Партнерка на США и Канаду по недвижимости, выплаты в крипто

  • 30% recurring commission
  • Выплаты в USDT
  • Вывод каждую неделю
  • Комиссия до 5 лет за каждого referral

РЕГИСТРАЦИОННАЯ КАРТОЧКА УЧАСТНИКА

Информация об участнике конференции

Фамилия Лазарева

Имя, отчество Инесса Сергеевна

Дата рождения (число, месяц, год)года

Серия и № паспорта, кем и

когда выдан /свидетельство о рождении/ 1-РЛ 280089 выдан

Яншихово-Норвашской сельской администрацией

17 апреля 1996г.

Индекс, полный домашний 429282 ЧР Янтиковский район, с. Яншихово -

адрес Норваши, ул. Пролетарская, дом № 4.

Код, телефон 254-35

Электронная почта

Информация о работе на первом туре

Направление Отечество

Секция Чувашский язык и литература

Название работы «+ер=и»

Образовательное учреждение, МОУ « Яншихово-Норвашская СОШ»

класс 6

Район Янтиковский

Научный руководитель

Фамилия Шутова

Имя, отчество Зинаида Петровна

Ученая степень, звание

Должность, место работы учитель чувашского языка и литературы

МОУ «Яншихово-Норвашская СОШ»

Код, телефон 8-68

Электронная почта

Руководитель образовательного

учреждения (подпись, расшифровка)

()

Подпись участника

Районти наукёпа практика конференций.

Секции Чёваш ч. лхипе литература

+ер=и

Ен. ш-Нёрвашри п. т.м. шле п. л\

паракан вётам шкулта 6 класра

в. ренекен Лазарева Инессён.=.

Ерт\=и – чёваш ч. лхипе

литературине в. рентекен

Шутова З? П?

Тёвай - 2008 =ул

Тупмалли

1? Проект паспорч.

2? Умсёмах

3? Пир. н тёрёхри =ер=и т. с.сем%

а) Кил - =урт =ер=ий.

ё) Уй =ер=ий.

б) Шыв =ер=ий.

4? Сёнавсем

5? Ваттисен сёмах. семпе каларёшсем

6? Тупмалли юмахсем

7? +ер=исем =инчен =ырнё хайлавсем

8? Манён сёнавсем

9? П. т.млет\

НЕ нашли? Не то? Что вы ищете?

10? Усё курнё литература

Проект паспорч.

Предмет% тёван литература

Тема% «+ер=и»

Проблема% «Хамёр тёрёхри кайёксем =инчен т. пл. нрех

п. лесси: в. сене пулёшасси»

Проект тип.% т. пчев.=.

Класс% 6

,= форми% хам т. лл. н.=лени

,= вёхёч.% каникул вёхёч. пе уроксем хы==ён

Т. ллев.% 1) хамёр тёрёхра пурёнакан =ер=исен пурнё=.пе

паллашасси

2) =ер=исем =инчен =ырнё хайлавсене тупса

тишкересси

3) =ер=исем =анталёка п. лме пулёшнине курма

в. ренесси

Результат% кайёксен пурнё=. =инчен ытларах п. лме пулёшни

Усё курни% Ен. ш Нёрвашри п. т.м. шле п. л\ паракан вётам

шкул

Умсёмах

Тёван литература урок. нче Зоя Нестеровён «Янттине хапсёнсан» юмаха тишкерсе тухнё хы==ён учитель пире х. ллехи каникул вёхёт. нче хайлаври кайёксем =инчен хушма литература вуласа п. ч.к т. пчев.=. тума с. нч.? Эпир хаваспах кил. шр. м.р? Кайёксене хамёр хушёра пайларёмёр? Эп. =ер=ие суйласа илт. м? +ак.= мана пит. кёсёклантарч.? Манён пир. н тёрёхра т. л пулакан =ер=и т. с.сем =инчен: литературёри м. нле хайлавсенче =ак кайёк =инчен =ырнине: =ер=и =инчен м. нле ваттисен сёмах. семпе каларёшсем: тупмалли юмахсем: сёнавсем пурине п. лес килч.? +ак т. ллеве пурнё=лас тесе эп. библиотекёра =ер=и =инчен т. рл. материал тупрём: вуларём? Унтан т. пчев.=. =ыртём? Шкулта мана учитель творчество проекч. =ырса Тёвай ял. нчи наукёпа практика конференций. нче хутшёнма с. нч.? Эп. кил. шр. м?

Акё вёл.=?

+ер=и сёнлисен йыш.

Ку чие кайёк. сенчен пу=ласа с. лхе калёпёш п. ч.к кайёксене п. рлештерекен пысёк йыш? В. сен йывёрёш. 7_100 грамм: тёршш. 7_30 см: вёрём х\релл. хёш-п. р т. ссен тёршш. ытти районсенче те пурёнма хёнёхнё?

К. летки т. рекл.: пу=. чёмёр: самаях пысёк? Сёмси форми т. рл. рен? Ытларах вёл конус ев. рл.: =ек. лс. р: хёш. сен самаях вёрём: авёнчёк: в.=. ш. в.р? Сёмса шётёк. сем у=ё: хёш. сен в. т. т. ксемпе хупланса тёра==.? Урисен тёршш. вётам е самаях к. ске: =ир. п п\рнесемл.: хупёсемпе вит. нн.? +унаттисен вёрёмёш. вётам? П. ррем. ш суллав т. к.сем 10? 12 т. крен тёракан тёршш. вётам: т\р. е =аврка в.=л.? Хёш-п. р т. с.н х\ри пит. вёрём?

Т. к-тум. =ёра: т. рл. т. сл.? Хёш-п. р т. ссен амипе а=и: =амрёккисемпе ваттисем тум. пе п. р-п. ринчен уйрёлса тёра==.: теприсен вара =амрёккисемпе ваттисем хушшинчи уйрёмлёх палёрмасть? +улталёкра п. р е ик. хут т. к тёка==.?

Т\рем вырёнсемпе сёртсем =инче пурёна==.? Этемпе юнашар пурёнакан т. ссем те нумай? +.рпе туратсем тёрёх хёвёрт сиксе ку=а==.? Хёш-п. р т. ссем пит. лайёх в.=е==.: теприсем сайра-хутра кёна е начар в.=е==.?

Т. ссенчен нумайёш. пысёк ушкёнпа йёва =авёра==.? П. р т. ссен а=ипе ами те йёва =авёрас: ч. п пусса кёларас: в. с.не тёрантарас.=е хутшёна==.? Теприсен амисем кёна йёва =авёрса ч. п кёлара==.: а=исемпе п. рле е хёйсем кёна ч. пписене тёрантара==.? Хёш. сем: куккук пек: хёйсен =ёмартисене урёх кайёксен йёвисене хурса туха==.?

Йёвисем те т. рл. рен пула==.? +ер=исем хёйсен тирпейс. р: кёпёшка йёвисене туратсем юппине вырна=тара==.? Ткачсем вара тип. курёк тунисенчен чёмёр е груша ев. рл. йёва =авёра==.? =авён пек йёвасен тёршш. 5 _ 7 метра =итме пултарать?

Йёвасенче вётамран 5 _ 7 =ёмарта пулать? Пусса ларасси 10 _ 17 куна пырать? П. р т. ссен ч. пписем 12 _ 15 кунтан: теприсен 20 – 28 кунтан йёвана пёрахса кая==. те кайран пысёк ушкёнсене п. рлеше==.? +улталёкра 2 – 3 пуслёх =ит. нтере==.?

,рчев вёхёч. иртсен п. ч.к е пысёк (вуншар пинтен тёракан)

ушкёна п. рлешсе вырёнтан вырёна ку=са =\ре==.?

Нумай т. ссем ытларах вёрё: тырё =ие==.? +урём шёммис. ррисемпе те: =ырласемпе те апатлана==.? Пур т. с те ч. пписене хурт-кёпшанкёпа тёрантарать?

+ак йышра 247 – 272 т. с: 37 – 68 йёх? Пир. н патра ви=. т. с. =е= т. л пулать? В. сен йыш. нче кил-=урт =ер=ий.: уй =ер=ий.: шыв =ер=ий.? Хал. в. сем =инчен т. пл. нрех каласа парёп?

Кил - =урт =ер=ий. (домашний воробей)

Пурте паллакан в.=ен кайёк? Пир. н тёрёхра =улталёк. пех пурёнать: х. л ка=ма ни=та та в.=се каймасть?

Унён йывёрёш. 40 грамм? А=ин пу=. сарё: карланкипе кёкёр =инчи пёнчи хура? +урём. пе =унаттисем =инче =утё йёрёмсем пур? Хырём ен. сарё? Амипе =амрёк кайёксен =\л ен. сарёрах хёмёр: аял ен. сарё? Кил-=урт =ер=ий. ытларах хуласене кёмёллать: ялсенче унён йыш. пысёках мар? Хулара та вёл ытларах этем пурёнакан =уртсем =ывёх. нче пурёнать? Садсемпе парксем юнашар пулсан ёна тата лайёхрах?

,рчев тапхёр. ака уйёх. нче пу=ланса =урла уйёх. ччен тёсёлать? +ав вёхётра =ер=исем ик. пуслёх кёларса =ит. нтерме. лк. ре==.: кашни пуслёха =унат =ине тёратма вётамран 40 – 45 кун кирл.?

Нарёс уйёх. нче =ер=исем хушшинче =урхи хавхалану палёрать? Пуш уйёх. нче а=исем амисене юрама тёрёша==.? Теп. р чух 8 – 10 а=а п. р амана юрама тёрёшать? Ами вара а=исене хёвалать:

хёш-п. р чухне й. рлет те? Кайёксем пуш уйёх. н варринче мёшёрлана==.? Йёвасем =авёрмалли вырёна питех тиркесе тёма==.? В. сене =урт-й. р =ум. нче: хёвёлсенче: хёш чухне х. ренпе ула курак йёвисене те вырна=тара==.?

Йёвине а=ипе ами п. рле ик. эрне =авёра==.? Ёна т. рл. япаларан тёва==.: ёшне т. кпе мамёк сара==.? +ёмарта тума =у уйёх. н пу=ламёш. нче тытёна==.? Йёвара вётамран 3 – 5 =ёмарта пулать? В. сен калёпёш.: формипе т. с. улшёнса тёра==.? +ёмартасене ами 12 – 14 кун пусса ларать? +ёмартаран ч. п. =ап-=ара: мамёк т. ксемс. р тухать? Малтанхи 4 – 5 кун ч. псем пит. хуллен \се==.? Хулара пурёнаканнисем ялтисенчен 5 – 10 кун маларах =ёмарта тума пу=ла==.? В. сен ч. пписем те йёвисене =авён чухлех маларах пёрахса кая==.? +акё хулара сывлёш ёшёрах: урамсем =утёрах пулнинчен килет?

Йёвине пёрахса кайнё ч. пписене аслисем ик. эрне таран тёрантара==.? Кун хы==ён пуслёх хёй т. лл. н пурёнма тытёнать? 15 – 40 кайёкран тёракан ушкёнсене п. рлешсе йёва =ывёх. нчех апатлана==.: каярах ку=са =\реме тытёна==.?

А=ипе ами ч. псене хурт-кёпшанкёпа: в. сен хурч. семпе тёрантара==.? Йёваран тухнё ч. псен апач. те =авах? К. р =итеспе \сен тёрансен вёррисене =име тытёна==.?

Пир. н тёрёхри кил-=урт =ер=ий. тыр - пула =исе: уй =ер=ий. пек: пысёк сиен к\мест?

Уй =ер=ий. (полевой воробей)

Кил-=урт =ер=ий. пекех: пир. н тёрёха =улталёк. пех т. л пулать: ни=та та в.=се каймасть?

Уй =ер=ий. кил-=урт =ер=ий. нчен кёшт п. ч.крех? Унён йывёрёш. 30 грамм =е=? Амипе а=ин т. к-тум. п. р пекех% пу= тёрри хёмёр: =урём. сарёрах хёмёр: т. кс. мрех пёнчёсемл.? Карланки =инче хурарах пёнчё пур? К. леткин аял ен. шурёрах хёмёр? Пит =ёмарти хура т. сл.?

Ял-хула =ывёх. нчи садсемпе парксем: в. сене =ывёх вёрман у=ланкисем: уйри ятарласа лартнё йывё= реч. сем – уй =ер=ий. ш.н чи мелл. вырёнсем? Юхан шыв айлём. сене те =ак т. с кил. штерет?

Уй =ер=ий. сем ытларах йывё= хёвёл. семпе в. ллесенче йёва =авёра==.? Йывё=сем =ук =.рте т. рл. хуралтёсенче вырна=а==.? +.р ч. ке=.сен шётёк. сенче те пысёк ушкёнпа пурёна==.?

П. ррем. ш =ултанах. рчеме тытёна==.? 9 – 11 уйёхрисем мёшёрсене й. ркелене==.? В. сем теми=е =ул сыхланса юла==.?

Мёшёрсене пайланасси: а=исен амисене юрасси пуш уйёх. нче пулса иртет? А=и суйласа илн. йёва =авёрас вырён амине кил. шсен п. рле йёва =авёрма тытёна==.? П. рремм. ш йёвине кайёксем теми=е эрне хёпарта==.: икк. м.ш пуслёх валлине вара – 3 – 4 кун =е=? Час-часах йёввине =ёмарта тунё чухне те: ами пусса ларнё вёхётра та =авёрса пыра==.?

Кайёксем =ёмарта тума ака в.=.нче - =у пу=ламёш. нче тытёна==.? Йёвара вётамран 5 – 8 =ёмарта пулать? В. сене амипе а=и черетпе 14 – 15 кун ёшёта==.? Пусса ларасси п. р тик. с пыманран ч. псем п. р вёхётра тухма==.? +авёнпа та аслёраххисем к.=.ннисене таптаса в. лерни те пулать? Ч. псем йёвара 13 – 20 кун пурёна==.?

Уй =ер=ий. сем 2 пуслёх =ит. нтерме. лк. ре==.? Ви==. =ит. нтерн. т. сл. хсем те пур?

Малтанхи кунсенче ч. пписене хурт-кёпшанкёпа =е= тёрантара==.? Каярахпа кайёксем ытларах \сен тёранён вёррисемпе апатланма тытёна==.? Кёнтёртарахри районсенче йёваран в.=се тухнё ч. псем пысёк ушкёнсене п. рлешсе тырё уй. сенче ху=аланса пысёк сиен к\ре==.?

Шыв =ер=ий. (оляпка)

Шыв =ер=ий. =ырмари шыв ку=.сем =инче х. л ка=ать? Аптрамасёр х. л ка=ать% шыва к. рет: пёр =инче ярёнать: юрё та юрлать?

Пёрлё шыва чёмса: юшкён =инче =уран утса =\рет? Туйёна урипе пётратать: сёмсине чул айне чикет – апат шырать? Тупнё-тупманах =\лелле васкать? Ишсе тухать те пёр =ине в.=се ларать: нёррине: т. рл. рен моллюск хупёлчисене таккаса =иет?

Х. лле кун. пех ишет: чёмать: шыв т. п.нче чупать: Й. пенмест? М. нш. н тесен унён т. к. шыва пач сёрхёнтармасть? Шёнмасть? М. нш. н тесен т. к. пит. =ёра? Тата шалтан апат ёшётать? Чупса: ишсе: чёмса ывёнсан: пёр =ине тухса выртать: канать? +ёвар. нчен: х. вел =аврёнёш хуппи сурса кёларнё пек: т. рл. нёрё =унаттисене: шёммисене сура-сура кёларать? Кансан каллех шыв айне апат шырама чёмать?

+ер=и =инчен калакан ваттисен сёмах. семпе каларёшсем: сёнавсем: калавсем: сёвёсем: юмахсем: нумай? Акё т. сл. хрен%

Сёнавсем

    Сив. тес ум. н =ер=исем йёвисене мамёк йёта==.: йёвисенчи шётёк. сене сив. рен пёкла==.?
    Х. лле =ер=исем пухёнса лара==. пулсан – сив. тессе?
    Лайёх =анталёкра в. сем савёнё=лё: хаваслё: ч. риклете==.? +умёр ум. н вара шёплана==.: т. к.сене вирелле тёратса лара==.?
    +улла =ер=исем тусан ёш. нче =ёвёна==. пулсан _ к.=ех =умёр пулать?
    П. л.тл.: =умёрлё =анталёкра =ер=исем хаваслё: ч. риклете==. пулсан - =анталёк уяртасса?
    Х. лле =ер=исем йывё=сем =инче: т. рл. рен зданисем =инче шёп лара==. пулсан - =илс. р юр пулать: шавла==. пулсан – ёшётасса?
    +ер=исем ч. риклете==.: шавла==. пулсан _ =умёра е лайёх мар =анталёка?
    +ер=исем п\рт тёрри айне: т. рл. шётёксене к. рсе лара==. пулсан – сив. тессе е тёманлё =анталёка?

Ваттисен сёмах. семпе каларёшсем

·  Сёмах вёл - =ер=и мар: в.=се тухсан тытма =ук?

·  Ял хушшинчи =ер=и вы=ё вилмен тет?

·  Ир тёракан =ер=и вы=ё вилмен?

·  Ватё =ер=ие хывёхпа улталаймён?

·  Ир тёракан =ер=и тулё п. рчи тупса хыпнё?

·  Сала кайёк салатать: илен кайёк пу=тарать?

·  +ер=и ватёлсан та сикме пёрахмасть?

·  +ер=и урипе нумаях утайман?

·  +ер=и шухёшне шурё акёш п. лес =ук?

·  +ер=ин те Мён кунта сёра пур тет?

·  +ер=ирен хёраса кантёр акмасёр юлас мар?

·  +ер=исем ахаль ч. в.лтетме==.?

·  +илленч. к =ер=и ёмёрт кайёка =улёхнё та: п. сехи =урёлнё тет?

·  Хёмла вёрри =ётсан =ер=и амёрт кайёка тапённё?

·  Шёнкёрчё йёвине йышённё =ер=и пур – п. рех ун ху=и пулас =ук?

·  Алёри =ер=ие хётарсан хирте тытас =ук вара?

·  Вир пулсан =ер=и те тутё?

Тупмалли юмахсем

    Чи! шёхёрать: чу! каять

Аслёк =ине тухать те:

ший! шёхёрать те

к. рет каять?

    Сукмак =инче Кенттин ташлать?

Ишт. к – к. шт. к: х\ри пёр-пёр?

    Хуть кама та чим-чим! тет:

Хурёнташём эс – им тет?

    Асран тухми кайёк пур:

Ик. т. рл. яч. пур%

П. ри – ик. сыпёклё:

Тепри – тёват сыпёклё?

(+ер=и: сала кайёк)

Литература хайлав. сем

вет. р.

ВИ+, +ЕР+И

Тин. с урлё =.р =инче,=сен - .=сен =ер=исем

Ви=. =ер=и тус пулнё? /с. р енне кайнё тет

Те кёнтёрла: те =.рле – /с. рпе в.=кен ёсс. н

В. сен пысёк.= пулнё? Вёр=ма-=апё=ма хат. р тет?

В. сем ви==.ш п. р пулса +акё асённё =ер=исем

Ялан хисеп шыранё: Урама =\реме тухнё тет?

Анчах тепле =ыхланса В. сене хир.= тёманасем

Инкек =апла пу=ланнё? Тёманасем часрах васкаса

Ёмёрт кайёк шуч. пе Малалла иртсе пынё-м. н?

Чавкасене чина хунё тет? П. р =ер=и хёйне мухтаса

Чавкисем саккун хуч. пе Тёмана хир.= =ёвранса

Ви=. =ер=ие ч. нн. тет? П. рех =е= сёхнё =ер=ие-

Ви= =ер=ие в. лерме мар: +ер=ин т. п.к. =ёлёнса

Ырра в. рентме ч. нн. тет? В.=се \кн. =.р =ине?

+ер=исем вара в. ренме мар: Тёмана пысёк сёмсипе

«Ёш =унать» тесе аснё тет? Татах сёхнё =ер=ие:

Кёвакарчён чысласа +ер=ий. н \ч. =\хипе

+ер=исене хёнана ч. нн. тет: Хырём. ч. рл. н. п. р чике?

+ер=исем илтсен савёнса

Ви==.ш. те.=ме пынё тет?

Тил. пе =ер=и

Турат =инчи +ер=ие

Тил. калать астарса:

_ В.=се ан та =.р =ине

Тутё п. рч. сёх ларса?

Тил. туса тил. ртсе

+ер=и калать хёй шутне%

_ В. шл. йытта ил. ртсе

Ч. нсе кил-ха сых ятне?

Ырё шухёшлё ч. ре

Тем тума та пултарать:

Пултарайман ч. мере

Хёй. нчен =е= култарать?

Николай Карай

+ер=и

+ер=и курч. те мана%

_ Ара: _ тер.: _ эп сана

Савёнма п. р ёш сёмах

Калас тетт. м тах=аннах?

Асилем - ха: чим-ха: чим!

Ан васкат-ха: +ерахвим?

Ёна к. тр. м п. р сехет:

Вёл =аплах% _ Чим! Чим-ха! _ тет?

+ер=исем

Вырён тупаймасть =ер=и%

Сёхать автан тул п. рчи?

Кур-ха: кур: вёл васкамасть:

П. р п. рч. те хёвармасть?

Унтан тутлён карёнеть?

+ер=и ку=. шывланать%

_ Эх: пуласч. ман автан _

Пурнё= пул. чч. аван! _

+ер=и хёй. н.м. тне

Ка= п. лтерч. ваттине?

Леш. вара самантрах

Ёс парать ак =апларах%

«Ун пурнё=не ан ёмсан%

Ир. кре пулни аван?

Автан ялан читл. хре:

Картара та витере?

Эс вара та=та =итсен?

Вёрмана: хире в.=ен

Автан ак п. р ирхине

Лек. хуран яшкине???»

Юрий Сементер

Куракпа =ер=и

Курак калать%

_ Кёрр-рак: _ тет: _

К. ркуннепе каяп: _ тет: _

+уркуннепе килеп: _ тет:

+ер=и калать%

_ Чим-чим: _ тет: _

Тен: эс урёх каймён: _ тет: _

Чёваш енрех лайёх: _ тет?

Анатолий Ыхра

+ер=и

+ер=и тени. л.крен

+и: =и тени пулать вёл?

Пурте =и: =и тен. рен

Тётёш апат шырать вёл?

Ку=не у=са яричченех

Тулё п. рчи асёрхать

Ытти кайёк тёриччен

Хёй хырёмне тёрантать?

Ялан.=ре пулнёран

Ирттерет вёл куракран%

Сив. рен те хёрамасть:

Шёрёха та парёнмасть?

+ул=ё \кн. - \кменех

Курак тарать кёнтёра?

+ер=и юлать пир. нпех _

Юрлать: ташлать урамра?

Юхма Мишши

+ер=и

_ Чим-чим-чим! _

тет =ер=и? _

Кам кунта пахча ху=и$

Кантёр та акма п. лмен:

Тырё – пулё \стермен?

Владимир Харитонов

+ер=и

+атан карта тёрринче

Сикет =ер=и п. ринче?

П. лме =ёмёл тупсёмне%

Кушак татнё х\рине?

Владимир Аптраман

+ер=исем

+ип-=ин=е урисемпе

Салата==. арпана:

П. ч.к=е= сёмсисемпе

Тек сёха==. урпана?

Чёп тулсан п. сехисем

К.=.те==. ч. лхисем%

+амрёк туратсем =инче

Юмахла==. тем. нччен?

Константин Микон

+ер=и

_ Чим! Чим-чим! Чим-чим! Чим-чим!

Вёхётсёр ка= пулч.-им$ _

Т. л.нет =ер=и чунтан:

Шикленет тем пуласран% _

М. н хуплар. х. веле$

В.=ес мар-ши килелле$

К. мс. рт – к. мс. рт т\пере

Кам ч. третр. к. пере$

М. н шартлатр.: ялт туса:

Таврана чалт =утатса$

Э! Ку =умёр пул.-=ке!

Аннерен илтсетт. м-=ке!

Юнашар \сет хупах:

Пытанам-ха хёвёртрах?

+ер=и

+ер=и ушкён. йывё= =ине ларнё? Хурчка пынё та п. рне тытса кайнё?

- Хёш. =ухалч.: хёш. =ухалч.? – тесе ыйтать тет ватти?

Тепри калать%

- Кам х. рне ларма каланё – хёй айёплё: - тет?

Ыттисем вара ним те шарламан?

+ер=ипе шёши

+ер=ипе шёши туслё пулнё: мёйёра =урмалла пайланё?

П. рре =ер=и вир п. рчи тупнё та пайлас тесе хыпать те кёларать: ниепле те =урмалла уйраймасть? Вара =ётсах ярать: кун =инчен шёшие каласа кётартать?

- Эпир =им.=е ялан =урмалла пайлаттёмёр: эс вир п. рчине пайламарён: - тет шёши к\ренсе?

+акёнтан вара в. сен туслёх. п. тет: в. сем вёр=са пурёнма пу=ла==.?

+ер=ипе тёрна

+ер=ипе тёрна тус пулнё? П. рре в. сем вир акма тытёнё тет? Тёрни калать: «Тёрук!» - тет: =ер=и: «Чим: чим»: - тет? Тёрни тёрук в.=н. те: ака пу= ларса юлнё? В. сен акасси пулман вара?

Иван Яковлевич Яковлев

+ер=и

Эпир ачасемпе =ер=и тытрёмёр? Унён уринчен вёрём =ип =ыхса ятёмёр? +апла пайтахчен в.=терсе =\рер. м.р? В.=терсе =\ресен-=\ресен пир. н =ер=и =атан =ине пырса ларч.? Эпир ёна тата в.=терес тесе турткала пу=ларёмёр? +ер=и =атан хутлёхне х. с.нсе тёч.? Кёларас тесе п. ри те: тепри те алёсене =атан ёшне чикетп. р? +ер=и хёранипе кайнё=ем шалалла каять? Хёй =ёварне карнё та хёш-хёш: хёш-хёш туса анчах сывлать? Асапланкаласа =апах ёна =атан хушшинчен кёлартёмёр? Унтан таса =ерем =ине ятёмёр? +ер=и пир. н в.=ме мар: вырёнтан та сикмест? Кёшт ларсассён =унач. сене сарч. пёрахр.: пу=не чикр.: урисемпе п. р икк.-ви==. тёлт-тёлт тутарч. те тёпах пулч.? Эпир ёна ахаль тёвать пул. тесе? Пурсёмёр та =ер=и тавра куклене-куклене лартёмёр: ёшётас тесе ёшшён в. ре пу=ларёмёр? +ер=и сикмест те? Вилн. кайнё?

+апла в. ркелесе тёнё чухне пир. н хы=а к\рш. карчёк. пынё тёнё? «М. н тёватёр эсир кунта?» - тер. пире? Эпир шартах сикр. м.р: ёна хир.= ним. н ч. нме те п. лместп. р? Карчёк пир. н хушёмёра пёхр. те хай =ер=ие курах кайр.? «Кам в. лерч. куна?»- тесе ыйтр.? Эпир тата пит. рех хёрарёмёр: п. р ч. нмес. р тёратпёр? Карчёк =ер=ие илч. те: «Эх: пархатарсёрсем: мёй таран =ылёх пул. .нт. сире куншён»: - тер.? Эпир вара п. рер. н – п. рер. н килелле саланса п. тр. м.р? Манён =ав =ер=иш. н п. р – ик. кунччен ёш выртмар.?

В? Сухомлинский

+ер=исем сив. ре макёра==.

Х. ллехи ир п. ч.к Ярынка сада тухр.? Тулта питех те сив.? Ни=та та п. р кайёк – к. ш.к курёнмасть? +ер=исем те пулин та=та =ухалнё? «Ё=та кайса к. н. в. сем$» - шухёшлать Ярынка?

П\рт патне =ывхарса пынё чух ун =унаттинче: пу= тёрринче: =ер=и ч. в.лтетнине илтр.? +акён хы==ён ун ч. р=и =ине к. м.л пёр пайёрки \кр.: питех те п. ч.к =\хе пайёрка?

Каярахпа хёех ёнланса илч.? Ку вёл =ер=исем сив. ре макёрнипе =е= пулать? +ер=и ку==ул. сем шёнса лара==. те =.р =ине пёрлё пайёркасем пулса \ке==.?

М. ск. н =ер=исем!

Тата =ак кайёксем =инчен Ольга Туркай «+ер=исем» калав. нче: Зоя Нестерова «Янттине хапсёнсан» юмах. нче тата ытти писательсемпе сёвё=сем те =ырнё?

ВИКТОРИНА

1? +ер=исем =ынсене м. нле усё пара==.?

2? +ер=ин м. нле т. с.сем пир. н тёрёхра пурёна==.?

3? Эсир =ер=и =инчен м. нле ваттисен сёмах. семпе каларёшсем п. лет. р?

4? +ер=исем пулас =анталёка сисме пултара==.-и?

5? Х. лле шыв =ер=ий. хёйне валли апат ё=тан тупать?

6? Сив. тес ум. н =ер=исем хёйсен йёвисемпе м. н тёва==.?

7? +ер=исем =улталёкне ми=е хутчен ч. п кёлара==.?

8? «Сёмах вёл - =ер=и мар: в.=се тухсан тытма =ук» ваттисен сёмахне ёнлантарёр?

9? +ер=ин урёхла яч.?

10? Хёш-п. р =ер=и т. с.сем хёйсен =ёмартисене урёх кайёксен йёвисене хурса пара==.-и?

11? +ер=исем м. нпе тёранса пурёна==.?

12? +умёр ум. н =ер=исем хёйсене м. нлерех тыта==.?

13? +ер=исен вётам йывёрёш. м. нле?

14? Уй =ер=ий. сем хёйсен йёвисене ё=та =авёра==.?

15? +ер=исем хёйсен ч. пписене м. нпе тёрантара==.?

Манён сёнавсем

Чён пулни

П. р =улхине: =уркунне: эп. аттепе п. рле хамёр пахчара шёнкёрч в. лли ёсталаса =акрём? Шёнкёрчсем нумаях к. ттермер.=? Часах в.=се килч.=: в. ллене к. ре-к. ре тухр.=? В. лле в. сене кил. шр. пулас? В. сем кашта =ине ларч.= те юрласа яч.=? Хёйсен хаваслё юррипе в. сем пире чылайччен савёнтарч.=? Теп. р уйёхран в. сем в. ллене улём п. рчисем: мамёк: =ём йёта пу=лар.=? Часах п. ри ку=ран =ухалч.? Тепри вара кун.-кун. пе в. ллене т. рл. хурт-кёпшанкё йётр.?

+апла теп. р уйёх иртр.? Йёваран =ин=е сасёсем илт. не пу=лар.=?

Ашш. пе амёш. кун.-кун. пе: п. р канё=сёр ч. пписене т. рл. хурт - кёпшанкёпа: л. п.шсемпе тёрантарч.=?

К.= к. ркунне те =итр.? Шёнкёрчсем в.=се кайр.=? +ав в. ллене вара =ер=исем йышёнч.=? В. сем унта х. л.пех пурёнч.=: пир. нтен те хёрамар.=? Чёхсемпе: хур-кёвакалпа п. рле тырё п. рчисем анса сёхатч.=? +анталёка п. лме те пулёшатч.= мана =унатлё туссем? Сив. сем ум. н в. сем в. ллене =ём: улём п. рчисем йётатч.=: т. к.сене вирилле тёратса ларатч.=? Ёшё =анталёк ум. н хаваслё ч. риклететч.=?

Вара эп. в. сене пулёшасшён пултём: сырёш туса =акрём? Унта х. вел =аврёнёш вёрри: =ёкёр т. пренч. к.сем: тёварламан сысна =ёв.: т. рл. рен вёрёсем хурса патём? +ав сырёш патне =ер=исем кёна мар: уйёпсем: кёсёясем: чакаксем: ула кураксемпе чанасем те апатланма в.=се килетч.=?

Вёхёт сис. нмес. рех иртр.? +ур кун. сем =итр.=? Ёшё енчен кайёксем в.=се киле пу=лар.=? П. р ирхине эп. пахчана тухрём? Сасартёк йывё= тёрринчен тем. нле сасёсем илт. не пу=лар.=? Эп. пу=а =.клесе пёхрём та сывлёшра шёнкёрчпа =ер=и =апё=нине асёрхарём? Й. ри-тавра т. к в.=ет? Анчах та шёнкёрчсем вёйлёрах пулч.=? +ер=исен в. сене парёнса йёвана пёрахса каймалла пулч.? Шёнкёрчсем вара кашта =ине ларч.= те хаваслё юррине шёрантара пу=лар.=? +у ка=ипех в. сем пир. н в. ллере пурёнса ч. пписене пёхса =ит. нтерч.=? К. р кун. сем =итсен ёшё енне в.=се кайр.=?

Хал. эп. в. сем в.=се килессе чётёмсёррён к. тет. п?

П. лт. р: апрель уйёх. н пу=ламёш. нче: ви=. =ер=и мунча к. нине те курма т\р килч.? Чи малтанах =ер=исем к\лленч. кре =унаттисемпе =апкалаша - =апкалаша =ёвёнч.=? Унтан хёйёр купи =инче чакаланма пу=лар.=: т. к.сем =умне п. т.мпех хёйёр =ыпё=са тулнё хёйсен? Вара татах к\лленч. кре =ёвёнма тытёнч.=? Х. л ка=иччен =ер=исем хуп – хура пулса п. те==.: =авёнпа юр ир. лсен в. сем мунча к. рсе тасала==. иккен?

П. т.млет\

+ак.=е пурнё=лама мана пит. кил. шр.? М. нш. н тесен: эп. =ак проекта =ырнё чух =ер=и =инчен пит. нумай материалпа паллашса =ак т. л.нмелле кайёксем =инчен нумай =.нни: кёсёкли п. лт. м? +ак п. ч.к кайёксем пире =ут =анталёкри пулёмсене те пулёша==.? Пир. н вара =унатлё туссене ёнланма в. ренмелле: май килн. таран в. сене пулёшма тёрёшмалла: =ак.=е п. т.м шкул ачисене явё=тарма тёрёшмалла?

Эп. вара пир. н тёрёхри кайёксене пулёшас шутпа хамёр пахчара сырёш туса =акрём? Унта х. вел =аврёнёш вёрри: =ёкёр т. пренч. к.сем: тёварламан сысна =ёв. хурса патём? К.=ех кайёксем в.=се килч.=? В. сем хаваспах апатпа сайланч.=? Эп. хал. те кайёксене апатлатёп? Манён =унатлё туссем =ырёш патне кашни кунах в.=се киле==.? Эп. в. сем =ине пёхса савёнатёп?

Манён кашни шкул ачинех кайёксене пулёшма ч. нсе калас килет? +ак.=е хам =ырнё сёвёпа в.=лес килет?

Пулёшар тусёмсене?

Сив. х. л кун. сенче

Пулёшар кайёксене?

Хёйсен килне килн. пек

В.=се килчч. р тусёмсем?

+ак =унатлё юлташсем

Юлм.= =улла парёмра?

Хурт – кёпшанкё: =ёмлё хурт

Ху=аланм. пахчара?

Апла пулсан манар мар

Ик =унатлё туссене?

Сапса парар к. рпине:

Хурса парар аш - =уне?

Усё курнё литература

1)  Г? Ф?Трофимов: Р? Н?Петрова «Ача – пёча сёмахлёх. (Хрестомати)»? Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви: 1993: с – 21: 81: 117?

2)  Н? И?Сладков «Вёрман пурнё=.»? Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви: 1991: с – 195?

3)  Н? Г?Игнатьев: В? А?Яковлев «Чёваш ен ч. р чун. сем

(в.=ен кайёксем)»? Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви: 1997: с – 341 – 345?

4) Г? Ф?Трофимов: Т? В?Артемьева «П. ч.ккисен к. неки»?

Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви: 2006: с – 8: 9: 193?

5) Г? Г?Иванов «Ача – пёча сёмахлёх.»?

Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви: 1996: с – 43?

6) Ю? Сементер «Пир. н вёйё карти» Шупашкар:

Чёваш к. неке изд-ви: 2005: с – 5

7) В? Аптраман «Хаваслё самант»? Шупашкар: Чёваш

к. неке изд-ви: 1994: с – 94?

8) К? Микон «Хаваслё самант» Шупашкар: Чёваш

к. неке изд - ви: 1994: с – 97?

9) А? Ыхра «Автан тус» Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви:

2005: с – 18?

10) Н? Карай: Л? Николаева «П. ч.к туссем» Шупашкар:

Чёваш к. неке изд-ви: 2004: с – 7: 21?

11) В? Харитонов «Уяв ум. н» Шупашкар: Чёваш к. неке изд-ви:

1991: с – 6?

Проекта х\т. лесси?

Тёван литература урок. нче Зоя Нестеровён «Янттине хапсёнсан» юмаха тишкерсе тухнё хы==ён учитель пире х. ллехи каникул вёхёт. нче хайлаври кайёксем =инчен хушма литература вуласа п. ч.к т. пчев.=. тума с. нч.? Эпир хаваспах кил. шр. м.р? Кайёксене хамёр хушёра пайларёмёр? Эп. =ер=ие суйласа илт. м? +ак.= мана пит. кёсёклантарч.? Манён пир. н тёрёхра т. л пулакан =ер=и т. с.сем =инчен: литературёри м. нле хайлавсенче =ак кайёк =инчен =ырнине: =ер=и =инчен м. нле ваттисен сёмах. семпе каларёшсем: тупмалли юмахсем: сёнавсем пурине п. лес килч.? +ак т. ллеве пурнё=лас тесе эп. библиотекёра =ер=и =инчен т. рл. материал тупрём: вуларём? Унтан т. пчев.=. =ыртём? Шкулта мана учитель творчество проекч. =ырса Тёвай ял. нчи наукёпа практика конференций. нче хутшёнма с. нч.? Эп. кил. шр. м?

Чи малтанах эп. хамёр тёрёхра т. л пулакан =ер=исен т. с.сем =инчен хушма литературёран вуласа п. лт. м? Хам.=ре к. скен в. сем =инчен =ырса кётартрём?

Пир. н тёрёхра 3 т. рл. =ер=и т. л пулать?

1) Кил - =урт =ер=ий.?

Унён йывёрёш. 40 грамм? А=ин пу=. сарё: карланкипе кёкёр =инчи пёнчи хура? +урём. пе =унаттисем =инче =утё йёрёмсем пур? Хырём ен. сарё? Амипе =амрёк кайёксен =\л ен. сарёрах хёмёр: аял ен. сарё? Кил-=урт =ер=ий. ытларах хуласене кёмёллать: ялсенче унён йыш. пысёках мар?

2) Уй =ер=ий.?

Уй =ер=ий. йывёрёш. 30 грамм =е=? Амипе а=ин т. к-тум. п. р пекех% пу= тёрри хёмёр: =урём. сарёрах хёмёр: т. кс. мрех пёнчёсемл.? Карланки =инче хурарах пёнчё пур? К. леткин аял ен. шурёрах хёмёр? Пит =ёмарти хура т. сл.?

Ял-хула =ывёх. нчи садсемпе парксем: в. сене =ывёх вёрман у=ланкисем: уйри ятарласа лартнё йывё= реч. сем – уй =ер=ий. ш.н чи мелл. вырёнсем? Юхан шыв айлём. сене те =ак т. с кил. штерет?

3) Шыв =ер=ий.?

Шыв =ер=ий. =ырмари шыв ку=.сем =инче х. л ка=ать? Аптрамасёр х. л ка=ать% шыва к. рет: пёр =инче ярёнать: юрё та юрлать?

Пёрлё шыва чёмса: юшкён =инче =уран утса =\рет?

Х. лле кун. пех ишет: чёмать: шыв т. п.нче чупать? Й. пенмест? М. нш. н тесен унён т. к. шыва пач сёрхёнтармасть? Шёнмасть? М. нш. н тесен т. к. пит. =ёра? Тата шалтан апат ёшётать? Чупса: ишсе: чёмса ывёнсан: пёр =ине тухса выртать: канать? +ёвар. нчен: х. вел =аврёнёш хуппи сурса кёларнё пек: т. рл. нёрё =унаттисене: шёммисене сура-сура кёларать? Кансан каллех шыв айне апат шырама чёмать?

+ер=исене тимл. рех сёнаса =анталёк м. нле пулассине те асёрхама в. рент. м?

    Сив. тес ум. н =ер=исем йёвисене мамёк йёта==.: йёвисенчи шётёк. сене сив. рен пёкла==.? Х. лле =ер=исем пухёнса лара==. пулсан – сив. тессе? Лайёх =анталёкра в. сем савёнё=лё: хаваслё: ч. риклете==.? +умёр ум. н вара шёплана==.: т. к.сене вирелле тёратса лара==.? +улла =ер=исем тусан ёш. нче =ёвёна==. пулсан _ к.=ех =умёр пулать?
    П. л.тл.: =умёрлё =анталёкра =ер=исем хаваслё: ч. риклете==. пулсан - =анталёк уяртасса? Х. лле =ер=исем йывё=сем =инче: т. рл. рен зданисем =инче шёп лара==. пулсан - =илс. р юр пулать: шавла==. пулсан – ёшётасса? +ер=исем ч. риклете==.: шавла==. пулсан _ =умёра е лайёх мар =анталёка? +ер=исем п\рт тёрри айне: т. рл. шётёксене к. рсе лара==. пулсан – сив. тессе е тёманлё =анталёка?

Ваттисен сёмах. сенче вара =ер=и урлё в.=к. нрех: наянрах =ынсен сёнар. сене кётартса панё? +авён пекех ваттисем сёмахпа вылянма юраманнине те =ер=и сёнар. пех палёртнё?

+ер=и сёнар. чёваш литературинче сахал мар хайлавсенче т. л пулать? П. рисем =ак кайёка мухта==.: теприсем вара хурла==.: =авён пекех в. сене упрамалли: пулёшмалли =инчен те аса илтере==.?

+ак.=ре чён пулнё.= =инчен те =ырса кётартрём?

П. р =улхине =уркунне эп. аттепе п. рле хамёр пахчара шёнкёрч в. лли ёсталаса =акрём? Шёнкёрчсем нумаях к. ттермер.=? Часах в.=се килч.=: в. ллене к. ре-к. ре тухр.=? В. лле в. сене кил. шр. пулас? В. сем кашта =ине ларч.= те юрласа яч.=? Хёйсен хаваслё юррипе в. сем пире чылайччен савёнтарч.=? Теп. р уйёхран в. сем в. ллене улём п. рчисем: мамёк: =ём йёта пу=лар.=? Часах п. ри ку=ран =ухалч.? Тепри вара кун.-кун. пе в. ллене т. рл. хурт-кёпшанкё йётр.?

+апла теп. р уйёх иртр.? Йёваран =ин=е сасёсем илт. не пу=лар.=?

Ашш. пе амёш. кун.-кун. пе: п. р канё=сёр ч. пписене т. рл. хурт - кёпшанкёпа: л. п.шсемпе тёрантарч.=?

К.= к. ркунне те =итр.? Шёнкёрчсем в.=се кайр.=? +ав в. ллене вара =ер=исем йышёнч.=? В. сем унта х. л.пех пурёнч.=: пир. нтен те хёрамар.=? Чёхсемпе: хур-кёвакалпа п. рле тырё п. рчисем анса сёхатч.=? +анталёка п. лме те пулёшатч.= мана =унатлё туссем? Сив. сем ум. н в. сем в. ллене =ём: улём п. рчисем йётатч.=: т. к.сене вирелле тёратса ларатч.=? Ёшё =анталёк ум. н хаваслё ч. риклететч.=:?

Вара эп. в. сене пулёшасшён пултём: сырёш туса =акрём? Унта х. вел =аврёнёш вёрри: =ёкёр т. пренч. к.сем: тёварламан сысна =ёв.: т. рл. рен вёрёсем хурса патём? +ав сырёш патне =ер=исем кёна мар: уйёпсем: кёсёясем: чакаксем: ула кураксемпе чанасем те апатланма в.=се килч.=?

Вёхёт сис. нмес. рех иртр.? +ур кун. сем =итр.=? Ёшё енчен кайёксем в.=се киле пу=лар.=? П. р ирхине эп. пахчана тухрём? Сасартёк йывё= тёрринчен тем. нле сасёсем илт. не пу=лар.=? Эп. пу=а =.клесе пёхрём та сывлёшра шёнкёрчпа =ер=и =апё=нине асёрхарём? Й. ри-тавра т. к в.=ет? Анчах та шёнкёрчсем вёйлёрах пулч.=? +ер=исен в. сене парёнса йёвана пёрахса каймалла пулч.? Шёнкёрчсем вара кашта =ине ларч.= те хаваслё юррине шёрантара пу=лар.=? +у ка=ипех в. сем пир. н в. ллере пурёнса ч. пписене пёхса =ит. нтерч.=: К. р кун. сем =итсен ёшё енне в.=се кайр.=?

Хал. эп. в. сем в.=се килессе чётёмсёррён к. тет. п?

П. лт. р: апрель уйёх. н пу=ламёш. нче: ви=. =ер=и мунча к. нине те курма т\р килч.? Чи малтанах =ер=исем к\лленч. кре =унаттисемпе =апкалаша - =апкалаша =ёвёнч.=? Унтан хёйёр купи =инче чакаланма пу=лар.=: т. к.сем =умне п. т.мпех хёйёр =ыпё=са тулнё хёйсен? Вара татах к\лленч. кре =ёвёнма тытёнч.=? Х. л ка=иччен =ер=исем хуп – хура пулса п. те==.: =авёнпа юр ир. лсен в. сем мунча к. рсе тасала==. иккен?

Т. пчев .=не =ырнё май эп. викторина та хат. рлер. м?Унён ыйтёв. семпе паллашма пултаратёр?(Слайд =инче)

+ак.=е пурнё=лама мана пит. кил. шр.? М. нш. н тесен: эп. =ак проекта =ырнё чух =ер=и =инчен пит. нумай материалпа паллашса =ак т. л.нмелле кайёксем =инчен нумай =.нни: кёсёкли п. лт. м? +ак п. ч.к кайёксем пире =ут =анталёкри пулёмсене те пулёша==.? Пир. н вара =унатлё туссене ёнланма в. ренмелле: май килн. таран в. сене пулёшма тёрёшмалла: =ак.=е п. т.м шкул ачисене явё=тарма тёрёшмалла?

Эп. вара пир. н тёрёхри кайёксене пулёшас шутпа хамёр пахчара сырёш туса =акрём? Унта х. вел =аврёнёш вёрри: =ёкёр т. пренч. к.сем: тёварламан сысна =ёв. хурса патём? К.=ех кайёксем в.=се килч.=? В. сем хаваспах апатпа сайланч.=? Эп. хал. те кайёксене апатлатёп? Манён =унатлё туссем =ырёш патне кашни кунах в.=се киле==.? Эп. в. сем =ине пёхса савёнатёп?

Манён кашни шкул ачинех кайёксене пулёшма ч. нсе калас килет? +ак.=е хам =ырнё сёвёпа в.=лес килет?

Пулёшар тусёмсене?

Сив. х. л кун. сенче

Пулёшар кайёксене?

Хёйсен килне килн. пек

В.=се килчч. р тусёмсем?

+ак =унатлё юлташсем

Юлм.= =улла парёмра?

Хурт – кёпшанкё: =ёмлё хурт

Ху=аланм. пахчара?

Апла пулсан манар мар

Ик =унатлё туссене?

Сапса парар к. рпине:

Хурса парар аш - =уне?