Омонимсем

Ё\р ёинче т\рл\рен хал=хсем пур=наёё\, кашни хал=х х=й\н ч\лхипе калаёать. Ч=ваш ч\лхи – ёеп\ё те ян=равл=, илемл\ ч\лхе тата м\н тери пуян! Пин-пин с=в= - юр= т\нчи пир\н Ч=ваш Ё\ршыв\. Ё\р ёинче ч=ваш с=вви – юрри ян=раман к\тес ёук та пул\.

Ч=ваш ч\лхин пуянл=хне к=тартса омонимсем ёинче чар=нса т=р=п=р.

Омонимсем тесе п\р пек илт\некен, анчах т\рл\ п\лтер\шл\ с=махсене калаёё\. Омонимсене нумай п\лтер\шл\ с=махсенчен уй=рса илме п\лмелле. П\р с=мах темиёе п\лтер\шл\ пулсан, ёав п\лтер\шсем п\р-п\ринпе м\н енчен те пулин ёых=нса т=раёё\. «Омоним» с=махсен п\лтер\ш\сенче п\р пекки ним\н те ёук. «Омоним» с=махсен п\лтер\ш\сене словарьсенче, уйр=м статьясенче =нлантараёё\,Рим цифрипе пал=ртаёё\.

1. В=рманти къл\ре карас нумай.

(Ку предложенире «карас» с=мах къл\ре е п\вере \рчекен карп йышши пулла п\лтерет).

2. Карас пылпа тулн=.

(Ку предложенире «карас» с=мах в\лле хурч\сем пыл хуракан выр=на п\лтерет).

3. Анне куп=ста турать.

(«Турать» с=мах в\т\-в\т\ кас=ксем т=вать тенине п\лтерет).

4. Аппа ёъё турать.

(«Турать» с=мах турапа ёъёе якатать тенине п\лтерет).

5. С\тел ёинче командир=н ылт=н ав=рл= х\ё выртать.

6. С\тел ёинче ё=ра ш=лл= х\ё выртать.

7. Кур=ксене тайса ёил в\рет.

8. Кърш\сен йытти чар=нмас=р в\рет.

Омонимсемпе час-часах поэтсем с=в= ёырн= чухне ус= кураёё\:

Ё\н\ ёурта яч\ё хута…

Ордер текен хакл= хута

Алла илсен, Куёма х=та

Ире к\тмес\р, ё\р хута

Ё\кленч\ виёё\м\ш хута.

(Т. Иванов-Таёук)

К=шк=ртать те хутран-хут

Шав ишет-ха п=рахут,

НЕ нашли? Не то? Что вы ищете?

Асл= выр=с ё\р\пе

Кун\пе те ё\р\пе.

(П. Хусанкай)

Паян килтен п\ртте тухмар\,

Търлетр\,ёырч\ теп\р хут

+на ёиллентере пуёлар\

К=вак чернил, шап-шур= хут.

(Я. Ухсай)

Ат=л урл= каёр=м, атта хывр=м,

Ман умра сар х=й=р тап-таса.

Ёавр=нса эп п=хр=м, юр= хывр=м,

Шупашкар=м, санш=н сав=нса.

(Н. Сандров)

Кашлать ик юпл\ кук=р хыр,

Ёил ёурё\ртен в\рет хаярр=н.

Ыран каллех юр хыр та хыр –

Черетл\ физкультура ман=н.

(П. Хусанкай)

Ёул х\рринчи утине

Ёава ил те хыт= ёул.

(Юр=ран)

Омонимсемпе автор ус= курма с\нн\ й\ркесем:

Пъл\мре паян пит уё=,

Ал=ка х=варн= уё=.

Х\рет пир\н алра \ё,

Канмалла к=штах чей \ё.

Ёитр\ т=ч\ ылт=н к\р,

Ун ытамне эс\ к\р.

Кайсам, к\рхи в=рмана,

Сас парать-ши т=мана?

Ыратать пулсан сан пыр,

Тухт=р патне эс\ пыр.

Ёитр\ ак= т\тт\м каё,

Ёырма урл= сых= каё.

Ёынш=н хакл= т=ван кил

Ёулсеренех курма кил.

Ыран ялта чапл= туй,

Туй х=ватне чунпа туй.

Ура ярса хытт=н пус,

Тен тупат=н алл= пус?

Ан ёухатсам укёине,

Хап=л пул\ Укёине.

Кай=к тур\ п\р й=ва,

Эп\ ёир\м ик й=ва.

Ак= ёитр\ =ш= ёу,

Пурн=ё пул\ пыл та ёу.

Урамра ъсет п\р хыр,

Ун тавра юра й=лт хыр.

Анне калать: «Урай ш=л!»

«Май\ ёук ёав, сурать ш=л».

Шух=шласа ил:

Сулли пыс=к пулн=. (Алла т=х=нмалли е шывра юхтармалли?)

Чечек в=ррине курт=м. (Ёынна е япалана?)

М\н тери лай=х ш=п=р! (Урай ш=лмалли е к\в\ каламалли?)

Ёу, к\р, ёур с=махсен омоним\семпе предложенисем ту:

ёу - лето, мой, стирай, масло.

к\р - осень, зайди.

ёур - весна, половина, рви, колоть (дрова)

М\нш\н калава «П\леймер\» ят пан=?

М\нш\н ш=лл\ пичч\ш\ каланине =нланман?

Паян Вова Сергеев «Омонимсем» тем=на лай=х =нланч\. Учитель те =на урокра т\р\с предложенисем тупн=ш=н мухтаса илч\. Шкултан в=л хавасл= к=м=лпа тавр=нч\. Кил\нче виёё\м\ш класра в\ренекен ш=лл\ п\ччен. Вов=н х=й п\лнипе ш=лл\ ум\нче мухтанасси килс\ кайр\.

- П\лет\н-и, п\р с=махпах ик\ предложении тупма пулать,-тер\ в=л.

-Турать с=махпа: Атте ёъё турать. Анне куп=ста турать.

- Эп\ вара сана ёиет с=махпа темиёе предложени тупса парат=п: Анне ёиет. Атте ёиет. Пичче ёиет…

- Ёитет, лай=х =нлант=м сана,- тер\ Вова чарса.

- П\леймест\н ёав эс\ халех. Ак= 4-м\ш класа ёит-ха, вара х=вах пурне те =нлан=н.