эшхуэ щызыубыдыр.
А. Псысэхэм. Г. Нарт эпосым.
Б. Таурыхъхэм. Д. Къуажэхьхэм.
В. Хъыбарыжьхэм. Е. Псынщ1эрыпсалъэхэм.
3. Адыгэ псалъэжьхэм я темэ нэхъыщхьэхэр.
А. Лэжьыгъэм епхахэр. Г. Зауэм, мамырыгъэм теухуахэр.
Б. Природэм теухуахэр. Д. Ц1ыху хьэл-щэнхэм теухуахэр.
В. Бынунагъуэм епхахэр. Е. Хабзэм, гъэсэныгъэм епхахэр.
4. Псалъэжьхэр шэрыуэ зыщ1хэр сыт?
А. Къэгъэпсэуныгъэм. Г. Инверсием.
Б. Метонимиехэм. Д. Синекдохэхэм.
В. Метафорэхэм. Е. Аллитерацэм.
5. Къуажэхьхэр къащ1э. 1) Къырым кърашу, гуп гъэгушы1э.
А. Мыщэ. Б. Пшынэ. В. Уэрэджы1ак1уэ.
2) Псым къыхах, псым хыхьэж.
А. Мывэ. Б. Пшахъуэ. В. Шыгъу.
6. Адыгэ уэрэдхэр зытеухуахэмк1э зэрызэщхьэщык1хэр.
А. Къэк1ыгъэхэм епхахэр. Г. Нысашэ-хьэгъуэл1ыгъуэ уэрэдхэр.
Б. Лэжьыгъэм епхахэр. Д. Хъерхуеджэ уэрэдхэр.
В. Псэущхьэхэм епхахэр. Е. Л1ыхъужь уэрэдхэр.
7. Сосрыкъуэ нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Бзаджэу. Б. Хьилагъэр и мыхамэу.
В. Л1ыгъэ хэлъу. Г. Ерыщу.
8. Бэдынокъуэ нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Мышынэу. Б. Къарур зи бэу.
В. Чинтыр зи бийуэ. Г. Хьилэшыуэ.
9. Сэтэней нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Акъылыф1эу. Б. Бзаджащ1эу.
В. Фэншэу. Г. Нартхэм я чэнджэщэгъуу.
10. Лъэпщ нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Зауэл1 1эзэу. Б. Иныжьхэм пэуву.
В. 1эдэ ищ1ауэ. Г. Гъук1э 1эзэу.
11. Батэрэз нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Тэмакък1эщ1у. Б. Нэсрэн Жьак1э хуит къищ1ыжауэ.
В. Маф1э къахуихьыжауэ. Г. Нартхэм хабзэф1 къахилъхьауэ.
12. Бэдын нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Бзаджагъэ зыхэлъу. Б. Л1ыжь 1умахуэу.
В. Иныжьхэм пэуву. Г. Нартхэм дэ1эпыкъуэгъу яхуэхъуауэ.
13. Ашэмэз нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Щ1алэ дыдэу. Б. Зек1уэл1 емызэшыжу.
В. Емынэжь пэувауэ. Г. И адэ илъ ищ1эжауэ.
14. Мэлычыпхъу нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Дахэк1ейуэ. Б. Щ1агъыбзэк1э ерыщу.
В. 1ущ дыдэу. Г. 1эщак1уэу.
15. Къуийц1ык1у нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Хьилагъэ зыхэлъу. Б. Иныжьхэм ятек1уауэ.
В. Шыщхьэмыгъазэу. Г. Гъэпц1агъэ къимыгъэсэбэпу.
16. Щауей нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Ц1ыху бзаджэу. Б. Имей зрилъэфал1эу.
В. Бэлэбанэу. Г. Шыгъажэм щытек1уауэ.
17. Уэзырмэс нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Пщ1э, щ1ыхь зи1эу. Б. Лъэпщ дэгъук1ауэ.
В. Пэкъуэ иук1ауэ. Г. Ху нэдыр къихьыжауэ.
18. Пэкъуэ нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Л1ыгъэ зыхэлъу. Б. Тхьэпэлъытэу.
В. Нартхэм ф1ыуэ ялъагъуу. Г. Бзаджащ1эу.
19. Уэрсэрыжь нарт эпосым къызэрыхэщ щ1ык1эр.
А. Акъылыф1эу. Б. Сэбэп нартхэм яхуэхъуу.
В. 1эщэк1э хахуэу. Г. Жэщ гъуэгугъэлъагъуэу.
20. Сосрыкъуэ и джатэр хуэзыщ1ар.
А. Сэтэней. Б. Лъэпщ.
В. Дэбэч. Г. Бэдын.
21. Бэдынокъуэ ук1ып1эм къришыжар.
А. Хьэгъурщ. Б. Хьэгъур и къуэшхэрщ.
В. И адэ Бэдынщ. Г. Уэзырмэсщ.
22. Зи адэ илъ зыщ1эжа нарт щ1алэр.
А. Батэрэзщ. Б. Бэдынокъуэщ.
В. Щауейщ. Г. Ашэмэзщ.
23. Батэрэз и анэр къызыхэк1а лъэпкъыр.
А. Нартхэрщ. Б. Испыхэрщ.
В. Иныжьхэрщ. Г. Гуры1уэгъуэкъым къызыхэк1ар.
24. Жьы хъуа Тхьэгъэлэдж нартхэм яхъумэну къаритар.
А. Нартыху къэп. Б. Ху матэ.
В. Ху нэд. Г. Хьэ къэп.
25. Сыешхак1уэ-ефак1уэкъым,
Сылэгъунак1уэ щауэкъым,
Нарт щауэгъу солъыхъуэ,
Ем срилъыхъуак1уэщ,
Ф1ым сри1эщак1уэщ – псалъэхэр зей нарт л1ыхъужьыр.
А. Бэдынокъуэ. Б. Сосрыкъуэ.
В. Ашэмэз. Г. Батэрэз.
26. – Нанэ выл,
Балыджэ,
Кхъуей шыпс,
Къундэпсэу т1эк1у
Щхьэк1э сыкъигъэк1уащ – псалъэхэр зей нарт пщащэр.
А. Сэтэней. Б. Ахумыдэ.
В. Щхьэцф1ыц1э. Г. Мэлычыпхъу.
27. Вакъуэ нанэ, благъуэ, кхъузанэ псалъэхэр зэпха нарт л1ыхъужьыр.
А. Батэрэз. Б. Щауей.
В. Къуийц1ык1у. Г. Уэзырмэс.
28. Мывэ, 1эхъуэ, блэ, Гуащэ псалъэхэр зэпха нарт ц1ыхубзыр.
А. Уэрсэрыжь. Б. Сэтэней.
Б. Мэлычыпхъу. Г. Ахумыдэ.
29. Лъэпщ зытета гъуэгуанэм сыт хуэдэ щ1эныгъэ къыхуихьар?
А. Щ1ым гъунэ зэримы1эр.
Б. Ц1ыхум и 1эпкълъэпкъыр гъущ1ым нэхърэ зэрынэхъ быдэр.
В. Нарт хэкум гъуни нэзи зэримы1эр.
30. Нартхэм маф1э къахуихьыжащ.
А. Уэзырмэс. Б. Батэрэз.
В. Сосрыкъуэ. Г. Бэдынокъуэ.
Художественнэ тхыгъэхэмк1э упщ1эхэр.
31. Литературнэ псысэм и щапхъэхэр.
А. «Дыщэ баш». Б. «Къарэбатыр».
В. «Бранду». Г. «Къарэ лъакъуищ».
32. «Сэфар» л1ыжь хъыбархэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр.
А. К1ыщокъуэ А.
В. К1уант1э 1. Г. К1эрэф М.
33. Албэч и адэм хьэлк1э ещхь къудейм къыщынэртэкъым, ат1э и теплъэк1э ещхь хъурт, къыдэк1уэтеихук1э. Абы набдзэ ф1ыц1э 1увышхуэ телът, зэхэк1эжыным нэсауэ, и нэбжьыцхэр къэщ1еижауэ к1ыхьт, зэры1ыгъ къамылыфэ лъагэт, и ныбжьым емылъытауэ.
Пычыгъуэр зыщыщ тхыгъэр, зытхар.
А. «Атакэ нэужьым», Шортэн Аскэрбий.
Б. «Зы жэщ», Къашыргъэ Хьэпащ1э.
В. «Фи пщэдджыжь ф1ыуэ», Хьэхъупащ1э Хьэжбэчыр.
Г. «Л1ыгъэр зэрагъэунэху», К1эрашэ Тембот.
34. Хэт Андемыркъаныр?
А. Нарт эпосым и л1ыхъужьщ.
Б. Хэку зауэшхуэм и л1ыхъужьщ.
В. К1эрашэ Т. къигъэщ1а л1ыхъужьхэм ящыщщ.
Г. Гъащ1эм къигъэщ1а л1ыхъужьщ, социальнэ бэнак1уэщ.
35. Къэзэнокъуэ Жэбагъы теухуа хъыбархэу школ программэм хэтхэр.
А. «Жэбагъырэ пщыл1 щ1алэмрэ».
Б. «Хэт мысэр?»
В. «Джэдык1э т1ощ1ым я хъыбар».
Г. «Жэбагъы хьэщ1эхэр къызэрыригъэблэгъар».
36. «Щ1ымахуэ жэщ», «Нэху», «Аузым и уэрэд» тхыгъэхэр зэрытха жанрыр.
А. Поэмэщ. Б. Усэщ.
В. Балладэщ. Г. Рассказщ.
37. Гъэмахуэ мазэт. Дыгъэ пэзазэм и бзий пщтырхэмк1э щ1ыгушхуэм и тафэ бейр къызэщ1игъаплъэрт. Удзхэм, пщ1анэхэм, мазэ лъандэрэ къемышха уэшхым зыхуагъэгусэ щ1ык1эу, сабэм иуа я тхьэмпэ лалэхэр щ1ым траубгъуэрт. Махуэр уэмт, мамырт.
Сыт хуэдэ тхыгъэ мыпхуэдэу къыщ1идзэр? Хэт ар зи 1эдакъэщ1эк1ыр?
А. «Фи пщэдджыжь ф1ыуэ», Хьэхъупащ1э Хьэжбэчыр.
Б. «Хьэжыгъэ пут закъуэ», Щоджэнц1ык1у Алий.
В. «Шагъдиит1», Къущхьэ Сулът1ан.
38. Бгырыс бгъэ лъэщыр мылъатэм,
Дамэр къутащи ешэщ1,
Усэр зыгъэ1ур мыпсалъэм,
Нэпск1э гу1эгъуэр етхьэщ1.
Усэ едзыгъуэр сыт хуэдэ тхыгъэм щыщ? Хэт ар зейр?
А. «Л1ыхъужь хъыбар», К1ыщокъуэ Алим.
Б. «Ц1ыхухэр зауэ щыужынт», Хьэх Сэфарбий.
В. «Усэ къарук1э бийр бгъэсу», К1ыщокъуэ Алим.
39. Напэ хужьу щылъщ а хьэдэр,
Нурыр къыщхьэщех,
Ц1ыхуу щы1эм. . .
Л1ым и хьэдэр дах.
Усэ едзыгъуэм къыхуэт псалъэр хэгъэувэж. Сыт хуэдэ тхыгъэ ар зыщыщыр? Хэт зи 1эдпкъэщ1эк1ыр?
А. Ягъэлъап1эу, «Ц1ыху напэ», Нало Заур.
Б. Яф1эдахэу, «Ц1ыху напэ», Щоджэнц1ык1у А.
В. Ягъэщ1агъуэу, «Къру закъуэ»,
40. «Пщэху» тхыгъэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр, зэрытха жанрыр.
А. Мыжей Михаил, повесть.
Б. Мыжей Михаил, новеллэ.
В. К1эрашэ Тембот, новеллэ.
41. Къадэхуэр банкым хилъхьэурэ мелуаным нигъэсащ. Дэнэ ихьыну иджы абы апхуэдиз ахъшэр? Бын я1эххэкъым, т1уми я 1ыхьлы-лыджанэр къыздик1а щ1ыналъэм къэнащи къащыгугъ щы1экъым.
Сыт хуэдэ тхыгъэм щыщ мы пычыгъуэр? Хэт ар зи 1эдакъэщ1эк1ыр?
А. «Мэжджыт», Теунэ Хьэчим.
Б. «Адэ щ1эин мылъку хъурэ», К1эрэф Мухьэмэд.
В. «Мэжджыт», К1ыщокъуэ Алим.
42. «Телеграммэ» тхыгъэр зейр, и темэ нэхъыщхьэр.
А. Бицу Анатолэ, быным анэм хуи1э щытык1эрщ, ф1ылъагъуныгъэрщ.
Б. Тхьэгъэзит Зубер, лъагъуныгъэрщ.
В. Бицу Анатолэ, студент гъащ1эрщ.
43. Гъэунэ Борис и «Псы 1убыгъуэ» рассказым и мыхьэнэм хуэк1уэ псалъэжьхэр.
А. Былым къыпщ1ын нэхърэ быныф1 къыпщ1ын.
Б. Мащ1эр ф1ыщ1э зымыщ1ым куэдри ф1ыщ1э ищ1ынкъым.
В. Нэхъыжьыр бгъэлъап1эмэ, уи щхьэ лъап1э хъунщ.
Г. Жьым еубзи, щ1эр гъэгушхуэ.
Д. Къуэ уи1эмэ, ныси уи1эщ.
нэ л1эщ1ыгъуэм псэуа щ1эныгъэл1хэр.
А. Щоджэнц1ык1у Алий. Б. Къаз-Джэрий.
В. Нэгумэ Шорэ. Г. Хъан-Джэрий.
нэ л1эщ1ыгъуэм псэуа адыгэпщым теухуа тхыгъэр.
А. «Къунчыкъуэ и теуэ» тхыгъэр.
Б. «Инал и л1ыхъужьыгъэм и хъыбар» тхыгъэр.
В. «Шэрджэс хъыбархэр» тхыгъэр.
Г. «Идар Темрыкъуэ и хъыбар» тхыгъэр.
46. «Хьэжыт1эгъуей ауз» очеркым псалъэ гуапэ хужызы1ахэр.
А. . Б. .
В. . Г. Нэгумэ Шорэ.
47. Шэрджэсхэм я хьэгъуэл1ыгъуэр зэрырагъэк1уэк1ыу щытам щыгъуазэ дыхуэзыщ1а тхыгъэр. Ар зи 1эдакъэщ1эк1ыр.
А. «Хьэжыт1эгъуей ауз» тхыгъэм.
Б. «Хъуэхъу» усэм.
В. «Шэрджэс хъыбархэр» тхыгъэм.
Г. «Инал и л1ыхъужьыгъэм и хъыбар» тхыгъэм.
48. Мыгъуэу фымыпсэууэ
Фейуи пщыр фыук1,
Къик1ым фыщымыщтэ,
1уэхур нэхъ вгъэпщтыр.
Усэ едзыгъуэр зыщыщыр, ар зытхар.
А. «1эщэр фузэд!», Пащ1э Бэчмырзэ.
Б. «Дзэлыкъуэ», Пащ1э Бэчмырзэ.
В. «1эщэр фузэд!», Хьэхъупащ1э Амырхъан.
49. А щ1алэ насыпыншэм и хьэдэр ф1ыуэ илъэгъуа сабийм бгъурылъу щ1алъхьэжащ.
Хэт а щ1алэ насыпыншэр? Сабийм и ц1эр сыт?
А. Уэсмэн; Аслъэн.
Б. Аслъэн; Заур.
В. Михаил, Уэсмэн.
Г. Уэсмэн, Заур.
50. «Къамботрэ Лацэрэ» романым темэ нэхъыщхьэ хуэхъуар.
А. Къэбэрдейр феодальнэ щытык1эм щитам ц1ыхухэм я псэук1ам, ирагъэк1уэк1а бэнэныгъэм.
Б. Граждан зауэм щыгъуэ Къэбэрдейр зэрыта щытык1эм.
В. Къэбэрдейм революцэр зэрыщек1уэк1а щ1ык1эм.
51. Шу закъуэр хэт? Ар куэдрэ щалъагъуу щыта 1уащхьэм зэреджэр сыт?
А. Айшэт; Тамбыр.
Б. Суанд; Тамбыр.
В. Суанд, Чатырлыкъ.
52. Къулыкъу, нэщанэ, шыпл1э, мэрак1уэхьэ псалъэхэр зыщыщ тхыгъэр, ар зи 1эдакъэщ1эк1ыр.
А. «Шэрджэс хъыбархэр», Хъан-Джэрий.
Б. «Мазит1к1э къуажэм», Къалэмбий.
В. «Мазит1к1э къуажэм», К1ашэ Адэлджэрий.
53. Си анэр гъыуэ къыск1элъык1уэу,
« Уи адэжь и унэ къэгъэзэж », –
Щыжи1эм, сщ1акъым и лъап1агъэр,
Иджы. . содзэкъэж …
Усэ едзыгъуэр зыхущыщ1э псалъэр хэгъэувэж. Сыт хуэдэ усэ ар зыщыщыр, хэт зейр?
А. 1эфрак1эм; « Уц1ык1уу уи гум ибубыдэр»; К1ыщокъуэ А.
Б. 1эфрак1эм; «Адэжь щ1ыналъэ»; К1ыщокъуэ А.
В. 1эфрак1эм; « Уи адэжь и унэ къэгъэзэж»; Щоджэнц1ык1у 1.
54. К1ыщокъуэ А. и ет1уанэ трилогием хыхьэхэр.
А. «Щынэхужьыкъуэ». Б. «Нал къута».
В. «Кхъужьыфэ». Г. «Хъуэпсэгъуэ нур».
55. К1ыщокъуэ А. и япэ трилогием щызэпэщ1эгъэувахэр, щызэныкъуэкъухэр.
А. Степанрэ Астемыррэ. Б. Темботрэ Лурэ.
В. Иналрэ Къазджэрийрэ. Г. Думэсарэрэ Саримэрэ.
56. – Адыгэ хабзэжьхэмк1э сэ къуажэ зэхуэсым сыкъыщыпсалъэ дэнэ къэна, абы сыхэтыну сыхуиткъым. Сэ сыщ1алэщ. Ауэ сэ сыпсэлъэну хуит сащ1ащ 1эдэмей дади, псоми, – жи1ащ … Хэт жызы1ар? Сыт хуэдэ тхыгъэм щыщ мы пычыгъуэр? Хэт ар зи 1эдакъэщ1эк1ыр?
А. Аслъэн, «Теджэныкъуей къуажэ»,
Б. Ажьджэрий, «Теджэныкъуей къуажэ»,
В. Ажьджэрий, «1эсят и мывэ»,
57. Уэхъутэ Абдулыхь и 1эдакъэ къыщ1эк1а усэхэр.
А. «Гурыщ1э къабзэ». Б. «Бгым дэк1 гъуэгу».
В. «Мэлыхъуэ». Г. «Сэлэт сэлам».
58. «Хужьэ и къуэладжэ» поэмэм и ет1уанэ 1ыхьэр зытеухуар.
А. Пасэ зэманым халъхуа Хужьэ ишэча хьэзабым.
Б. Иджырей лъэхъэнэм халъхуа Хужьэ и гъащ1эм.
В. Зауэ зэманым Хужьэ зэрихьа л1ыгъэм.
Г. Насыпыншэ хъуа хъыджэбзым.
59. Угъурлы дадэ иуса уэрэдым мыхьэнэуэ и1ар.
А. Хэкур къызэщ1и1этащ.
Б. Абы щхьэк1э зыри къэхъуакъым.
В. Уэрэджы1ак1уэм и к1уэдыр къик1ащ.
Г. Пщыкъан зригъэук1ыжащ.
60. Теунэ Хь. и «Аслъэн» тхыгъэр зэрытха жанрыр.
А. Рассказщ. Б. Романщ.
В. Повестщ. Г. Щыри пэжкъым.
61. Цару, Михаил, Аслъэныкъуэ, Билал сымэ дызыщрихьэл1а тхыгъэр, а образхэр къэзыгъэщ1а тхак1уэр.
А. «Аслъэн»; Теунэ Хь.
Б. «Лъагъуэщ1э»; Теунэ Хь.
В. «Лъагъуэщ1э»; Хьэхъупащ1э Хь.
62. «Псэм и 1эф1ыр къыуатмэ» тхыгъэм дызыщрихьэл1а персонажхэр.
А. Леонид Петрович. Б. Аслъэнышхуэ.
В. Джырандыкъуэ. Г. Мэрзидан.
63. Псэм и 1эф1ыр зытхэу Теунэ Хьэчим къигъэщ1а образхэр.
А. Ахьмэдщ. Б. Леонид Петровичщ.
В. Николай Феофановичщ. Г. Благонравовым и щхьэгъусэрщ.
64. Хэку зауэшхуэм и зэманым сыт хуэдэ л1ыгъэ зэрихьа псэм и 1эф1ыр зрата Ахьмэд?
А. Партизанхэм яхэтащ.
Б. 1эщэ и1ыгъыу зауэ 1энат1эм 1утащ.
В. Ди сэлэтхэм ядэ1эпыкъуащ.
Г. Нэмыцэ офицерыр иук1ауэ щытащ, и анэшхуэм илъ ищ1эжу.
65. и «Измаил-Бей» тхыгъэм теухуа щ1ып1эхэм узыщрихьэл1эр сыт хуэдэ тхыгъэ? Хэт а тхыгъэр къэзыгъэщ1ар?
А. «Бгырысхэр»;
Б. «Нэхущ шу»;
В. «Псэм и 1эф1ыр къыуатмэ»; Теунэ Хь.
66. Хъыджэбз дахэт, зэк1ужт, нэмысыф1эт, псэр к1эрыпщ1эрт, гъащ1э к1эщ1т.
Сыт хуэдэ литературнэ л1ыхъужьхэм яхуэк1уэрэ мы псалъэхэр?
А. Мадинэ. Б. 1эсят.
В. Сэтэней. Г. Лацэ.
67. Шортэн Аскэрбий итха пьесэхэр.
А. «Мурат». Б. «Мэлыжьыфэм к1эрыщ1ахэр».
В. «Дахэнагъуэ». Г. «Тыргъэтауэ».
68. «Мурат» пьесэм дызыщрихьэл1а персонажхэр.
А. Къандыщэ. Б. Нысэдахэ.
В. Данэ. Г. Хужьэ.
69. «Си пэху ц1ык1ум и ц1эк1э со1уэ» псалъафэр зейуэ къигъэщ1а литературнэ л1ыхъужьыр?
А. Аслъэнбэч. Б. Дыкъуэ.
В. Мурат. Г. Имыс.
70. Шортэн Аскэрбий и роман-тетралогиер, абы и персонаж нэхъыщхьэр.
А. «Бгырысхэр»; Мурат.
Б. «Бгырысхэр»; Нэгумэ Шорэ.
В. «Мурат»; Андрей Громов.
71. Къэбэрдеймрэ Урысеймрэ я зэпыщ1эныгъэм теухуа и пьесэр.
А. «Батыр и къуажэ».
Б. «Нэхур къыщыщ1энэм щыгъуэ».
В. «Игъащ1эк1э».
72. Драматург ц1эры1уэ къыщалъхуа къуажэр.
А. Лэскэн II. Б. Нартан.
Б. Щхьэлыкъуэ. В. Шэрэдж.
73. 1ут1ыж Борис и пьесэу Шекспир и тхыгъэ мык1уэдыжынухэм я ехьэехуэу жыхуи1ар.
А. «Дамэлей».
Б. «Тыргъэтауэ».
В. «Кхъужьеибэ».
74. «Софят и гъатхэ» тхыгъэм темэ нэхъыщхьэ хуэхъуар.
А. Хэку зауэшхуэм.
Б. Хэку зауэшхуэм и пэк1э щы1а псэук1эм.
В. Хэку зауэшхуэм и ужьк1э щы1а псэук1эм.
75. «Сэлэтыр лошк1эншэмэ, ар зауэл1къым, трактористыр вак1уэл1къым!» жызы1ауэ Щоджэнц1ык1у 1. къигъэщ1а образыр.
А. Аружан. Б. Хьэжпагуэ. В. Мурид.
76. Япэ дыдэ лэжьап1э 1энат1эм 1ухьэну къэк1уа Софят Хьэжпагуэ зэреупщ1ар сыт?
А. Тхьэгъу улъияр зищ1ысымк1э щ1эупщ1ащ.
Б. Зэрылэжьэн щыгъын и1ыгърэ имы1ыгърэ.
В. Напрваленэ и1эрэ имы1эрэ.
77. Щоджэнц1ык1у 1. и усэхэр.
А. «Сэлэт шырыкъу». Б. «Гуащ1эм и маф1э».
В. «Сонет». Г. «Пхъэхуей».
78. Щоджэнц1ык1у 1. и повестхэр.
А. «Софят и гъатхэ».
Б. «Уи ц1эр ф1эсщынщ».
В. «Бзылъхугъэ шу щэху».
79. Насыпым и символу къигъэщ1а образыр.
А. Адииху. Б. Кэзибан.
В. Дахэнагъуэ. Г. Сэтэней.
80. Упсэу, упсэу уэ, си щ1алэ!
Пхъумащ нобэ си л1ыжьыпсэр.
Джэримэсу ди бын пашэ,
Сэри сщ1акъым хахуэм уи ц1эр.
Мы псалъэхэр хэт зейр? Сыт хуэдэ тхыгъэ ар зыщыщыр? Тхыгъэр зейр хэт?
А. Угъурлы дадэ; «Теджэнокъуей къуажэ»;
Б. Джэгуак1уэм; «Дахэнагъуэ»;
В. Джэгуак1уэм; «Къамботрэ Лацэрэ»; Щоджэнц1ык1у А.
81. «Дахэнагъуэ» пьесэм лъабжьэ хуэхъуар.
А. 1уэры1уатэрщ.
Б. Гъащ1эм къыщыхъуа 1уэхугъуэщ.
В. Историческэ 1уэхугъуэщ.
82. Къару ф1ыцэхэм ящыщу «Дахэнагъуэ» пьэсэм дызыщрихьэл1ахэр.
А. Мыщэр. Б. Алмэстыныр.
В. Иныжьыр. Г. Псэлъыхъур.
83. Хэт къэк1уэну псалъэхэр зейр:
Сэ си хабзэщ хамэ щ1ып1э
Къик1а ц1ыхухэм пэуэр естуэ,
Къытеувэ уи дэнагъэм,
Гъащ1эр лъап1эщ, къауэ, къауэ!
А. Къанщобий. Б. Мурат.
В. Джэримэс. Г. Дахэнагъуэ.
84. 1эщ1эхуу икъута тепщэчыр сытым и щыхьэту игъэуврэ Кэзибан? Сыт хуэдэ тхыгъэм ущрихьэл1а а ц1ыхубзым?
А. Джэримэс зэрыщымы1эжым.
Б. Джэримэс къару ф1ыц1эхэр зэрыхигъэщ1ам.
В. Дахэнагъуэ Джэримэс къызэрытек1уам.
Г. Анэмрэ къуэмрэ зэрызэрымыгъуэтыжынум.
85. К1ыф1ыр нурк1э исуэ дыгъэр,
Хэхъуэу нэхум к1уэху
Къыдок1уей: уэ уи тхыгъэр
Хуэдэщ абы, Нэху! – усэ сатырхэр сытым и щапхъэ?
А. Инверсием. Б. Метафорэм. В. Эпитетым.
86. Нэху къыхуэк1уа письмом итар сытыт?
А. Нэху Советым зэрыхахар.
Б. И щхьэгъусэр Сыбырым дунейм зэрыщехыжар.
В. И щхьэгъусэр куэд мыщ1эу къызэрысыжынур.
87. К1уащ Б. и усэхэр.
А. «Адыгэ къафэ». Б. «Сф1эф1къым, хуейми ирепсэу».
В. «Сыт сызыщышынэр?» Г. «Уэр мыхъуам сыбгъэ дамэншэт».
88. «Хэку зимы1эм псори щ1ы1э къыщохъу» псалъэжьым и мыхьэнэр зыхуэпхь хъуну усэу К1уащ Б. и 1эдакъэ къыщ1эк1ар сыт хуэдэ?
А. «Сыт сызыщышынэр?» усэр.
Б. «Индыл» усэр.
В. «Уэр мыхъуам сыбгъэ дамэншэт» усэр.
89. Пэж жыс1энщи, семылеймэ,
Сэ усщ1ынт слъэк1ам,
Ди къэралым и эмблемэ –
Хэт ещхь ар пф1эк1ам!
Усак1уэ пажэ К1уащ Б. къэралым и эмблемэу къилъытэр сыт?
А. Пхъэхуейр. Б. Мэзкуу. В. Индыл.
90. Хьэблацэ, Гуащэ, Бэшэч – псори зи ц1эу къигъэщ1а литературнэ л1ыхъужьыр хэт?
А. Дисэщ. Б. Бышэщ. В. Верэщ.
91. «Псыхьэ нанэ» ц1ык1ухэм зыф1ащар хэтыт? Хэт а рассказыр зытхар?
А. Бышэщ;
Б. Къандыщэщ;
В. Хъанийщ;
92. Нало Ахьмэдхъан къигъэщ1а литературнэ л1ыхъужьхэр.
А. Залымджэрий. Б. Къаирбэч.
В. Цару. Г. Безрыкъуэ.
93. «Нэхущ шу» романыр зи 1эдакъэщ1эк1ыр.
А. К1эрашэ З.
В. Нало 1 М.
94. Тхьэгъэзит Зубер и усэхэм ящыщу лъэпкъ усак1уэ щэджащэхэм теухуар.
А. «Усак1уэм и мурад нэхъыщхьэ» усэр.
Б. «Зэкъуэшитху» усэр.
В. «Щ1ым и джэрпэджэж» усэр.
95. «Адыгэ къафэ» усэр хэт зыхуитхар Тхьэгъэзит Зубер?
А. Пщыхьэщ1э Мухьэжыр.
Б. «Кабардинкэ» къэфак1уэ гупым.
В. Бырмамыт Гуащэкъарэ.
96. Усак1уэм, макъамэтхым, уэрэджы1ак1уэм я хэкум хуа1э лъагъуныгъэм теухуауэ Тхьэгъэзитым сыт хуэдэ усэ и 1эдакъэ къыщ1эк1ар?
А. «Балладэ» усэр.
Б. «Лъахэ уэрэд» усэр.
В. «Щ1ым и джэрпэджэж» усэр.
97. Лъагъуныгъэ къабзэм теухуа Бештокъуэ Хь. и усэ.
А. «Адыгэм и гъыбзэ». Б. «Къэбэрдей». В. «Епэрхэр».
98. Сытым и щапхъэ къэк1уэну усэ сатырхэр?
Хуэлэжьащ адыгэр 1уэху зэ1ыхьэм.
Телэжьащ адыгэр я бэлыхьым. . .
А. Антитезэм. Б. Метафорэм. В. Инверсием.
99. Си лъэпкъым зиук1ыжу слъагъун япэ,
Псэхэхыр къысхуэк1уэныр сэрк1э гуапэт.
Ит1анэ сынэк1уэнут сэ уи гъусэу
А ц1ыху къыздимык1ыжым, си щхьэгъусэ, – псалъэхэр хэт 1ут1ыж Б. зы1урилъхьар?
А. Тыргъэтауэ. Б. 1эдисэ. В. Джэгъэтей.
100. Драматург ц1эры1уэ 1ут1ыж Б. щалъхуа къуажэр.
А. Аушыджэр. Б. Урыху. В. Зэрэгъыж.
101. «Тыргъэтауэ» тхыгъэм дызыщрихьэл1а л1ыхъужьхэр.
А. Щэтир. Б. Джатэгъазэ. В. Дамэлей.
Г. Шупашэ. Д. Эдип. Е. Шабзэзехьэ.
102. 1ут1ыж Б. и тхыгъэхэр.
А. «Гъыбзэ хуэфащэт». Б. «Нартхэ я дыгъэ».
В. «Лъыгъажэ жэщ». Г. «Гукъэк1ыжхэм я гъатхэ».
103. Къарэжь, Тажджэ, Оксанэ, Георгий – литературнэ л1ыхъужьхэр дэнэ щызэрихьэл1ар? Хэт ахэр къэзыгъэщ1ар?
А. «Госпиталым к1уэ гъуэгу»;
Б. «Софят и гъатхэ»; Щоджэнц1ык1у 1.
В. «Георгий Ликос»;
104. Ц1ыхухэр а л1ым еплъамэ, гугъэ ящ1 хъуат ар дэгуи бзагуи хъупэну. Жыглыцым зэщ1ищта мывэжь кхъахэу ф1эк1а зэрыпщ1эн щы1эжтэкъым иджы а л1ыр. И нэк1ур зэлъат, и пащ1э-жьак1эр хэтхъук1ат, жэп теха щ1ык1эу.
Хэт мы псалъэхэм ягъэбелджылы литературнэ л1ыхъужьыр? Сыт хуэдэ тхыгъэм фыщрихьэл1а абы? Тхыгъэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт?
А. Уэсмэн, «Щынэ хужь», Хьэхъупащ1 А.
Б. Аслъэн, «Аслъэн», Теунэ Хь.
В. Хьэжпагуэ, «Софят и гъатхэ», Щоджэнц1ык1у 1.
105. Л1ы пл1абгъуэ пщэ гъумыр мы насыпыншэ къомым ящыщу умыщ1эну иджыри жанщ, мыпхуэдиз махуэ лъандэрэ мышхауэ лъэсу ят1эмрэ уэшхымрэ хэту къахуащ жып1эу хуумыгъэфэщэн хуэдизу.
Хэт мы псалъэхэм ягъэбелджылы литературнэ л1ыхъужьыр? Сыт хуэдэ тхыгъэм фыщрихьэл1а абы? Тхыгъэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт?
А. Залымджэрий, «Нэхущ шу»,
Б. Георгий Ликос, «Георгий Ликос»,
В. Выкхъэ Хьэмид, «Пшэплъ», Дыщэк1 М.
106. Хъыджэбз ц1ык1ур губзыгъэ дыдэу, гурыхуэу къыщ1ок1, сыт къыжра1эми, занщ1эу къипхъуатэрт. Нэ илъагъу 1эм ещ1э жыхуа1эр абы и деж щынэрылъагъу дыдэт. Хъыджэбз ц1ык1уми и унэ хъуат егъэджак1уэм и унэр. Абы тхылъу щ1элъу хъуам щыгъуазэт ар.
Хэт мы псалъэхэм ягъэбелджылы литературнэ л1ыхъужьыр? Сыт хуэдэ тхыгъэм фыщрихьэл1а абы? Тхыгъэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт?
А. Мэрям, «Эмирым папщ1э сэшхуэ», К1ыщокъуэ А.
Б. Залихъэ, «Мазит1к1э къуажэм», К1ашэ А.
В. 1эсият, «1эсият и мывэ»,
107. Нартан къуажэ къыщалъхуа адыгэ усак1уэ ц1эры1уэр.
А. К1уащ 1э Б.
108. Щхьэлыкъуэ къуажэ къыщалъхуа адыгэ усак1уэ, тхак1уэ щэджащэр.
А. К1ыщокъуэ 1ык1у 1.
109. «Къру закъуэ» новеллэм и авторыр, персонаж нэхъыщхьэхэр.
А. ; Хьэк1ашэрэ Блут1рэ.
Б. ; Хьэк1ашэрэ Блут1рэ.
В. Бештокъуэ Хь.; Хьэк1ашэрэ Мусэрэ.
110. Сэтэней, 1эсият, Хужьэ, Нысэ1эф1 ц1ыхубз образхэр ди пащхьэ къизылъхьа тхак1уэр.
А. К1эрашэ 1 М.
111. Ик1и усак1уэщ, ик1и тхак1уэщ, щ1эныгъэ 1уэхухэмк1и министру лэжьащ.
А. К1эрэф А. В. К1ыщокъуэ А.
112. 1элъэщ1 плъыжьым и гъущ1ышыр,
Сыту хуабжьу зэщ1эплъа,
Зэман к1эщ1к1э нэм къиплъыхьыр
Сыту щ1эхыу игъэза.
Усэ едзыгъуэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт? Усэм зэреджэри сыт?
А. Щоджэнц1ык1у Алий «Линэ трактористкэщ».
Б. Бештокъуэ Хьэбас «Си дахэк1ей».
В. Тхьэгъэзит Зубер «Гъатхэ».
113. Хэт ейми содэ сэ а пы1эр,
Ухуейми си щхьэм хуремыхъу,
К1уэфынкъым жыжьэ зи гур щ1ы1эр –
Шум лъэсыр гъуэгум щыдэмыхъу.
Усэ едзыгъуэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт? Усэм зэреджэри сыт?
А. Щомахуэ Амырхъан «Зэраншу».
Б. К1ыщокъуэ Алим «Сык1уэнт нэхъ псынщ1эу».
В. К1ыщокъуэ Алим «Мак1уэ щ1алэр ауз гъуэкук1э».
114. – Уиш зыхуэдэм сегъэплъ мыдэ, – жери, шыр зэпиплъыхьу щ1идзащ. – Шы къарэ дахэк1ейщ, езыр зыхуэдэр дэнэ щыпщ1эн… Пщэдей нэху щымэ, нэхъ сеплъынщ. Куэд щ1ауэ ушэсакъэ мыбы? Гуэбэн ищ1мэ, дауэ?..
Нэгъуэщ1ми гу лъитащ щ1алэм: шым и джабит1ыр псыфщ – апхуэдэу щыщытк1э, псы къик1ащ.
Шыр зейр хэт? Ар зэпызыплъыхь щ1алэм и ц1эр сыт?
А. Суанд; Ерстэм.
Б. Суанд; Батым.
В. Сэтэней; Ажьджэрий.
115. Дыгъужьыр бжьэпэм къытек1ри гъуэгум пэгъунэгъуу къэувы1ащ… Ар къэмыувы1эу к1уэрт, дыгъужьхэм яжьэхэк1уатэмэ, ахэр ик1уэтын гугъэр и гурыщ1эм щигъаф1эу. … зы дыгъужьыр а здэщыт щ1ып1эм ик1эрэхъухьри т1эк1у ик1уэтащ. Адрейр гурымащ, армыхъумэ и п1эм ик1акъым.
Сыт хуэдэ тхыгъэм ущрихьэл1а мы дыгъужьхэм? Хэт а тхыгъэр зытхар?
А. «Мыщэ лъэбжьанэ»; Маф1эдз Сэрэбий.
Б. «Щынэ хужь», Хьэхъупащ1э Амырхъан.
В. «Пщэху», Мыжей Михаил.
116. – Шым щ1агъуэ дэслъэгъуакъым. Зэ илъыгъуэк1э 1ейкъым. К1уэ нысашэ джэгум, шурэлъэс джэгу щ1алэхэм уакърихэщын, урибжьыф1энк1э хъунщ – шы дахэк1ейщ. Апхуэдэу щытми, уи шыр мыбы хуэдэк1э умыхъуэжмэ, нэхъыф1у солъытэ сэ, т1эк1у зы1эжьэ, нэхъ шыф1ыж къэдгъуэтынк1и хъунщ.
Сыт хуэдэ тхыгъэ фыщрихьэл1а мы пычыгъуэм? Хэт ар зытхар?
А. «Нэхущ шу»;
Б. «Гъащ1эм и дерс»; К1эрашэ Т.
В. «Шу закъуэ»; К1эрашэ Т.
117. Бжэщхьэ1ум къыщызэтеувы1ащи, и анэм и 1ущащэ макъыр зэхех:
– Къеблагъэ, Лашын, къеблагъэ! Нэ лыд-фэ лыду, лыд-пк1ыду, дахэ дыдэу укъытхуэк1уащ. Хъыбарыф1и къытхуэпхьащ, тхьэм уигъэпсэу, си дахэ дыдэ. Ди ерыскъым хэ1эбэ, уи ежьэжыгъуэр къэсащ, гъуэгуанэ къыпщ1элъщ.
Пычыгъуэм зи гугъу ищ1 псэущхьэр сыт хуэдэ? Дэнэ ущрихьэл1а абы?
А. Блэщ; «Шу закъуэ».
Б. К1эпхъщ; «К1эпхъ».
В. Благъуэщ; «Дыщэ баш».
118. Къуажэм къик1ыж автобусыр къалэ вокзалым щытехьэжам, пшапэр зэхэуэпатэкъым, ауэ бжьыхьэ пшагъуэ 1ув къытрихуати, жэщ хъуа ф1эк1 пщ1эртэкъым. Лъэбакъуэ зыбгъупщ1к1э къыпхуэц1ыхунутэкъым хьэ щытрэ кхъуэ щытрэ. Псори, т1эк1у дыдэ жыжьэу узы1уплъэхэр, бжьыгъэ тец1элэжам хуэдэу, пшагъуэ псыф 1увым хэтк1ухьыжырт.
Сыт хуэдэ тхыгъэм ущрихьэл1а дунейм и теплъэр, щытык1эр къэзгъэлъагъуэ пычыгъуэм? Хэт апхуэдэ къэгъэлъэгъуэк1эр зи 1эдакъэщ1эк1ыр?
А. «Анэ», Къущхьэ Сулът1ан.
Б. «Адэ щ1эин мылъку хъурэ», К1эрэф Мухьэмэд.
В. «Азэмэт», Къармокъуэ Мухьэмэд.
119. А зэманыр гъэмахуэкути,
Мэзым щхъуант1эу зихуэпат,
Пшэхэр гупу бгым я щ1ыбк1э
Къыдэпщейхэу къыщ1адзат.
Зэман к1эщ1к1э а пшэ 1увхэр
Уафэ джабэм щызэхуос,
Бгыжьхэм я щхьэм лъэ1эсыпэу
Нэхъри лъахъшэу къот1ысэх.
Сыт хуэдэ тхыгъэм ущрихьэл1а дунейм и теплъэр, щытык1эр къэзгъэлъагъуэ пычыгъуэм? Хэт апхуэдэ къэгъэлъэгъуэк1эр зи 1эдакъэщ1эк1ыр?
А. «Гугъэм и лъэрыгъ», Балъкъэр Фоусэт.
Б. «Мадинэ», Щоджэнц1ык1у Алий.
В. «Къамботрэ Лацэрэ», Щоджэнц1ык1у Алий.
120. Къэк1уэну географическэ ф1эщыгъэц1эхэр уи нэ1уасэ? Сыт хуэдэ тхыгъэм ущрихьэл1а абыхэм? А тхыгъэр зи 1эдакъэщ1эк1ыр хэт?
Китай, Япон, Квантунь, Мукден.
А. «Нэхущ шу», Нало Ахьмэдхъан.
Б. «Бзылъхугъэ шу щэху», Хьэкъун Исуф.
В. «Эмирым и сэшхуэ», К1ыщокъуэ Алим.
Методикэмк1э упщ1эхэр. (литературэ)
121. Псалъэщ1эхэм еджак1уэхэр нэ1уасэ зэрыхуащ1 щ1ык1эхэр.
А. Предметхэр, действиехэр ирагъэлъагъук1эрэ.
Б. Псалъэщ1эхэм синоним е антоним къыхуахьк1эрэ.
В. Къагурымы1уэ псалъэр псалъэуха гуры1уэгъуэм хагъэувэк1эрэ.
Г. Псалъэр нэгъуэщ1 псалъэ гупк1э гуры1уэ ящ1к1эрэ.
Д. Псалъэр и зэхэлъык1э елъытак1э зэпкърахк1эрэ.
Е. Ар егъэджак1уэм и къалэнкъым.
122. Текстым зэремылэжь щ1ык1эхэр.
А. Текстым къеджэн.
Б. Къызэджа текстым хэлъ мыхьэнэ нэхъыщхьэм тепсэлъыхьын.
В. Егъэджак1уэр къоджэри абык1э зэф1ок1.
Г. Къызэджар къа1уэтэжын.
Д. Къызэджам план хуагъэувын.
Е. Текстым хэчыхьауэ къегъэджэн.
Ж. Упщ1эхэм я жэуапыр текстым къыщагъуэтын.
3. Ролк1э текстым къеджэн, къыщезэгъым деж.
123. Художественнэ тхыгъэм и япэ къеджэныгъэр пэщ1эдзэ классхэм зи къалэныр.
А. Егъэджак1уэрщ.
Б. Еджак1уэхэрщ.
В. Т1ури хъунущ.
124. Къеджэк1э л1эужьыгъуэхэр.
А. Макъ ямыгъэ1уу къеджэныгъэр.
Б. Зыжьэу къеджэныгъэр.
В. Къызэтемыувы1эу къеджэныгъэр.
Г. Зэпадзэурэ къеджэныгъэр.
Д. Ролк1э къеджэныгъэр.
125. 1ыхьэ-1ыхьэурэ тхыгъэр зэпаудурэ къыщеджэм деж еджак1уэхэм гу зылъегъэтапхъэхэр.
А. Къеджэ къудейм зэф1эк1ащ.
Б. Тхыгъэм щыщ дэтхэнэ зы 1ыхьэми къи1уатэр къыщыхъу зэманым.
В. Тхыгъэм щыщ дэтхэнэ зы 1ыхьэми къи1уатэр къыщыхъу щ1ып1эм.
Г. Дэтхэнэ къэхъукъащ1эхэр дэтхэнэ персонажхэм нэхъ епхауэ къак1уэми.
126. Тхыгъэм хэт персонажхэм иращ1ыл1э лэжьыгъэхэр.
А. Персонажхэр къыхегъэубыдык1ын, гуп-гупу егъэгуэшын.
Б. Гуп къэс персонажхэм я 1уэхущ1афэхэм тегъэпсэлъыхьын.
В. Щапхъэ зытепх хъуну персонажхэм къытеувы1эн.
Г. Щапхъэ зытепх мыхъуну персонажхэм я гугъу мыщ1ыхэн.
Д. Персонажхэм я теплъэк1э, щытык1эк1э зыхуэдэхэр тхыгъэм къыщегъэгъуэтын.
Е. Персонажхэм я гугъу лъэпкъ мыщ1ын.
127. Художественнэ тхыгъэ къызэджам зэрытепсэлъыхьыжыр.
А. Тхылъым еплъурэ жы1эжын.
Б. Тхыгъэр къэзы1уатэр зэхъуэк1ыныр (III –нэ щхьэм иту къэ1уэтэжыныр).
В. Тхыгъэр къэзы1уэтэжым ещхьу тепсэлъыхьыжыныр.
Г. Къызэджа тхыгъэм хуэмык1уэ 1уэхугъуэ гуэрым тепсэлъыхьыжын.
128. Къызэджа тхыгъэм теухуа унэ лэжьыгъэхэр.
А. Упщ1эхэм жэуап иратурэ тепсэлъыхьыжыныр.
Б. Къызэджа тхыгъэм план хуагъэувыныр.
В. Тхыгъэр зытепсэлъыхьыр к1эщ1у тхыгъэк1э къэ1уэтэжыныр.
Г. Классым яджамк1э зэф1эк1ын хуейщ.
Д. Текстым и гъунэгъуу тепсэлъыхьыжыныр.
Е. Л1ыхъужь нэхъыщхьэхэм я гъащ1эр адэк1э зэрыхъуам теухуа хъыбар зэхалъхьэныр.
129. Зэхэщ1эгъуэу къеджэным щыхуагъасэк1э, къызытеувы1апхъэхэр.
А. Бэуэгъуэхэр.
Б. Грамматическэ зэпыгъэуныгъэхэр.
В. Морфологическэ зэпыгъэуныгъэхэр.
Г. Логическэ зэпыгъэуныгъэхэр.
Д. Психологическэ зэпыгъэуныгъэхэр.
Е. Фонетическэ зэпыгъэуныгъэхэр.
130. Басняр зэрырагъэдж щ1ык1эр.
А. Псалъэщ1эхэм еджак1уэхэр нэ1уасэ хуэщ1ын.
Б. Тхыгъэм зэхэщ1эгъуэу къахуеджэн.
В. Еджак1уэхэр къегъэджэн.
Г. Егъэджак1уэр зэ къоджэри унэ лэжьыгъэу ярет.
Д. Басням хэлъ ущиер къегъэгъуэтын.
Е. Ролк1э басням къегъэджэн.
131. Сочиненэ л1эужьыгъуэхэр.
А. Сочиненэ-рассужденэ.
Б. Сочиненэ-описанэ.
В. Сурэтк1э сочиненэ.
Г. Езыхэм къагупсыса сочиненэ-рассказ.
Д. Сочиненэ-диалог.
Е. Езыхэм къыхаха темэмк1э.
132. Усак1уэхэм, тхак1уэхэм я биографием теухуауэ еджак1уэхэм ебгъэгъэзащ1э хъуну лэжьыгъэхэр.
А. Къеджэн, жа1эжын.
Б. Реферат ятхын.
В. Сочиненэ-описанэ ятхын.
Г. Доклад ягъэхьэзырын.
Д. Хронологическэ таблицэ ящ1ын.
133. Тхыгъэм хэт л1ыхъужьхэм гу зэрылъагъатэ щ1ык1эхэр.
А. Я теплъэм к1элъагъэплъ.
Б. Я псэлъэк1эм гу лърагъатэ.
В. Л1ыхъужь къэс сочиненэ ирагъэтх.
Г. Я 1уэхущ1афэхэр ф1ырэ 1ейк1э зэхрагъэгъэк1.
Д. Къытеувы1эхэркъым.
134. Усэм пыщ1ауэ ядж художественнэ-изобразительнэ 1эмалхэр.
А. Хорей.
Б. Эпитетхэр.
В. Метафорэхэр.
Г. Ямб.
Д. Зэгъэпщэныгъэхэр.
Е. Къэгъэпсэуныгъэхэр.
135. Литературэм и теориеу пьесэм пыщ1ауэ яджхэр.
А. Диалог.
Б. Роман.
В. Монолог.
Г. Ремаркэ.
Д. Новеллэ.
Е. Драматическэ тхыгъэ.
136. Монологым къызэреджэн хуей щ1ык1эр.
А. Нэхъ хэ1этык1ауэ укъеджэн хуейщ.
Б. Текстым щымыщущ, нэхъ макъ щэхук1э.
В. Уи щхьэ закъуэ хужып1эж хуэдэущ.
137. Пэщ1эдзэ классхэм уакъызыхуеджа таурыхъым теухуауэ сыт хуэдэ унэ лэжьыгъэхэр епт хъуну?
А. Нэхъыжьхэм жра1эжыну.
Б. Унэ лэжьыгъэ ираткъым.
В. Сурэт хуащ1ыну.
Г. Нэгъуэщ1 к1эух къыхуагупсысыну.
138. Усэм и нэщэнэ нэхъыщхьэхэу егъэджыпхъэхэр.
А. Размерыр.
Б. Рифмэр.
В. Антитезэр.
Г. Строфар.
Д. Метафорэр.
139. Еджак1уэхэм рецензэ зыхуебгъэтх хъунухэр.
А. Реценцэ ятхын хуейуэ программэм хэткъым.
Б. Тхылъым е тхыгъэм.
В. Зэплъа кинофильмым е спектаклым.
Г. Телевезионнэ къэтыным.
140. Художественнэ тхыгъэм и сюжетнэ унэт1ыныгъэм теухуауэ яджхэр.
А. Экспозицэ.
Б. Эпитет.
В. Завязкэ.
Г. Зэгъэпщэныгъэ.
Д. Кульминацэ.
Е. Развязкэ.
141. Пэщ1эдзэ классхэм щеджэ еджак1уэхэр тхылъ къеджэнымк1э зэсэн хуейхэр.
А. Тхыгъэшхуэхэр 1ыхьэ пыухык1ахэурэ яугуэшыфу.
Б. 1ыхьэхэм псалъащхъэ хуащ1ыфу.
В. Къызэджам план хуагъэувыфу.
Г. Упщ1эхэм жэуап иратыфу.
Д. Къа1уэтэжыфу.
Е. Пычыгъуэк1э зэпагъэувэфу къеджэмэ, зэф1эк1ащ.
142. Сыт хуэдэ классым епт хъуну сочиненэ-рассужденэ жьэры1уатэу еджак1уэхэм ягъэхьэзырыну?
А. 1-нэ классым. Б. 5-нэ классым. В. 10-нэ классым.
143. Гук1э зэрагъэщ1а псалъэжьхэр дауэ къэппщытэж хъуну?
А. Еджак1уэм зэригъэщ1а псори езым гук1э жебгъэ1эж хъунущ.
Б. Пэщ1эдзэр уэ е еджак1уэхэм жа1эу, жэуапыр зытым нигъэсыж хъунущ.
В. Зэк1эщ1эпхъауэ сатырит1у къех псалъэжь 1ыхьэхэр зэхигъэувэж хъунущ.
Г. Изложенэ ебгъэтх хъунущ.
Д. Псалъэжьым и к1эмк1э и пэщ1эдзэр къебгъэщ1эж хъунущ.
144. Щоджэнц1ык1у А. и «Щ1ымахуэ жэщ» поэмэр щаджк1э 1эмал имы1эу сыт хуэдэ предметым пыщ1эныгъэ хуи1эн хуей?
А. Тхыдэм. Б. Географием. В. Урысыбзэм.
145. Мэзым зыплъыхьак1уэ щы1а еджак1уэхэм сыт хуэдэ лэжьыгъэ ебгъэтх хъуну?
А. Рецензэ.
Б. Отзыв.
В. Сочиненэ-описанэ.
146. Литературнэ текстхэм еджак1уэхэр зрихьэл1а псалъэщ1эхэм къарык1хэр ягу нэхъ ираубыдэн папщ1э ебгъащ1э хъунухэр.
А. Къыхатхык1 къудейми зэф1эк1ынущ.
Б. Псалъэщ1эхэр хэту рассказ мыин зэхебгъалъхьэ хъунущ.
В. Псалъэщ1эхэр хэту кроссворд зэхебгъалъхьэ хъунущ.
Г. Псалъалъэхэм къратхык1 хъунущ псалъэм и мыхьэнэр.
147. Гъэм и зэманхэм теухуа тхыгъэхэр щебгъэджк1э, сыт хуэдэ урок л1эужьыгъуэхэр къэбгъэсэбэп хъуну?
А. Урок-экскурс.
Б. Къызэрыгуэк1 урок.
В. Тхыдэм пыщ1а урок (интегрированнэ).
Г. Урокыр щ1ыбым.
Д. Урокыр музейм.
148. Граждан зауэм теухуа тхыгъэхэр щебгъэджк1э, сыт хуэдэ урок л1эужьыгъуэхэр къэбгъэсэбэп хъуну?
А. Урок-экскурс.
Б. Къызэрыгуэк1 урок.
В. Тхыдэм пыщ1а урок (интегрированнэ).
Г. Урокыр щ1ыбым.
Д. Урокыр музейм.
149. Бзэм и шэрыуагъыр къэзы1эт 1эмалхэр.
А. Гиперболэхэр.
Б. Ремаркэхэр.
В. Жы1эк1э дахэхэр.
Г. Кульминацэр.
Д. Метафорэхэр.
150. Еджак1уэхэм гук1э зэрагъэщ1эн хуейуэ программэм хэтщ:
А. Усэхэр.
Б. Поэмэ псо.
В. Басняхэр и к1эм нэсу.
Г. Тхыгъэ зэхуэмыдэхэм щыщ пычыгъуэ.
Методикэмк1э упщ1эхэр (адыгэбзэ)
1. Бзэр зэрадж методикэм и хэк1ып1э нэхъыщхьэщ:
-: бзэщ1эныгъэр
-: литературэр
-: психологиер
-: педагогикэр
2. «Метод» жыхуа1эр езыр
-: грек псалъэщ
-: нэмыцэ псалъэщ
-: латин псалъэщ
3. «Метод» псалъэм (нэхъапэм) мыхьэнэуэ и1ащ:
-: тхэныгъэ
-: еджэныгъэ
-: лэжьыгъэ
-: къэхутэныгъэ
4. Иджырей бзэм метод псалъэр къыщагъэсэбэп
-: ядж 1уэхугъуэм хуа1э бгъэдыхьэк1э жи1эу
-: бзэ гуры1уэгъуэк1э псалъэн жи1эу
-: псалъэм ударенэ тэмэм тегъэувэн жи1эу
-: псалъэр пэжу къэпсэлъын жи1эу
5. Бзэм хуегъэджэнымк1э нэхъыбэрэ къагъэсэбэп методхэм щыщщ:
-: изложенэ егъэтхыныр
-: практическэу гъэлэжьэныр
-: орфограммэхэм къегъэджэныр
-: диктант егъэтхыныр
6. Фонетическэк1э зэпкърыхыныгъэк1э йоджэ:
-: псалъэ лъэпкъыгъуэхэр къэгъэлъэгъуэным
-: псалъэр зэрызэхэт макъхэмрэ хьэрфхэмрэ къэгъэлъэгъуэным
-: псалъэухам и пкъыгъуэхэр къэгъэлъэгъуэным
7. Фонетическэ зэпкърыхыныгъэ ирагъэк1уэк1:
-: морфологиер джын яуха нэужь
-: синтаксисыр джын яуха нэужь
-: псалъэ къэхъук1эр джын яуха нэужь
-: фонетикэр джын яуха нэужь
8. Сочиненэм хуагъэув хабзэщ
-: зы оченкэ
-: оценкищ
-: оценкипл1
-: оценкит1
9. Диктантым оценкит1 хуэбгъэув хъунущ:
-: грамматическэ лэжьыгъэ щ1ыгъумэ
-: хуэзыгъасэу щытмэ
-: текстыр гугъуу щытмэ
-: къызэрапщытэу щытмэ
10. Планыншэу сытым и дежи ятх лэжьыгъэщ
-: литературэм теухуа сочиненэхэр
-: псалъэжьхэм теухуа сочиненэхэр
-: словарнэ диктантхэр
-: изложенэ псори
11. Етхуанэ классым щрагъэтх къызэрапщытэ диктантхэр къыхах:
-: псалъэ 80-90 хъууэ
-: псалъэ 30-50 хъууэ
-: псалъэ 50-70 хъууэ
12. Еханэ классым щрагъэтх къызэрапщытэ диктантхэр къыхах:
-: псалъэ 50-60 хъууэ
-: псалъэ 60-70 хъууэ
-: псалъэ 70-90 хъууэ
-: псалъэ 90-100 хъууэ
13. Еянэ классым щрагъэтх къызэрапщытэ диктантхэр къыхах:
-: псалъэ 110-130 хъууэ
-: псалъэ 100-110 хъууэ
-: псалъэ 90-100 хъууэ
14. Ебгъуанэ классым щрагъэтх къызэрапщытэ диктантыр къыхах:
-: псалъэ 130-150 хъууэ
-: псалъэ 100-110 хъууэ
-: псалъэ 110-130 хъууэ
-: псалъэ 120-130 хъууэ
15. Етхуанэ классым щрагъэтх изложенэр къыхах:
-: псалъэу 100-110 хъууэ
-: псалъэу 110-120 хъууэ
-: псалъэу 120-150 хъууэ
16. Еханэ классым щрагъэтх изложенэр къыхах:
-: псалъэу 100-150 хъууэ
-: псалъэу 110-160 хъууэ
-: псалъэу 150-200 хъууэ
-: псалъэу 100-180 хъууэ
17. Ебланэ классым щрагъэтх изложенэр къыхах:
-: псалъэу 130-160 хъууэ
-: псалъэу 150-190 хъууэ
-: псалъэу 150-200 хъууэ
-: псалъэу 200-250 хъууэ
18. Еянэ классым щрагъэтх изложенэр къыхах:
-: псалъэу 250-300 хъууэ
-: псалъэу 200-250 хъууэ
-: псалъэу 150-200 хъууэ
-: псалъэу 100-150 хъууэ
19. Ебгъуанэ классым щрагъэтх изложенэр къыхах:
-: псалъэу 300-400 хъууэ
-: псалъэу 200-400 хъууэ
-: псалъэу 100-200 хъууэ
20. Къызэрапщытэ диктант еджак1уэхэм ирагъэтх:
-: еджэгъуэ четвертым и к1эм деж
-: мазэ къэс
-: тхьэмахуэ къэс
21. Епщык1узанэ классым щаджэхэм нэхъыбэу ятх:
-: диктант
-: изложенэ
-: сочиненэ
22. Епщ1анэ классым щеджэхэм нэхъыбэрэ ятх:
-: сочиненэ
-: изложенэ
-: диктант
23. Изложенэм оценкит1 трагъэувэ:
-: т1ури зэрытха содержанэм папщ1э
-: зыр содержанэм папщ1э, ет1уанэр – грамматикэм ейуэ
-: т1ури зэрытха грамматикэм папщ1э
24. Еханэ классым щатх словарнэ диктантыр псалъэ бжыгъэу мэхъу:
-: пщ1ы
-: пщык1утху
-: пщык1ущ
-: пщык1упл1
25. Еянэ классым щатх словарнэ диктантыр псалъэ бжыгъэу мэхъу:
-: пщ1ы
-: пщык1утху
-: т1ощ1рэ тхурэ
-: т1ощ1
26. Егъэджак1уэм словарнэ диктантым оценкэ «5» тригъэувэ хъунущ:
-: зы щыуагъэ ф1эк1а хэмытмэ
-: зыри щыуагъэ хэмытмэ
-: щыуагъит1 ф1эк1а хэтмэ
-: щыуагъит1 хэтми, псалъэхэр гугъумэ
27. Егъэджак1уэм слованрэ диктантым оценкэ «3» тригъэувэ хъунущ:
-: зыри щыуагъэ хэмытмэ
-: зы щыуагъэ ф1эк1а хэмытмэ
-: щыуагъит1 ф1эк1а хэмытмэ
28. Егъэджак1уэм словарнэ диктантым оценкэ «2» тригъэувапхъэщ:
-: щыуагъит1 хэтмэ
-: щыуагъищ хэтмэ
-: щыуагъипл1 хэтмэ
-: щыуагъитхум щ1игъумэ
29. Фонетическэ зэпкърыхыныгъэм къегъэлъагъуэ:
-: псалъэхэр зэрызэхэт 1ыхьэхэр
-: псалъэхэр зэрызэхэт макъхэмрэ хьэрфхэмрэ
-: псалъэхэм я мыхьэнэр
-: псалъэхэр зэхъуэк1а зэрыхъур
30. Псалъэхэр зэрызэхэт елъытак1э зэпкърыхыныгъэм къегъэлъагъуэ:
-: псалъэпкъымрэ зэхъуэк1а зэрыхъу 1ыхьэмрэ
-: псалъэхэр зэрызэхэт макъхэмрэ хьэрфхэмрэ
-: псалъэхэм я мыхьэнэр
-: псалъэхэм я к1ыхьагъыр
31. Бзэр зэрадж методикэм и предметым и хэк1ып1э нэхъыщхьэр:
-: бзэщ1эныгъэрщ
-: тхыдэрщ
-: литературэрщ
-: къэхутэныгъэрщ
32. Грамматическэ зэпкърыхынгъэ еджап1эм щрагъэк1уэк1хэм хэмыхьэр:
-: фонетическэ
-: морфологическэ
-: лексическэ
33. Еджак1уэхэр езыр-езыру зэрылажьэ методхэм хохьэ:
-: егъэджак1уэм и объясненэр
-: егъэджак1уэм и лекцэр
-: бесседэр
-: творческэ лэжьыгъэхэр
34. И мурад елъытак1э урок л1эужьыгъуэхэм хыхьэкъым:
-: щ1эуэ зыгуэр къыщащ1э урокыр
-: яджар щызэрагъэубыдыж урокыр
-: яджар къызэщ1экъуэжауэ къыщытрагъэзэж урокыр
-: щ1эныгъэмрэ есэныгъэмрэ къыщапщытэ урок
-: орфографием теухуа урокыр
35.Зыхурагъаджэ елъытак1э урок л1эужьыгъэхэм хыхьэкъым
-:грамматикэм теухуа урокыр
-:орфографием теухуа урокыр
-:пунктуацэм теухуа урокыр
-:бзэм зегъэужьыным теухуа урокыр
-:яджар щызэрагъэубыдыж урокыр
36.Зыхурагъаджэ елъытак1э урок л1эужьыгъуэхэм ящыщщ
-:щ1эуэ зыгуэр къыщащ1э урокыр
-:яджар щызэрагъэубыдыж урокыр
-:яджар къызэщ1экъуэжауэ къыщытрагъэзэж урокыр
-:щ1эныгъэмрэ есэныгъэмрэ къыщапщытэ урок
-:орфографием теухуа урокыр
37.Ебгъуанэ классым щрагъэк1уэк1 зэрагъэунэху диктантым и бжыгъэр мыпхуэдэу къыхах:
-:100 – 110
-:110 –120
-:130 – 150
-:170 –180
38.И мурад елъытак1э урок л1эужьыгъэхэм ящыщщ:
-:грамматикэм теуху урокыр
-:орфографием теухуа урокыр
-:пунктуацэм теухуа урокыр
-:бзэм зегъэужьыным теухуа урокыр
-:яджар щызэрагъэубыдыж урокыр
39.Зыхурагъаджэ елъытак1э урок л1эужьыгъуэхэм ящыщщ
-:щ1эуэ зыгуэр къыщащ1э урокыр
-:яджар щызэрагъэубыдыж урокыр
-:яджар къызэщ1экъуэжауэ къыщытрагъэзэж урокыр
-:пунктуацием теухуа урокыр
40.Етхуанэ классым щрагъэк1уэк1 зэрагъэунэху диктантым и бжыгъэр мыпхуэдэу къыхах:
-:60 –70
-:100 –110
-:80 –90
-:
КОМПЛЕКТ ТЕСТОВЫХ ЗАДАНИЙ ДЛЯ КОНТРОЛЯ ЗНАНИЙ
по дисциплине «Кабардино-черкесский язык»
КАБАРДИНСКИЙ ЯЗЫК
1. Ар псы йофэ. «Йофэ» - глаголыр
-: щхьит1 зи1э глагол лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э глагол лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э глагол лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э глагол лъэмы1эсщ
2. Щ1алэм и1ыгъщ. «И1ыгъщ» псалъэр
-: статическэ глаголщ
-: динамическэ глаголщ
-: глагол лъэмы1эсщ
-: глагол зыгъэзэжщ
3. «матхэ» жыхуи1э глаголыр
-: динамическэщ
-: статическэщ
-: зыгъэзэжщ
-: лъэ1эсщ
4. Пщаф1эм лыр егъавэ
-: «егъавэ» - глаголыр
-: щхьит1 зи1э глагол лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э глагол лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э глагол лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э глагол лъэ1эсщ
5. Зэлэжь причастиер дэра
-: зывэ
-: зэрылъэтэну
-: зызытхьэщ1
-: еджэ
6. Зылэжь причастиер дэра
-: щыс
-: зытелъ
-: зэры1ущ1э
-: сыкъызэджа
7. Глаголым и категориехэм щыщу причастием и1эщ:
-: падеж
-: зэман, щхьэ
-: лъэ1эс, лъэмы1эс
8. Сэ сыдэк1ауэт ар къыщык1уэжыр. Мы псалъэухам хэт «сыдэк1ауэт» жыхуи1э псалъэр псалъэ лъэпкъыгыуэк/э
-: наречиещ
-: причастиещ
-: послелогщ
9. щымы1эныгъэ къигъэлъагъуэу деепричастием пыт хабзэщ
-: суффикс –къым
-: префикс –мы
-: префикс – гъэ
-: суффикс - ншэ
10. Фонетикэм едж:
- : нагъыщэхэм я гъэувык1эр
- : псалъэхэм я мыхьэнэр
-: бзэм хэт макъхэр
- : къедбжэк1а псори
11. Бзэгукум лъахъшэу зи1эту къохъу, макъзешэ к1эщ1щ, лабиализованнэкъым, псалъэм и дэтхэнэ 1ыхьэми къыщок1уэ, ауэ псалъэпэм нэгъуэщI хьэрфк1э щатх:
- : о
- : э
- : е
- : и
12. Бзэгупэм ику иту зи1эту къапсэлъ, псалъэпэм къыщык1уэркъым, лабиализованнэкъым, псалъэк1эм зэи къыщык1уэркъым, укъуэдиящ:
- : э
- : ы
- : и
- : е
13. Бзэгукум ику иту зи1эту къапсэлъ, лабиализованнэкъым, макъзешэ к1эщ1щ, псалъэпэм зэзэмызэщ къыщык1уэр:
- : ы
- : э
- : о
- : и
14. Бзэгу лъэдакъэм лъагэу зи1этурэ къохъу, лабиализованнэщ, адыгэ псалъэпэм къыщык1уэркъым, укъуэдиящ:
- : о
- : а
- : е
- : у
15. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Псалъэуха зэхэлъым и Iыхьэхэм яку дэлъ отношениехэм ящыщщ
-: щыIэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
-: щымыIэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
- : зэпэщIэуэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
-: фIэфIыныгъэ къэгъэлъэгъуэныр.
16. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
ЩыIэцIэрэ плъыфэцIэу зэхэт атрибутивнэ псалъэ зэпхам хэт пкъыгъуэхэм щыщу кIэрыдзэныр нэхъыщхьэм зэрекIур
-: щхьэрэ бжыгъэкIэщ
- : бжыгъэ, падеж, склоненэкIэщ
-: щхьэрэ падежкIэщ
-: щхьэ, бжыгъэ, падеж, склоненэкIэщ
17. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Зы сказуемэ нэхъыщхьэрэ зы сказуемэ дэIэпыкъуэгъурэ зыхэт псалъэухар
-: псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэщ
-: псалъэуха зэхэлъ-зэпхащ
-: псалъэуха гъэгугъуащ
-: псалъэуха къызэрыкIуэ къызэрыгуэкIщ.
18. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын:
Хъыджэбз цIыкIур, Iэщ щэн хуэдэ, мухьэмэд хуаузэдащ.
-: псалъэуха гъэгугъуащ
-: псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэщ
-: псалъэуха къызэрыкIуэ къызэрыгуэкIщ
-: псалъэуха зэхэлъ-зэпхащ.
19. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Определительнэ псалъэуха гуэдзэмрэ причастнэ оборотымрэ.
-: синоним зэхуохъу.
-: синоним зэхуэхъукъым.
20. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын:
КъуэкIыпIэмкIэ нэхутхьэху къыщещI.
-: щхьэ зимыIэ псалъэухащ
-: эллиптическэ псалъэухащ
-: цIэиIуэ псалъэухащ
-: щхьэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ.
21. Сэ къалэм сок1уэ мы псалъэухам хэт сэ ц1эпапщ1эр итщ падежым
-: именительнэм
-: эргативнэм
-: послеложнэм
-: обстяотельственнэм
22. Уезгъэтхащ мы глаголыр
-: щхьит1 зи1э лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
23. Наречием и синтаксическэ къалэн нэхъыщхьэр
-: дополненэу псалъэухам хэувэнырщ
-: обстоятельствэу псалъэухам хэувэнырщ
-: сказуемэу псалъэухам хэувэнырщ
-: подлежащэу псалъэухам хэувэнырщ
24. Щэрэ т1ощ1рэ зырэ, пл1ыщ1рэ пл1ырэ мы бжыгъэц1эхэр
-: зэхэтхэщ
-: зэхэлъхэщ
-: къызэрык1уэхэщ
25. Бажэмрэ дыгъужьымрэ мэзым щопсэу. Мы псалъэухам хэт –м-хэм къагъэлъагъуэр:
-: белджылыи падежи
-: эргативнэ падеж
-: белджылагъ
-: зыри
26. Мухьэмэд унэ къищэхуащ сыт хуэдэ падежым ит «унэ» псалъэр
-: эргативнэм
-: именительнэм
-: обстоятельственнэм
-: послеложнэм
27. Унэр къабзэу зэщ1экъуащ мы псалъэухам хэт «къабзэу» псалъэр
-: щы1эц1эщ
-: плъыфэц1эщ
-: наречиещ
-: деепричастиещ
28. Мыпхуэдэ, мопхуэдэ, апхуэдэ мы ц1эпапщ1эхэр
-: относительнэ ц1эпапщ1эхэщ
-: зыгъэлъагъуэ ц1эпапщ1эхэщ
-: белджылы ц1эпапщ1эхэщ
-: щхьэ ц1эпапщ1эхэщ
29. Дахэу мак1уэ Наречиер зыщыщ разрядыр
-: лэжьыгъэр къыщыхъу зэманыр къэзыгъэлъагъуэщ
-: лэжьыгъэм и къэхъук1э
-: лэжьыгъэр къызэрыхъу мардэ къэзыгъэлъагъуэщ
-: щхьэусыгъуэ наречиещ
30. Зи щхьэ хущыт еигъэ ц1эпапщ1эхэр псалъэухам хэувэнущ
-: определенэу
-: сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
-: дополненэу
-: определенэм нэмыщ1 сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
31. Къабзэу, щысу, унэу мы псалъэхэм наречиер
- къабзэу
-: щысу
-: унэу
-: псори
32. Щытык1э къэзыгъэлъагъуэ плъыфэц1эхэмрэ зыщыщ къэзыгъэлъагъуэ плъыфэц1эхэмрэ зэщхьэщок1
-: падежк1э зэрызахъуэжымк1э
-: бжыгъэк1э зэрызахъуэжымк1э
-: зэлъытэныгъэ степенхэр я1эн// ямы1энк1э
33. Дыгъуасэрей уэшх хуабэм и ужьк1э къэк1ыгъэхэм зрачащ. Мы псалъэухам хэт «дыгъуасэрей» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: щы1эц1эщ
-: наречиещ
-: причастиещ
-: плъыфэц1эщ
34. Бзэгу лъэдакъэм ику иту зи1эту къохъу, лабиализованнэщ, укъуэдиящ, адыгэ псалъэпэм къыщык1уэркъым:
- : у
- : е
- : ы
- : о
35. Псынэ. Мы псалъэм хэт макъзешэхэр къыщохъу:
- : бзэгупэм
- : бзэгукум
- : бзэгу лъэдакъэм
36. Къоджащ. Мы псалъэм хэт макъзешэхэр къыщохъу:
- : 36
- : бзэгукум
- : бзэгу лъэдакъэм
37. Мис, мес псалъэхэм хэт макъзешэхэр къыщохъу:
- : бзэгупэм
- : бзэгукум
- : бзэгу лъэдакъэм
38. Бзэм нэхъапэ къыхэхъук1а макъзешэхэщ:
- : и, е
- : у, о
-: ы, э
-:e, у
39. Хьэрф е-м макъзешэ къыщигъэлъагъуэ псалъэр:
- : етх
- : уае
- : ежьу
- : нет1э
40. Ф1ыншэм къыщыхъу макъ дэк1уашэщ:
- : гъ, гъу, хъ, хъу
- : дж, г, кI, цI
- : хь, I, 1у, къ
- : жь, щ, щI, ц
41. Бзэгу лъэдакъэ макъхэщ:
- : г, к, х
- : б, п, пI
- : къ, кхъ, кхъу
-:д, т, т1
42. 1упитI макъ дэк1уашэ къыщиудхэщ:
- : б, п, м
- : гу, ку, к1у
- : къу, кхъ, кхъу
- : в, ф, фI
43. Тэмакъыщхьэм къыщыхъу макъхэщ:
- : кхъ, кхъу
- : дз, ц
- : лъ, лI
-: д, т
44. Тэмакъыщ1эм къыщыхъу макъхэщ:
- : дж, ч, кI
- : жь, щ, щI
- : къу, кхъ, кхъу
- : хь, I, 1у
45. Макъ дэк1уашэ дэгук1э къыщ1едзэ:
- : к1эпхъ, щ1ымахуэ, къамэ
- : псалъэ, сэлам, хадэхэкI
- : балий, вабдзэ, лэкъум
- : бжэ, нып, ручкэ
46. Макъ дэк1уашэ п1ыт1а гуэгъу зимы1эщ:
- : с, х, ш
- : п, т, ф
- : щ, лъ, ч
-: ку, 1
47. Щхьэ…ц1э, лъа…цIэ псалъэхэм щыдотх:
- : м
- : пI
- : п
-: б
48. Ударенэр ет1уанэ пычыгъуэм телъщ:
- : к1апсэ
- : дуней
- : хьэлыгъуанэ
- : тхьэк1умэк1ыхь
- : гъубжэ
- : нащэщ1э
49. Ударенэр ещанэ пычыгъуэм тохуэ:
- : щ1ымахуэ
- : 1эуэлъауэ
- : мы1эрысей
- : мэ1эуэлъауэ
50. Проклитикэ ударенэк1э йоджэ:
- : япэ ит псалъэхэр ударенэншэу яужь ит псалъэм ударенэр техуэмэ
- : япэ ит псалъэхэм ударенэр ягъуэтрэ яужь итыр ударенэншэу къанэмэ
- : зы псалъэм ударенэу т1у и1эмэ
- : ударенэм псалъэм и лексико-семантическэ мыхьэнэр ихъуэжмэ
51. Энклитикэ ударенэк1э йоджэ:
- : япэ ит псалъэхэр ударенэншэу яужь ит псалъэм ударенэр техуэмэ
- : япэ ит псалъэхэм ударенэр ягъуэтрэ яужь итыр ударенэншэу къанэмэ
- : зы псалъэм ударенэу т1у и1эмэ
- : ударенэм псалъэм и лексико-семантическэ мыхьэнэр ихъуэжмэ
52. Адыгэ псалъэхэм ударенэр тохуэ:
- : япэ ит пычыгъуэм
- : ику ит пычыгъуэм
- : ик1эм щыт пычыгъуэм
- : сыт хуэдэ пычыгъуэми
53. Ударенэр зытеувэ пычыгъуэм елъытауэ мы псалъэм и мыхьэнэм зихъуэжынк1э хъунущ:
- : кхъуейплъыжьк1эрыщ1э
- : шындырхъуо
- : къуэнтхъурей
- : балыджэ
- : аркъэ
- : хьэщ1эщ
54. Мыпхуэдэу псалъэр епхьэкI хъунущ:
- : мы1эрыс-ей
- : у-нэ
- : къабзэ-у
- : ц1ы-к1ухэр
55. Префикс зэ - хэтщ:
- : з…щыт1эгъэн (джанэр)
- : з…хэщыпык1ын (хугур)
- : з…щ1эгъэуэн (псым)
- : з…к1эрыгъэщ1эн (блыным)
56. Префикс зы - къыщык1уэ псалъэщ:
- : з…телъхьэн (чырбышхэр)
- : з…пщ1эхэлъхьэн (щыгъэр)
- : з…щ1эхын (теп1энщ1элъыныр)
- : з…деджэн (тхылъым)
57. Зэпыту тхын хуейщ:
- : т1эу (щэ)
- : гуащэ (нысэ)
- : и (гугъэщ)
- Тхылъ (т1ощ1)
58. тхын хуейщ:
- : къуацэ (чыцэ)
- : шхы1эн (тебзэ)
- : къэп (щхьэпс)
- : гъущ1 (куэбжэ)
59. Зэпыхауэ тхын хуейщ:
- : псы (1эф1)
- : гъуджэ (мажьэ)
- : бабыщ (къурт)
-: гъущ1 (куэбжэ)
60. Адыгэбзэ орфографиер нэхъыбэу тетщ:
- : фонетическэ принципым
- : морфологическэ принципым
- : условнэ принципым
- : этимологическэ принципым
61. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Псалъэуха зэхэлъым хэт Iыхьэхэр нэхъыбэрэ зэпха мэхъу
- : союз-суффиксхэмкIэ
- : союзхэмрэ союз псалъэхэмкIэ
- : интонациекIэ
- : псалъэухахэм я зэкIэлъыкIуэкIэмкIэ.
62. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Псалъэуха зэхэлъым и Iыхьэхэм яку дэлъ отношениехэм ящыщщ
- : щыIэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
- : щымыIэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
- : зэпэщIэуэныгъэ къэгъэлъэгъуэныр
- : фIэфIыныгъэ къэгъэлъэгъуэныр.
64. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Зы сказуемэ нэхъыщхьэрэ зы сказуемэ дэIэпыкъуэгъурэ зыхэт псалъэухар
- : псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэщ
- : псалъэуха зэхэлъ-зэпхащ
- : псалъэуха гъэгугъуащ
- : псалъэуха къызэрыкIуэ къызэрыгуэкIщ.
65. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Псалъэуха зэхэлъым и Iыхьэ зэпхахэм я зыр нэхъыщхьэу щымыту, атIэ псори зэхуэдэу щытмэ, апхуэдэ псалъэуха зэхэлъым хэт псалъэуха къызэрыкIуэхэм я кум дэлъ отношениер …
66. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Псалъэуха зэхэлъым хэт псалъэуха къызэрыкIуэхэм я кум дэлъ отношениер…., зы псалъэуха къызэрыкIуэр нэхъыщхьэу адрейр абы и кIэрыдзэну щытмэ.
67. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
УкъэкIуамэ, дыдыэкIынт.
- : элементарнэ псалъэуха къызэрыкIуэщ
- : псалъэуха гъэгугъуащ
- : псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэщ
- : псалъэуха зэхэлъ-зэпхащ.
68. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Зы IэкIэ хъарбызитI пхуэIыгъынукъым
- : пкъыгъуэ нэхъыщхьитIри зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ белджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхъэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ зимыIэ псалъэухащ.
69. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Модэ, модэ мо кхъухьлъатэр
- : щхьэ зимыIэ псалъэухащ
- : эллиптическэ псалъэухащ
- : цIэиIуэ псалъэухащ
- : щхьэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ.
70. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Гъэмахуэ сабэ Iувыр къэзыгъэхъейуэ губгъуэ гъуэгу пхыдзам ирижэр Хьид и машинэ хужь щабэ цIыкIурт.
- : цIэ гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха убгъуащ
-: цIэ гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха мыубгъуащ
- : причастие гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха убгъуащ
- : причастие гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха мыубгъуащ.
71. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
уэ услъэгъуащ
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъитIым зэпхыкIэу яку дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
-: егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
72. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Нэр щIэзысыкI вагъуэ плъыжь къуапитхур зытеда пыIэ папцIэр зыщхьэрыгъ лIы къамылыфэ хэщIыхьар хуэщIауэ шыбгым ист.
-: псалъэуха гъэгугъуащ
- : псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэщ
- : псалъэуха къызэрыкIуэ къызэрыгуэкIщ
- : псалъэуха зэхэлъ-зэпхащ.
73. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Причастнэ, деепричастнэ оборот зыхэт псалъэухахэр зэхэлъ - зэпхауэ къалъытэркъым адыгэ бзэ щIэныгъэлIхэм ящыщу
- : - :
- : Грамматика-57-р зэхэзыгъэувахэм
- : Урыс Хь. Щ.
74. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Изъяснительнэ псалъэуха гуэдзэм
- : псалъэуха пажэм и пкъыгъуэ гуэрым къыжиIэм щIегъу
- : псалъэуха пажэм и сказуемэ цIэпапщIэу щытыр зэпкърех
- : псалъэуха пажэр (абы хэт щыIэцэр) егъэбелджылы
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къыщыхъу зэман, щIыпIэ, къэхъукIэ - хэр къегъэлъагъуэ.
75. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Обстоятельствэ псалъэуха гуэдзэм
-: псалъэуха пажэм и пкъыгъуэ гуэрым къыжиIэм щIегъу
- : псалъэуха пажэм и сказуемэ цIэпапщIэу щытыр зэпкърех
- : псалъэуха пажэр (абы хэт щыIэцэр) егъэбелджылы
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къыщыхъу зэман, щIыпIэ, къэхъукIэ - хэр къегъэлъагъуэ.
76. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Определительнэ псалъэуха гуэдзэм
- : псалъэуха пажэм и пкъыгъуэ гуэрым къыжиIэм щIегъу
- : псалъэуха пажэм и сказуемэ цIэпапщIэу щытыр зэпкърех
- : псалъэуха пажэр (абы хэт щыIэцэр) егъэбелджылы
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къыщыхъу зэман, щIыпIэ, къэхъукIэ - хэр къегъэлъагъуэ.
77.Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Сказуемэ псалъэуха гуэдзэм
- : псалъэуха пажэм и пкъыгъуэ гуэрым къыжиIэм щIегъу
- : псалъэуха пажэм и сказуемэ цIэпапщIэу щытыр зэпкърех
- : псалъэуха пажэр (абы хэт щыIэцэр) егъэбелджылы
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къыщыхъу зэман, щIыпIэ, къэхъукIэ - хэр къегъэлъагъуэ.
78. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Зэгъэпщэныгъэ псалъэуха гуэдзэм къегъэлъагъуэр
- : псалъэуха пажэм къыжиIэм и къэхъуныгъэм зэран хуэхъуу щыт Iуэхугъуэ
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр псалъэуха гуэдзэм къиIуатэм зэрефIэ - кIыр
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къэхъун папщIэ лэжьыпхъэр
- : псалъэуха пажэм щыжыIа Iуэхугъуэр къызэрыхъу щIыкIэр.
79. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Лэжьыгъэм и къэхъукIэ псалъэуха гуэдзэм къегъэлъагъуэр
- : псалъэуха пажэм къыжиIэм и къэхъуныгъэм зэран хуэхъуу щыт Iуэхугъуэ
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр псалъэуха гуэдзэм къиIуатэм зэрефIэ - кIыр
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къэхъун папщIэ лэжьыпхъэр
- :псалъэуха пажэм щыжыIа Iуэхугъуэр къызэрыхъу щIыкIэр.
80. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Уступительнэ псалъэуха гуэдзэм къегъэлъагъуэр
- : псалъэуха пажэм къыжиIэм и къэхъуныгъэм зэран хуэхъуу щыт Iуэхугъуэ
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр псалъэуха гуэдзэм къиIуатэм зэрефIэ - кIыр
- : псалъэуха пажэм къиIуатэр къэхъун папщIэ лэжьыпхъэр
- : псалъэуха пажэм щыжыIа Iуэхугъуэр къызэрыхъу щIыкIэр.
81. Морфологическэ принципым тету ятх:
- : гъусэ
- : хадэхэк1
- : итхащ
-: къэк1уэж
82. Фонетическэ принципым тету ятх:
- : 1эхъупщ1э
- : гъэдэхэн
- : гъатхэпэ
-: махуэшхуэ
83. Этимологическэ принципым тещ1ыхьауэ ятх:
-: жьэдэлъхьэн
- : унагъуэ
- : хьэнтхъупс
-: гъэдэхэн
84. Условнэ принципым теткъым:
- : кърегъахъуэ
- : мазэгъуэнэху
- : щхьэпц1э
-: гъэдэхэн
85. Орфоэпиек1э йоджэ:
- : псалъэм и къэпсэлъык1э тэмэмыр зыджым
- : псалъэм и тхык1э тэмэмыр зыджым
- : псалъэм и мыхьэнэр зыджым
- : псалъэм и этимологиер зыджым
86. “Этимологический словарь адыгских (черкесских) языков” тхылъыр къыдигъэк1ащ:
- : Апажэ Мухьэмэд
- : Урыс Хьэталий
- : Шагъыр Амин
- : Къумахуэ Мухьэдин
87.Зэмылъабжьэгъу антонимхэщ:
- : зыгъэзэж - зымыгъэзэж
- : нэщхъыф1э - нэщхъей
- : хьэлъэ – псынщ1э
- : дахэ-мыдахэ
88. Нэгумэ Шорэ и лэжьыгъэхэр (“Филологические труды”) печатым хуигъэхьэзырри томитI хъууэ Налшык къыщыдигъэк1ащ:
- :
- :
- :
- :
89. Адыгэбзэм и япэ толковэ псалъалъэр къыдэк1ащ:
- : 1998 гъэм
- : 1999 гъэм
- : 2000 гъэм
- : 2001 гъэм
90. Адыгэбзэм и япэ толковэ псалъалъэр къыщыдэк1ар
-: Мэзкуущ
-: Налшыкщ
-: Псыхуабэщ
-: Мейкъуапэщ
91. Адыгэбзэм диалекту и1эщ:
-: т1у
-: щы
-: пл1ы
-: хы
92. Адыгэбзэм подлежащэр итынк1э хъунущ
-: именительнэ падежымрэ, обстоятельственнэ падежымрэ
-: именительнэ падежым, эргативнэ падежым
-: падеж псоми
-: послеложнэ падежым
93. Именительнэ падежым иту къак1уэ щы1эц1эр псалъэухам хэувэфынущ
-: подлежащэрэ прямой дополненэу
-: подлежащэрэ косвеннэ дополненэу
-: подлежащэрэ дополненэ косвенэрэ, дополненэ прямойрэ
-: обстоятельствэу
94. Адыгэ псалъэухам прямой дополненэр зэрытыфыну падежыр
-: им. п.
-: эр. п.
-: п. п.
-: о. п.
95. Спортсменхэм кругыр пщ1эрыпщ1э къажыхьащ. Псалъэухам хэт бжыгъэц1эм и разрядыр къэвгъэлъагъуэ
-: зэрызэк1элъык1уэ
-: кратнэ
-: къутахуэ
-: кратнэ – зэрагуэш бжыгъэцэ1э – наречие
96. Определенэу къак1уэ щы1эц1эр
-: плъыфэц1э мэхъу
-: плъыфэц1э хъуркъым
-: причастие мэхъу
-: глагол мэхъу
97. Морфологием едж
-: бзэм и макъхэр
-: псалъэ зэпхахэмрэ псалъэухахэмрэ
-: псалъэ лъэпкъыгъуэхэр
-: псалъэм и тхык1э тэмэмыр
98. Сэ уэ сыпхуэзащ. Мы псалъэухам хэт глаголыр
-: щхьит1 зи1эщ лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
99. Укъызоплъ. Мы глаголыр
-: щхьит1 зи1э лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
100. Мы глаголхэр статическэщ
-: нэк1уащ, матхэ
-: йожьэ, мэлажьэ
-: щысщ, щытщ
-: мак1уэ, матхэ
101. Зыдотхьэщ1 мы глаголыр
-: щхьэ куэд зи1э глаголщ
-: зы щхьэ ф1эк1а зимы1э глагол лъэмы1эсщ
-: глагол зыгъэзэжщ
-: глагол зымыгъэзэжщ
102. Укъызэджащ. Мы глаголыр
-: щхьищ зи1э глагол лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э глагол лъэмы1эсщ
-: зыщхьэ зи1э глагол лъэмы1жсщ
-: щхьит1 зи1э глагол лъэмы1эсщ
103. Префикс зы ятх:
- глаголым хэлъ лэжьыгъэр т1ум е нэхъыбэм зэдалэжьмэ
-: именительнэ падежым ит дополненэ зи1э глагол зыгъэзэжым
-: къытек1а зэлэжь причастием пыту
104. Префикс зэ ятх:
-: лэжьыгъэр къызэралэжь 1эмэпсымэ, 1уэхугъуэр зищ1ысыр къызэрык1 префикс
зэры-м хэту
-: глагол лъэ1эсым къытек1а зылэжь причастием
-: глагол лъэ1эсым къытек1а зыгъэзэжым
105. Зылэжь причастиер дэра:
-: итхыр
-: зыщеджэр
-: зывэр
-: зэджэр
106. Щымы1эныгъэ къигъэлъагъуэу инфинитивым пыт хабзэщ:
-: суффикс –ншэ
-: префикс –мы
-: суффикс –къым
-: префикс –гъэ
107. Бжэр зэ1удзащ. Глаголым сыт хуэдэ гъэпсык1э и1э:
-: зылэжь
-: зэлэжь
-: зыгъэзэж глаголщ
108. Укъыщ1эзгъэк1ащ. Мы глаголыр:
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэ1эсщ I:
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
109. Глаголхэм я тхык1эр тетщ
-: морфологическэ принципым
-: традиционнэ принципым
-: фонетическэ принципым
-: условнэ принципым
110. Гъущ1 куэбжэ хагъэуващ. Мы псалъэухам хэт гъущ1 псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: плъыфэц1эщ
-: щы1эц1эщ
-: наречиещ
-: глаголщ
111. Машинэр псынщ1э дыдэу к1уэрт. Мы псалъэухам хэт «псынщ1э» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: щы1эц1эщ
-: плъыфэц1эщ
-: деепричастиещ
-: наречиещ
112. Сэ сыхуейщ джатэ, мык1ыхьу, мык1эщ1у, бий жыжьэр къыщышынэу, бий гъунэгъур хигъащ1эу. Мы псалъэухам хэт «мык1ыхьу мык1эщ1у» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: нарчеиещ
-: плъыфэц1эщ
-: деепричастиещ
-: щы1эц1эщ
113. Щ1алэм щхьэк1э ищ1э псори зэпегъэув. Мы псалъэухам хэт «щхьэк1э» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: союзщ
-: послелогщ
-: частицэщ
-: ц1эпапщ1эщ
114. Ахэр нобэрей зэ1ущ1эм хэтын папщ1э, сыти ящ1энут. Мы псалъэухам хэт «папщ1э» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: послелогщ
-: союзщ
-: частицэщ
-: ц1эпапщ1эщ
115. Мис абыхэм сытк1э к1э ягъуэтыну. Мы псалъэухам хэт «мис» псалъэр псалъэ лъэпкъыгъуэк1э
-: ц1эпапщ1эщ
-: послелогщ
-: глаголщ
-: частицэщ
116. Адыгэ псалъэухам и подлежащэр зэрытыфыну падежыр
-: эргативнэм и закъуэщ
-: падеж псоми
-: именительнэ, послеложнэмрэ
-: именительнэмрэ, эргативнэмрэ
117. Сэ уэ сыпхуэзащ. Мы псалъэухам хэт глаголыр
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
118. Аслъэн мэзым мак1уэ. Сыт хуэдэ падежым ит мы псалъэухам хэт Аслъэн псалъэр.
-: именительнэм
-: эргативнэм
-: послеложнэм
-: обстоятельственнэм
119. Ахьмэд жыгыр еухъуэнщ1. Мы псалъэухам хэт глаголыр.
-: щхьит1 зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьит1 зи1э лъэ1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэмы1эсщ
-: щхьищ зи1э лъэ1эсщ
120. Ихъуреягък1э нэм къиубыдыр губгъуэщ. Мы псалъэухам хэт наречиер зыщыщ разрядыр
-: зэман
-: щ1ып1э
-: лэжьыгъэм и къэхъук1э
-: щхьэусыгъуэ
121. Комбатым нэжэгужэу къызэпеплъыхь стройр. Мы псалъэухам хэт наречиер зыщыщ разрядыр
-: щ1ып1э
-: зэман
-: лэжьыгъэ къызэрыхъу мардэ
-: лэжьыгъэм и къэхъук1э I:
122. Типологическэ классификацием ипкъ итк1э бзэхэр гуэшащ мыпхуэдэ гупхэмк1э
-: зи щхьэ хущытхэрэ зи щхьэ хущымытхэу
-: аффиксальнэрэ корневойуэ
-: къызэрык1уэрэ зэхэлъхэу
123. Бгыщхьэ, мэзхъумэ. Мы псалъэхэр къызэрыхъуар
-: суффикс пыувэк1эрэ
-: префикс пыувэк1эрэ
-: префикси суффикси пыувэк1эрэ
-: псалъэпкъ зэхыхьэк1эрэ
124. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Зи щхьэ хущыт еигъэ цIэпапщIэхэр псалъэухам хэувэнущ
- : сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
-: дополненэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
- обстоятельствэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
- : определенэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
125. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр вгъэбелджылы
Гупсыси псалъэ, зыплъыхьи тIыс
- : щхьэ белджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ зимыIэ псалъэухащ
- : цIэиIуэ псалъэухащ
126. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Адыгэ псалъэухам и определенэм егъэбелджылыфыр
- : псалъэухам и сыт хуэдэ пкъыгъуэри
- : дополненэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэри
- : обстоятельствэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэри
- : сказуемэм нэмыщI, нэгъуэщI сыт хуэдэ пкъыгъуэри
127. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Зи щхьэ хущымыт еигъэ цIэпапщIэхэр псалъэухам хэувэфынущ
- : псалъэухам и сыт хуэдэ пкъыгъуэуи
- : псалъэухам и пкъыгъуэ нэхъыщхьитIым языхэзу
- : дополненэ къудейуэ
- : определенэ къудейуэ
- : обстоятельствэ къудейуэ
128. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Псалъэуха гъэгугъуар ар
- : зы предикат зыхэт
- : зы предикатрэ ныкъуэрэ зыхэт
- : предикатитI, е нэхъыбэ зыхэт псалъэухащ
129. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Дополненэ зэлъэпкъэгъухэмрэ сказуемэмрэ яку дэлъщ зэпхыкIэу
- : сочинительнэ
- : подчинительнэ
- : сочинительнэрэ подчинительнэрэ
- : нэгъуэщI зэпхыкIэ щхьэхуэ.
130. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Зыгъэтэмэм пкъыгъуэ пыщхьэхукIар псалъэухам хэувэнущ
- : псалъэухам и пкъыгъуэ нэхъыщхьитIым языхэзу
- : определенэу
- : дополненэу
- : псалъэухам пкъыгъуэ нэхъыщхьэуи етIуанэуи къыщыкIуэркъым.
131. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Вводнэ псалъэхэр, псалъэ зэпхахэр псалъэухам хэт псалъэхэм
- : екIуныгъэкIэ епхащ
- : зегъэкIуэныгъэкIэ епхащ
- : егъэщIылIэныгъэкIэ епхащ
- : синтаксическэ епхыкIэ гуэркIи епхакъым
132. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Приложенэ зызыубгъуар псалъэухам хоувэр
- : пкъыгъуэ нэхъыщхьитIым языхэзу
- : определенэу
- : дополненэу
- : обстоятельствэу
133. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Адъективнэ оборотымрэ ар зэхьэлIа псалъэмрэ яку дэлъщ отношениеу
- : субъектнэ
- : объектнэ
- : атрибутивнэ
- : обстоятельственнэ.
134. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Изъяснительнэ псалъэуха гуэдзэр псалъэуха пажэм епха мэхъур … союзхэмкIэ
135. Определительнэ псалъэуха гуэдзэр синоним хуохъу.
- : причастнэ оборотым
-: деепричастнэ оборотым
136. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Зэман псалъэуха гуэдзэр пажэм пыщIа мэхъур … союзхэмкIэ.
137. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Уступительнэ псалъэуха гуэдзэр пажэм пыщIа мэхъу … союзхэмкIэ.
138. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Жыгей мэзыр зи унапIэр щхьэ пщы ябгэм къекIуэлIа?
- : пкъыгъуэ нэхъыщхьитIри зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ белджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхъэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ
- : щхьэ зимыIэ псалъэухащ.
139. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Си псэм и щIасэу адэжь щIыналъэ.
- : тхьэлъанэ псалъэухащ
- : междометие псалъэухащ
- : цIэиIуэ псалъэухащ
- : псалъэ зэпхащ.
140. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Зи щхьэ хущыт псалъитIу е нэхъыбэу мыхьэнэрэ грамматическэкIэ зэпхар икIи гупсысэ пыухыкIа къэзымыIуатэр …
141. Предикат иримыкъу зыхэува псалъэуха къызэрыкIуэр псалъэуха…
-: зэхэлъ-зэпхащ
- : гъэгугъуащ
-:зэхэлъ-зэгъусэщ
142. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Адрей псалъэ зэпхахэр къыщыхахкIэ псалъэ зэпхахэу къыхагъэкI подлежащэмрэ сказуемэмрэ я лIэужьыгъуэкIэ … псалъэ зэпхащ
143.Сказуемэмрэ дополненэмрэ яку дэлъ синтаксическэ зэхущытыкIэм (отношением) зэреджэр …
- : объектнэщ
-: субъектнэщ
-: обстоятельственнэщ
-: определительнэщ
144. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Подлежащэмрэ сказуемэмрэ яку дэлъщ подчинительнэ синтаксическэ зэпхыкIэ лIэужьыгъуэу …
145. Ягъэбелджылы псалъэмрэ зыгъэбелджылы псалъэмрэ псалъэухам сказуемэу къыщыгъэсэбэпамэ, апхуэдэ сказуемэр и лIэужьыгъуэкIэ сказуемэ…
146. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Эргативнэ гъэпсыкIэм тету къэкIуа псалъэуха къызэрыкIуэм прямой дополненэ зэмылъэпкъэгъуу хэтынур я бжыгъэкIэ.
-: т1ущ
- : зыщ
-: щыщ
-: пл1ыщ
147. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Предметым илэжь е иралэжьэкI лэжьыгъэмкIэ а предметыр зыгъэбелджылыуэ, абы и определенэу къакIуэр.
-: плъыфэц1эщ
- : причастиещ
-:наречиещ
148. Псалъэухам и пкъыр зэфIэзыгъэувэу и купщIэ нэхъыщхьэр къэзыIуэтэф пкъыгъуэр.
-: дополненэрщ
- : сказуемэрщ
-: определенэрщ
-: обстоятельствэрщ
149. Мурад елъытакIэ мы псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Нэхъыжь къыщыщIыхьэкIэ утэджыркъэ, зиунагъуэрэ
-: зэраIуатэщ
-: зэрыупщIэщ
- : унафэщ
-: фIэфIыныгъэщ
150. Зи подлежащэр эргативнэ, дополненэр – именительнэ падежым ит псалъэухар.
- : индефинитнэ конструкцэм тету ухуа псалъэухащ.
- : эргативнэ конструкцэм тету ухуа псалъэухащ.
- : инверсивнэ конструкцэм тету ухуа псалъэухащ.
- : номинативнэ конструкцэм тету ухуа псалъэухащ.
151. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: жыг баринэ
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъитIым яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
-: екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
152. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: уэ сыноджэнущ
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъитIым яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
153. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: блынитIыр
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку дэлъ синтаксическэ зэхущытыкIэр (отношениер)
- : субъектнэщ
- : объектнэщ
- : атрибутивнэщ
- : обстоятельственнэщ
154. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
дыпхуэзащ
Мы глаголым щхьэуэ хэтщ
- : зы
- : тIу
- : щы
- : плIы
155. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: псынщ1эу мак1уэр
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
156. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: сэ сотхэр
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
157. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: шэнтым и лъакъуэхэр
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
158. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: си адэм къызжиIэну псалъэхэм
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку дэлъ синтаксическэ зэхущытыкIэр (отношениер)
- : субъектнэщ
- : объектнэщ
- : атрибутивнэщ
- : обстоятельственнэщ
159. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: пшэплъ жыжьэхэр
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
160. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: дэ дыщыст
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
161. Гупсысэр и кIэм нэгъэсын
Адрей псалъэ зэпхахэр къыщыхахкIэ псалъэ зэпхахэу къыхагъэкI подлежащэмрэ сказуемэмрэ я лIэужьыгъуэкIэ … псалъэ зэпхащ
162. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: нобэрей газет
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
163. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Умыгузавэ, си нанэ дыщэ
- : пкъыгъуэ нэхъыщхьитIри зиIэ
- : щхьэ белджылы зиIэ
- : щхъэ мыбелджылы зиIэ
- : щхьэ зимыIэ
164. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Псалъэуха къызэрыкIуэмрэ зэхэлъымрэ зэрызэщхьэщыкIыр псалъэуха зэхэлъым хэт
- : псалъэхэм яку дэлъ синтаксическэ отношениехэрщ
- : псалъэхэм яку дэлъ синтаксическэ зэпхыкIэхэрщ
- : псалъэ зэпхахэм я бжыгъэрщ
- : псалъэухахэм я бжыгъэрщ.
165. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Псалъэуха зэхэлъ-зэгъусэм хэт псалъэуха къызэрыкIуэхэм щыщу
- : зыр пажэщ, адрейхэр гуэдзэщ
- : псори гуэдзэщ
- : зыр нэхъыщхьэщ, адрейхэр причастнэ оборотщ
- : псори я щхьэ хущытыжыкIэкIэ зэхуэдэщ.
166. Жэуап тэмэмыр къыхэхын
Союзыншэ псалъэуха зэхэлъыр и мыхьэнэкIэ
- : зэхэлъ-зэгъусэуи зэхэлъ-зэпхауи къокIуэр
- : зэхэлъ-зэгъусэу фIэкIа къакIуэркъым
- : зэхэлъ-зэпхауэ фIэкIа къакIуэркъым
- : зэхэлъ-зэгъусэуи зэхэлъ-зэпхауи къакIуэркъым.
167. Определенэмрэ абы игъэбелджылы псалъэмрэ яку дэлъ синтаксическэ зэхущытыкIэм (отношением) зэреджэр …
168. Жэуап тэмэмыр къыхэхын:
Сахуэлэжьэнщ
Мы глаголым щхьэуэ хэтщ
- : зы
-: тIу
- : щы
- : плIы
169. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: къуажэм къикIащ
Мы псалъэ зэпхам хэт псалъэхэм яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
170. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: пэшым дыщIохьэр
Мы псалъэухам хэт псалъитIым яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
- : екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
- : екIуныгъи, зегъэкIуэныгъи, егъэщIылIэныгъи
171. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Сэтэнейуэ нарт гуащэ!
- : щхьэ зимыIэ псалъэухащ
- : эллиптическэ псалъэухащ
- : цIэиIуэ псалъэухащ
- : щхьэ мыбелджылы зиIэ псалъэухащ.
172. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Ар хъыджэбз щхьэпэлъагэ дахэ гуэрт.
- : цIэ гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха убгъуащ
- : цIэ гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха мыубгъуащ
- : причастие гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха убгъуащ
- : причастие гъэпсыкIэ зиIэ псалъэуха мыубгъуащ.
173. Макъ дэк1уашэ п1ыт1ак1э еух:
- : уэнжакъ, чыцI, ф1э1у
- : хугу, хьэку, хъуэхъу
- : бжыхь, бэджыхъ, шэмэдж
- : уэтэр, сом, к1эчан
174. Сонорнэ макък1э еух:
- : дэп
- : бэлыхь
- : епэр
- : уэркъ
175. Сонорнэ макък1э къыщ1едзэ:
- : шыпхъу
- : матхэ
- : дэлъху
- : къуэш
176. Ф1ыншэм къыщыхъу мылабиализованнэ макъ дэк1уашэк1э къыщ1едзэ:
- : пк1эунэ
- : шхыныгъуэ
- : гъатхэ
- : хъуп1э
177. Ф1ыншэм къыщыхъу лабиализованнэ макъ дэк1уашэк1э кърегъажьэ:
- : гъатхэ
- : гъуэгу
- : къэп
- : хугу
178. Ф1ыншэм къыщыхъу мылабиализованнэ макък1э еух:
- : к1эпхъ
- : гъунэгъу
- : бэкхъ
-: мэз
179. Ф1ыншэм къыщыхъу лабиализованэ макък1э еух:
- : ф1агъэ
- : шхуэ1у
- : хъуэхъу
-: бжэн
180. Бзэгу лъэдакъэ лабиализованнэ макъ зыхэт псалъэщ:
- : гуащэ
- : хэхэс
- : гъунэгъу
-: макъ
181. Тэмакъыщ1эм къыщыхъу лабиализованнэ макъ дэк1уашэ хэтщ:
- : бжэщхьэ1у
- : 1эшт1ым
- : тк1уэпс
-: матэ
182. Тэмакъыщ1эм къыщыхъу мылабиализованнэ макъ дэк1уашэк1э еух:
- : зэнтхъ
- : пшэрыхь
- : бэкхъ
- : лъэгу
183. Тэмакъыщхьэм къыщыхъу макъ дэк1уашэ п1ыт1а зыхэтщ:
- : къанжэ
- : т1урытI
- : зэф1этхъын
-: тхыгъэ
184. Макъ дэк1уашэ п1ыт1а хэтщ:
- : хабзэ
- : гъатхэ
- : хущхъуэ
- : пкъо
185. Дэтхэнэ псалъэм макъхэмрэ хьэрфхэмрэ щызэхуэдиз:
- : 1ыхьэ
- : 1ухьэ
- : пхъу
- : тхъун
186. Макъ дэк1уашэ дэгуитI щызэбгъэдэтщ:
- : блэк1ащ
- : сэмб
- : чэнж
- : тет1ысхьэп1э
187. Псалъэухам и лIэужьыгъуэр гъэбелджылын
Мор зи дуней, сымыщ1ын!
- : тхьэлъанэ псалъэухащ
- : междометие псалъэухащ
- : цIэиIуэ псалъэухащ
- : псалъэ зэпхащ.
189. Зэжьэхэуэжащ. Мы глаголыр къэхъуащ
-: префикс пыувэк1эрэ
-: суффикс пыувэк1э
-: суффикси префикси пыувэк1эрэ
-: псалъэпкъ зэхыхьэк1эрэ
190. Дэтхэнэ псалъэр префиксрэ лъабжьэу зэхэт:
-: нобэрей
-: удзымэ
-: тхьэк1умэк1ыхь
-: къак1уэ
191. Псалъэпкъым хохьэ:
- : псалъэ къызэрыхъу префиксхэр, суффиусхэр, лъабжьэр
-: лъабжьэ закъуэр
-: псалъэ зэхъуэк1а зэрыхъу суффиксхэмрэ лъабжьэмрэ
-: префиксыр, лъабжьэр, суффиксыр, к1эухыр
192. Дэтхэнэ псалъэхэра псалъэ къызэрыхъу префикск1э къэхъуахэр
-: зэлъы1ух, жьэдэлъхьэ
-: к1уэжын, тхэрей
-: ск1уащ, длэжьащ
193. Ешэжьэн, елъэдакъэуэн глаголхэр къэхъуащ
-: префикск1э
-: суффикск1э
-: инкорпорацэк1э
194. Жэуап тэмэмыр къыхэхын: гъущ1 куэбжэ
Мы псалъэухам хэт псалъитIым яку зэпхыкIэу дэлъщ
- : екIуныгъэ
- : зегъэкIуэныгъэ
- : егъэщIылIэныгъэ
-: екIуныгъи зегъэкIуэныгъи
