52-бап. Білім беру ўйымдары ќызметкерлерініѕ еѕбегіне
аќы тґлеу жїйесі
1. Мемлекеттік білім беру ўйымдары ќызметкерлерініѕ еѕбегіне аќы тґлеу жїйесі Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген тјртіппен айќындалады.
Жеке меншік білім беру ўйымдары ќызметкерлерініѕ еѕбегіне аќы тґлеуді Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес олардыѕ ќўрылтайшылары немесе оєан ујкілетті адам айќындайды.
2. Бюджет ќаражаты есебінен ќаржыландырылатын мемлекеттік білім беру ўйымдары ќызметкерлеріне жалаќыны есептеу ережесін еѕбек саласындаєы ујкілетті органмен келісім бойынша білім беру саласындаєы ујкілетті орган бекітеді.
3. Білім беретін мемлекеттік мекемелер мен ќазыналыќ кјсіпорындардыѕ педагог ќызметкерлерініѕ лауазымдыќ айлыќаќысы, ќосымша аќылар мен їстеме аќылар, сондай-аќ ынталандыру сипатындаєы басќа да тґлемдер Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен айќындалады.
4. Білім беру ўйымдарыныѕ ќызметкерлеріне ауылдыќ жерде жўмыс істегені їшін, сынып жетекшілігі їшін, дјптерді, жазу жўмыстарын тексергені їшін, оќу кабинеттеріне меѕгерушілік еткені, пјндерді тереѕдетіп оќытќаны їшін, эксперимент режимінде жўмыс істегені їшін, мїмкіндігі шектеулі балалармен жўмыс істегені їшін Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген тјртіппен ќосымша аќы жјне басќа да тґлемдер тґлеу жїргізіледі.
5. Ерекше мјртебесі бар мемлекеттік жоєары оќу орындарыныѕ профессор-оќытушылар ќўрамы мен басшы ќызметкерлерініѕ лауазымдыќ айлыќаќысы арттырылып отыратын коэффициентті ескере отырып айќындалады.
6. Мемлекеттік білім беру ўйымдарыныѕ педагог ќызметкерлеріне тиісті дипломы бар болєан кезде негізгі жўмыс орны бойынша:
философия докторы (РhD) жјне бейіні бойынша доктор дјрежесі їшін бір айлыќ еѕ тґменгі жалаќы мґлшерінде;
єылым кандидаты дјрежесі їшін бір айлыќ еѕ тґменгі жалаќы жјне єылым докторы дјрежесі їшін екі айлыќ еѕ тґменгі жалаќы мґлшерінде ќосымша аќы белгіленеді.
7. Мемлекеттік білім беру ўйымдарында оќу-тјрбие процесін тікелей жїзеге асыратын педагог ќызметкерлерге айлыќ жалаќыны есептеу їшін аптасына нормативтік оќу жїктемесі:
саєат:
бастауыш, негізгі орта, жалпы орта, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ўйымдары їшін;
білім алушылар мен тјрбиеленушілерге ќосымша білім беру ўйымдары їшін;
мамандандырылєан жјне арнайы білім беру ўйымдары їшін;
саєат:
мектепке дейінгі ўйымдар жјне мектепке дейінгі тјрбие берудіѕ мектепалды топтары жјне білім беру ўйымдарыныѕ мектеп алды сыныптары їшін;
балалар мен жасґспірімдердіѕ спорттыќ білім беру ўйымдары їшін;
саєат интернаттыќ ўйымдардыѕ, демалыс лагерьлерініѕ, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ўйымдары жатаќханаларыныѕ тјрбиешілері їшін;
саєат арнайы білім беру ўйымдары жјне жетім балалар мен ата-анасыныѕ ќамќорлыєынсыз ќалєан балаларєа арналєан білім беру ўйымдарыныѕ тјрбиелеушілері їшін белгіленеді.
Нормативтік оќу жїктемесі белгіленбеген білім беру ўйымдары ќызметкерлерініѕ жўмыс уаќытыныѕ ўзаќтыєы Ќазаќстан Республикасыныѕ еѕбек заѕнамасына сјйкес белгіленеді.
Жоєары оќу орындары профессор-оќытушылар ќўрамыныѕ жылдыќ оќу жїктемесі жўмыс уаќытыныѕ жылдыќ нормасыныѕ шегінде белгіленеді жјне єылыми кеѕестіѕ шешімі негізінде жоєары оќу орныныѕ басшысы бекітеді.
8. Мемлекеттік білім беру тапсырысын айќындау кезінде мемлекеттік жоєары оќу орындары профессор-оќытушылар ќўрамыныѕ жалпы саны мынадай орташа араќатынасты негізге ала отырып есептеледі:
1) студенттер мен оќытушылар (бір оќытушыєа шаќќандаєы студенттердіѕ орташа саны) тиісінше:
кїндізгі оќу нысаны їшін - 8:1 (медициналыќ жоєары оќу орындары їшін - 6:1);
кешкі оќу нысаны їшін - 16:1;
сырттай оќу нысаны їшін - 32:1;
2) магистранттар жјне оќытушылар - 4:1;
3) докторанттар жјне оќытушылар - 3:1.
Ескерту. 52-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
53-бап. Јлеуметтік кепілдіктер
1. Педагог ќызметкерлер мынадай:
1) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес тўрєын їй, оныѕ ішінде ќызметтік їй жјне (немесе) жатаќхана;
2) жалпы орта, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі жоєары жјне жоєары оќу орнынан кейінгі білім беру ўйымдарыныѕ педагог ќызметкерлері мен оларєа теѕестірілген адамдар їшін ўзаќтыєы кїнтізбелік 56 кїн; оќу-јдістемелік ќызметкерлері ќамтамасыз ету, мектепке дейінгі жјне ќосымша білім беру ўйымдарыныѕ педагог ќызметкерлері мен оларєа теѕестірілген адамдар їшін - кїнтізбелік 42 кїн аќы тґленетін жыл сайынєы демалыс алудыѕ јлеуметтік кепілдіктерін иеленеді.
2. Ауылдыќ жерде жўмыс істейтін білім берудіѕ педагог ќызметкерлері жергілікті ґкілді органдардыѕ шешімі бойынша:
1) ќала жаєдайында педагогтік ќызметпен айналысатын педагог ќызметкерлердіѕ ставкаларымен салыстырєанда айлыќаќылар мен тарифтік ставкалар кемінде жиырма бес процентке арттырылып белгіленеді;
2) коммуналдыќ ќызмет кґрсетулерге шыєыстарды жабуєа жјне тўрєын їй-жайларды жылыту їшін отын сатып алуєа жергілікті ґкілді органдардыѕ шешімі бойынша белгіленетін мґлшерде бюджет ќаражаты есебінен біржолєы аќшалай ґтемаќы тґленеді;
3) (алынып тасталды - ЌР 2008.12.24. N 111-IV (2009.01.01 бастап ќолданысќа енгізіледі) Заѕымен).
2-1. Ауылдыќ жерде жўмыс істейтін білім беру саласыныѕ педагог ќызметкерлеріне Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында кґзделген ќосымша јлеуметтік ќолдау шаралары ўсынылады.
2-2. Ауылдыќ жерде жўмыс істейтін, жеке меншігінде малы бар білім беру саласыныѕ педагог ќызметкерлеріне жергілікті ґкілді жјне атќарушы органдардыѕ шешімі бойынша жемшґп, мал жаю жјне шґп шабу їшін жер учаскелері беріледі.
3. Білім беру ўйымдарыныѕ педагог ќызметкерлеріне жыл сайын тиісті бюджет ќаражаты есебінен:
1) оларєа кезекті еѕбек демалысын беру кезінде мемлекеттік білім беру ўйымдарында Ќазаќстан Республикасыныѕ еѕбек туралы заѕнамасымен айќындалєан мґлшерде кїнтізбелік жылда бір рет сауыќтыруєа жјрдемаќы;
2) "Жоєары оќу орныныѕ їздік оќытушысы" атаєын иеленушіге жўмсау баєытын Ќазаќстан Республикасыныѕ Їкіметі айќындайтын айлыќ есептік кґрсеткіштіѕ 2000 еселенген мґлшерінде мемлекеттік грант;
3) "Їздік педагог" атаєын иеленушіге айлыќ есептік кґрсеткіштіѕ 1000 еселенген мґлшерінде сыйаќы тґленеді.
Ескерту. 53-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2008.12.24 N 111-IV (2009.01.01 бастап ќолданысќа енгізіледі), 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕдарымен.
8-тарау. БІЛІМ БЕРУ САЛАСЫНДАЄЫ МЕМЛЕКЕТТІК РЕТТЕУ
54-бап. Білім беру саласындаєы мемлекеттік реттеудіѕ
маќсаты мен нысандары
1. Білім беру саласындаєы мемлекеттік реттеу білім алуєа конституциялыќ ќўќыќтарды іске асыруды ќамтамасыз ететін жаєдайларды жасауєа жјне білім беру ўйымдары ўсынатын білім беру ќызметтерін кґрсетудіѕ жоєары сапасын ќамтамасыз етуге баєытталєан.
2. Білім беру саласындаєы мемлекеттік реттеу ќўќыќтыќ ќамтамасыз ету, білім сапасын басќару, стандарттау, баќылау жїргізу арќылы жїзеге асырылады.
55-бап. Білім беру сапасын басќару
1. Білім беру сапасын басќару білім беру саласындаєы бірыѕєай мемлекеттік саясатты іске асыруєа баєытталєан жјне білім сапасын баєалаудыѕ бірыѕєай ўлттыќ жїйесін ќўрайтын мемлекеттік жјне институционалдыќ ќўрылымдарын, білім беруді ќаржыландыруєа бґлінетін ќаражатты пайдалану ўтымдылыєын жјне білім беру жїйесі жўмыс істеуініѕ тўтастай тиімділігін ќамтиды.
2. Білім беру сапасын басќару білім беру мониторингініѕ нјтижелері, негізінде барлыќ деѕгейлерде басќарушылыќ шешімдерді ќабылдау арќылы жїзеге асырылады.
3. Бiлiм беру мониторингi бiлiм беру жїйесініѕ сапасын сырттай жјне iшкi баєалау їшін статистикалыќ жјне талдамалыќ баєалау кґрсеткіштерініѕ кешені кґмегімен жїзеге асырылады.
4. Оќу жетістіктерін сырттай баєалау білім беру ўйымына тјуелсіз, оќыту сапасына мониторинг тїрлерініѕ бірі болып табылады.
Оќу жетістіктерін сырттай баєалау білім беру ќызметтерініѕ сапасын баєалау жјне білім алушылардыѕ негізгі орта, жалпы орта білім берудіѕ білім беретін оќу баєдарламаларын жјне жоєары білім берудіѕ мемлекеттік жалпыєа міндетті білім беру стандарттында кґзделген оќу пјндерініѕ кґлемін меѕгеру деѕгейін айќындау маќсатында жїзеге асырылады.
5. Оќу жетістіктерін сырттай баєалау негізгі орта, жалпы орта жјне жоєары білім алуды аяќтаєаннан кейін:
негізгі мектептесыныптан кейін) – оќытудыѕ одан јрі траекториясын айќындау маќсатында;
жалпы орта (бейіндік) мектепте – оќу жетістіктерініѕ деѕгейін баєалау маќсатында;
жоєары білім беруде – оќыту баєыттары бойынша оќу баєдарламасын меѕгеруді мониторингілеу маќсатында іріктеліп жїргізіледі.
6. Оќу жетістіктеріне сырттай баєалау жїргізілетін негізгі орта, жалпы орта білім беру ўйымдарыныѕ жјне жоєары білімді мамандыќтардыѕ тізбесін білім беру саласындаєы ујкілетті орган айќындайды.
Ескерту. 55-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
56-бап. Білім берудіѕ мемлекеттік жалпыєа міндетті
стандарттары
1. Ќазаќстан Республикасында јрбір білім беру деѕгейі бойынша:
1) білімніѕ мазмўнына;
2) білім алушылар мен тјрбиеленушілердіѕ оќу жїктемесініѕ еѕ кґп кґлеміне;
3) білім алушылардыѕ даярлыќ деѕгейіне ќойылатын жалпы талаптардыѕ жиынтыєын айќындайтын білім берудіѕ мемлекеттік жалпыда міндетті стандарттары белгіленеді.
2. Тиісті білім беру деѕгейлерініѕ мемлекеттік жалпыєа міндетті стандарттары, меншік нысандарына, їлгілері мен тїрлеріне ќарамастан, барлыќ білім беру ўйымдары їшін міндетті.
57-бап. Білім беру ќызметін лицензиялау
1. Заѕды тўлєалардыѕ (бўдан јрі - лицензиат) білім беру ќызметі Ќазаќстан Республикасыныѕ лицензиялау туралы заѕнамасына сјйкес лицензиялануєа жатады.
2. Техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоєары, жоєары оќу орнынан кейінгі білім берудіѕ білім беретін оќу баєдарламаларын іске асыратын заѕды тўлєалардыѕ білім беру ќызметін кјсіптік біліктілік деѕгейлерін ескере отырып, олар їшін жаѕа кјсіптер мен мамандыќтар бойынша лицензиялау оларда лицензиялардыѕ болуына ќарамастан, жалпы негіздерде жїргізіледі.
3. Лицензиар лицензияны беру, оныѕ ќолданысын тоќтата тўру мјселелерін алќалы жјне жария ќарау їшін консультациялыќ-кеѕесші орган ќўрады.
4. Лицензиардыѕ білім беру ќызметімен айналысуєа ќўќыќ беретін лицензияныѕ ќолданысын алты ай мерзімге дейін Ќазаќстан Республикасыныѕ јкімшілік ќўќыќ бўзушылыќ туралы заѕнамасында кґзделген тјртіппен тоќтата тўруєа ќўќыєы бар.
5. Білім беру ќызметімен айналысуєа ќўќыќ беретін лицензиядан айыруды Ќазаќстан Республикасыныѕ јкімшілік ќўќыќ бўзушылыќ туралы заѕнамасында кґзделген тјртіппен сот жїзеге асырады.
6. Білім беру ўйымдарыныѕ филиалдары лицензиялауєа жататын білім беру ќызметініѕ кіші тїрлерін ќоспаєанда, білім беру ќызметін жїзеге асыруєа ќўќылы.
Ескерту. 57-бапќа ґзгеріс енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi), 2011.07.15 N 461-IV (2012.01.30 бастап ќолданысќа енгізіледі) Заѕдарымен.
58-бап. Білім беру ўйымдарын аккредиттеу
Ескерту. 58-бап алып тасталды - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
59-бап. Білім беру жїйесіндегі мемлекеттік баќылау
1. Білім беру жїйесіндегі мемлекеттік баќылау мемлекеттіѕ білім алуєа деген ќўќыќты ќамтамасыз етуге жјне білім беру баєдарламаларын іске асыратын заѕды тўлєалардыѕ ґздері жїзеге асыратын білім беру ќызметініѕ Ќазаќстан Республикасыныѕ білім беру саласындаєы жјне лицензиялау туралы заѕнамасыныѕ талаптарына сјйкестігін саќтауєа баєытталєан жјне оны білім беру саласындаєы ујкілетті орган мен жергілікті атќарушы органдар ґз ќўзыреті шегінде жїзеге асырады.
2. Білім беру жїйесіндегі мемлекеттік баќылау объектілері:
1) білім беретін оќу баєдарламаларын іске асыратын заѕды тўлєалардыѕ білім беру ќызметі;
2) білім алушылардыѕ тиісті білім беретін оќу баєдарламаларын меѕгеру деѕгейі болып табылады.
3. Мемлекеттік баќылаудыѕ негізгі тїрлері:
1) білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттау;
2) алып тасталды - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен;
3) Ќазаќстан Республикасыныѕ білім туралы заѕнамасыныѕ жјне білім беру ќызметіне ќойылатын біліктілік талаптарыныѕ саќталуын баќылау болып табылады.
4. Білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттауды, олардыѕ ведомстволыќ баєыныстылыєы мен меншік нысандарына ќарамастан, білім беруді мемлекеттік басќару органдары ґздерініѕ ќўзыретіне сјйкес жоспарлы тїрде бес жылда бір рет ґткізеді.
Техникалыќ жјне кјсіптік білім берудіѕ, орта білімнен кейінгі, жоєары жјне жоєары оќу орнынан кейінгі білім берудіѕ білім беретін оќу баєдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдары їшін мемлекеттік аттестаттау да мамандыќтар бойынша жїзеге асырылады.
Аккредиттеу органдарыныѕ, аккредиттелген білім беру ўйымдары мен білім беретін оќу баєдарламаларыныѕ тізіліміне енгізілген аккредиттеу органдарында институционалдыќ жјне мамандандырылєан аккредиттеуден ґткен білім беру ўйымдары аккредиттеу мерзіміне, біраќ 5 жылдан аспайтын мерзімге аккредиттелген білім беретін оќу баєдарламалары (мамандыќтар) бойынша мемлекеттік аттестаттау рјсімінен босатылады.
Медициналыќ жјне фармацевтік білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттауды денсаулыќ саќтау саласындаєы ујкілетті орган жїзеге асырады.
Бірінші мемлекеттік аттестаттау жаѕадан ќўрылєан:
1) бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудіѕ жалпы білім беретін оќу баєдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарында тґрт жылдан кейін;
2) техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоєары жјне жоєары оќу орнынан кейінгі білім берудіѕ кјсіптік оќу баєдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарында мамандардыѕ алєашќы бітіру жылынан кешіктірілмей;
3) мектепке дейінгі ўйымдарда жјне ќосымша білім беру ўйымдарында їш жылдан кейін ґткізіледі.
4-1. Мемлекеттік аттестатталуєа жататын білім беру ўйымдары ґзін-ґзі баєалауды жїргізеді жјне ґзін-ґзі баєалау материалдарын білім беруді басќарудыѕ мемлекеттік органдарына табыс етеді.
5. Шетелдік білім беру ўйымдары мен халыќаралыќ білім беру ўйымдарыныѕ филиалдарын аттестаттау, егер Ќазаќстан Республикасы ратификациялаєан халыќаралыќ шарттарда ґзгеше белгіленбесе, осы Заѕєа сјйкес жїзеге асырылады.
6. Алып тасталды - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
7. Алып тасталды - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
8. Білім беру ўйымдарыныѕ Ќазаќстан Республикасыныѕ білім туралы жјне лицензиялау туралы заѕнамасыныѕ саќталуын баќылау тексеру нысанында жјне ґзге де нысандарда жїзеге асырылады.
Тексеру "Ќазаќстан Республикасындаєы мемлекеттік баќылау жјне ќадаєалау туралы" Ќазаќстан Республикасыныѕ Заѕына сјйкес жїзеге асырылады. Мемлекеттік баќылаудыѕ ґзге де нысандары осы Заѕєа сјйкес жїзеге асырылады.
9. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
10. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
11. Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєында ќўрылєан халыќаралыќ жјне шетелдік білім беру ўйымдары мен олардыѕ филиалдары Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕдарына сјйкес тексеріледі.
12. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
13. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
14. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
15. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
16. Алып тасталды - 2009.07.17. N 188-IV Заѕымен.
Ескерту. 59-бапќа ґзгеріс енгізілді - ЌР 2009.07.17. N 188-IV(ќолданысќа енгізілу тјртібін 2-баптан ќараѕыз), 2011.01.06 N 378-IV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтізбелік он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгізіледі), 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi), 2011.07.15 N 461-IV (2012.01.30 бастап ќолданысќа енгізіледі) Заѕдарымен.
60-бап. Мемлекеттік баќылауды жїзеге асыратын лауазымды
адамдардыѕ ќўќыќтары мен міндеттері
1. Білім беру саласындаєы мемлекеттік баќылауды жїзеге асыратын лауазымды адамдар ќажетті біліктілікке ие болуы жјне ќосымша білім беруі жїйесінде кемінде бес жылда бір рет тиісті оќытудан ґтуі тиіс.
2. Білім беру саласындаєы мемлекеттік баќылауды жїзеге асыратын лауазымды адамдардыѕ:
1) білім беру ўйымдарына, мекемелеріне жјне кјсіпорындарына, тексеру маќсатында ќызметтік кујлікті кґрсету арќылы кедергісіз кіруге, ал ведомстволыќ білім беру ўйымдарына - оларєа кірудіѕ белгіленген режимін ескере отырып кіруге;
2) тексеруді жїргізу кезінде кез келген ќажетті аќпаратты сўратып алуєа, тексеру нысанасына жататын ќўжаттардыѕ тїпнўсќаларымен танысуєа ќўќыєы бар.
3. Білім беру саласындаєы мемлекеттік баќылауды жїзеге асыратын лауазымды адамдар:
1) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамаларын, білім беру ќызметі субъектілерініѕ ќўќыќтары мен заѕды мїдделерін саќтауєа;
2) тексерулерді осы Заѕ жјне Ќазаќстан Республикасыныѕ ґзге де нормативтік ќўќыќтыќ актілері негізінде жјне оларда белгіленген тјртіпке ќатаѕ сјйкестікте жїргізуге;
3) тексеру жїргізу кезеѕінде білім беру ўйымдарыныѕ белгіленген жўмыс режиміне кедергі келтірмеуге;
4) Ќазаќстан Республикасыныѕ білім беру саласындаєы заѕнамаларымен белгіленген талаптарын бўзушылыќтардыѕ алдын алу оларды аныќтау жјне болдырмау жґніндегі Ќазаќстан Республикасы заѕдарына сјйкес берілген ґкілеттілікті уаќтылы жјне толыќ кґлемде
орындауєа;
5) білім беру ўйымына тексеру ќорытындылары туралы аныќтаманы оны аяќтаєан кїні беруге;
6) алынєан ќўжаттар мен тексеру нјтижесінде алынєан мјліметтердіѕ саќталуын ќамтамасыз етуге міндетті.
4. Білім беру саласындаєы мемлекеттік баќылауды жїзеге асыратын лауазымды адамдардыѕ іс-јрекетіне (шешімдеріне) жјне іс-јрекеттер жасау (шешімдерді ќабылдау) їшін негіздеме болєан аќпаратќа мїдделі адамдар жоєары тўрєан лауазымды адамєа жјне (немесе) сотќа шаєымдануы мїмкін.
9-тарау. БІЛІМ БЕРУ ЖЇЙЕСІН ЌАРЖЫЛЫЌ ЌАМТАМАСЫЗ ЕТУ
61-бап. Ќаржыландыру жїйесі, принциптері мен кґздері
1. Білім беруді ќаржыландыру жїйесі - республикалыќ жјне жергілікті бюджеттердіѕ, басќа да кіріс кґздерініѕ жиынтыєы.
2. Білім беруді ќаржыландыру жїйесі:
1) тиімділік пен нјтижелілік;
2) басымдыќ;
3) айќындылыќ;
4) жауаптылыќ;
5) бюджеттердіѕ барлыќ деѕгейлерініѕ ара жігін ажырату мен дербестік принциптеріне негізделеді.
3. Білім беру жїйесі ќаржыландыру кґздері:
1) мемлекеттік білім беру мекемелерін ўстауды бюджеттік ќаржыландыру;
2) мемлекеттік білім беру тапсырысын бюджеттік ќаржыландыру;
3) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына ќайшы келмейтін аќылы ќызметтер кґрсетуден тїскен кірістер;
4) ќаржылыќ ўйымдардыѕ кредиттері;
5) демеушілік жјне ќайырымдылыќ кґмек, ґтемсіз аударымдар мен ќайырмалдыќтар, гранттар болып табылады.
Ескерту. 61-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
62-бап. Білім беру ўйымдарын мемлекеттік ќаржыландыру
1. Мемлекет білім берудіѕ басымдыєын ескере отырып оєан бюджеттік ќаражаттардыѕ бґлінуін ќамтамасыз етеді.
2. Мемлекеттік білім беру ўйымдарын ќаржыландыру білім беру деѕгейлері бойынша мемлекеттік жалпыєа міндетті білім беру стандарттарымен белгіленген талаптар жјне Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен айќындалатын нормалар негізінде бюджеттік ќаражаттар есебінен жїзеге асырылады.
3. Мемлекеттік білім беру мекемелерін бюджеттік ќаражаттар есебінен ќаржыландыру мекемелердіѕ мемлекеттік жалпыєа міндетті білім беру стандарттарына сјйкес ўсталуын жјне функцияларды орындауын ќамтамасыз етеді.
4. Мемлекеттік білім беру кјсіпорындарын, басќа да ўйымдыќ-ќўќыќтыќ нысандаєы білім беру ўйымдарын ќаржыландыру мемлекеттік білім тапсырысы негізінде жїзеге асырылады.
Мемлекеттік білім беру тапсырысына байланысты ќызметтердіѕ тізбесін білім беру саласындаєы ујкілетті орган бекітеді.
5. Білікті жўмысшылар мен мамандарды даярлауєа, біліктілігін арттыруєа жјне ќайта даярлауєа мемлекеттік білім беру тапсырысы:
1) мамандарды даярлау баєыттарын;
2) оќыту нысандары бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысыныѕ кґлемін (орындар, гранттар санын);
3) бір маманды оќытуєа жўмсалатын шыєыстардыѕ орташа ќўнын ќамтуєа тиіс.
Мемлекеттік білім беру мекемелерінде техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоєары жјне жоєары оќу орнынан кейінгі білімі бар мамандарды даярлауєа мемлекеттік білім беру тапсырысын орналастыру кезінде бюджеттік баєдарламаныѕ јкімшісі жјне білім беру ўйымыныѕ атауы кґрсетіледі.
Мемлекеттік білім беру тапсырысына сонымен ќатар осы Заѕныѕ 65-бабыныѕ 4-тармаєында кґзделген тјртіппен ќўрылєан оќу орындарында жјне (немесе) олардыѕ филиалдарында мамандарды даярлау, сондай-аќ жоєары оќу орындарыныѕ дайындыќ бґлімдерінде шетелдіктер мен азаматтыєы жоќ адамдарды оќыту енеді.
РЌАО-ныѕ ескертпесі!
62-бапты 5-1-тармаќпен толыќтыру кґзделген - ЌР 2011.10.24 N 487-IV (1 жјне 2 абзацы 2015.01.01 бастап, 3 жјне 4 абзацы 2014.01.01 бастап ќолданысќа енгізіледі) Заѕымен.
6. Мектепке дейінгі тјрбие мен оќыту ўйымдарында орналастырылатын мемлекеттік білім беру тапсырысы тјрбиеленушілер санын жјне бір тјрбиеленушіге жўмсалатын шыєыстардыѕ орташа ќўнын ќамтуєа тиіс.
7. Білім беру жїйесін оќу-јдістемелік ќамтамасыз ету бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысын ўстауєа ќойылатын талаптарды білім беру саласындаєы ујкілетті орган айќындайды.
8. Жоєары білім беруді ќаржыландыруєа мемлекеттік білім беру тапсырысы білім беру гранттары тїрінде мамандыќќа, оќу орныныѕ тїрі мен мјртебесіне ќарай саралана отырып орналастырылады.
Жоєары жјне жоєары оќу орнынан кейінгі білім берудіѕ кјсіптік оќу баєдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарыныѕ аќылы негізде бір білім алушыєа жўмсалатын шыєындары білім беру грантыныѕ немесе мемлекеттік білім беру тапсырысыныѕ мґлшерінен кем болмайды.
Ескерту. 5-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (ќолданысќа енгізілу тјртібін 2-баптан ќараѕыз) Заѕымен.
63-бап. Білім беру ўйымдарыныѕ аќылы негізде тауарлар
(жўмыстар, ќызметтер кґрсету) ўсынуы
1. Білім алушылар мен тјрбиеленушілерге білім беру ўйымдары бюджет ќаражаттары есебінен кґрсететін білім беру ќызметтері тегін ўсынылады.
2. Мемлекеттiк бiлiм беру мекемелерiне:
1) бiлiм алушылар мен тјрбиеленушiлерге мемлекеттiк жалпыєа мiндеттi бiлiм беру стандарттары шеѕберiнде аќылы негiзде бiлiм беру ќызметтерiн кґрсетуге;
2) осы Заѕныѕ 63-бабыныѕ 3-тармаєында кґзделген жаєдайларды ќоспаєанда, оќушылардан жјне педагог ќызметкерлерден аќшаны ґндіріп алуєа тыйым салынады.
Ґнер мамандыєы бойынша жоєары білім берудіѕ кјсіптік оќу баєдарламаларын, сондай-аќ техникалыќ жјне кјсіптік білім берудіѕ білім беретін оќу баєдарламаларын іске асыратын мемлекеттік білім беру мекемелері бюджеттік ќаражаттар есебінен кґрсетілетін білім беру ќызметтерініѕ кґлемдерінен тыс аќылы негізде білім беру ќызметтерін ўсынуєа ќўќылы.
3. Мемлекеттік білім беру мекемелері білім берудіѕ мемлекеттік жалпы білім беру стандарттарыныѕ талаптарынан тыс, аќылы ќызмет кґрсету туралы шартты жасай отырып, аќылы негізде мынадай:
1) ќосымша білім беру баєдарламаларын (балалар жјне жасґспірімдер шыєармашылыєын, спорт, мјдениет жјне ґнер саласындаєы бейімділіктер мен ќызыєушылыќтарды дамыту, мамандардыѕ біліктілігін арттыру) іске асыру;
2) оќу жоспары мен баєдарламалары бойынша бґлінген оќу уаќытынан пјндер (сабаќтар жјне сабаќтардыѕ циклдері) бойынша жекелеген білім алушылармен ќосымша сабаќтар ўйымдастыру;
3) пјндер (сабаќтар жјне сабаќтардыѕ циклдері) бойынша білім алушылармен єылым негіздерін тереѕдетіп оќып їйренуді ўйымдастыру;
4) білім алушылар мен тјрбиеленушілер, педагог ќызметкерлер мен ересек жўртшылыќ арасында јр тїрлі: спорт жарыстарын, семинарлар, кеѕестер, конференциялар, сондай-аќ оќу-јдістемелік јдебиетті јзірлеу мен ґткізу жґніндегі іс-шаралар ўйымдастыру жјне ґткізу;
5) музыка аспаптарын пайдалануєа беру жјне Интернет-байланыстыѕ ќосымша ќызметтерін ўсыну;
6) жазєы демалысты ўйымдастыру, білім алушылар мен тјрбиеленушілердіѕ, білім беру ўйымында ґткізілетін тїрлі іс-шараларєа ќатысушылардыѕ тамаќтануын ќамтамасыз ету;
7) энергия ќондырєылары мен ќазандыќтар беретін жылу энергиясын жіберу;
8) кјсіптік білім беруді ўйымдастыру (техникалыќ жјне ќызмет кґрсетуші еѕбек мамандарын ќайта даярлау жјне олардыѕ біліктілігін арттыру);
9) оќу-ґндірістік шеберханалардыѕ, оќу шаруашылыќтарыныѕ, оќу-тјжірибе учаскелерініѕ ґнімдерін ґндіру мен ґткізуді ўйымдастыру бойынша тауарларды (жўмыстарды, ќызметтер кґрсетуді) беруге ќўќылы.
4. Мемлекеттік білім беру мекемелері аќылы негізде ўсынатын тауарларєа (жўмыстарєа жјне ќызметтер кґрсетуге) баєалар Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген тјртіппен бекітілуге жатады.
5. Жеке меншік білім беру ўйымдары аќылы негізде тауарларды (жўмыстарды жјне ќызметтер кґрсетуді) ґткізуден, оныѕ ішінде мемлекеттік жалпыєа міндетті білім беру стандарттарыныѕ шеѕберінде оќытудан тїскен кірістерді, ќўрылтайшылардыѕ ќаражаттарын жјне заѕнамамен тыйым салынбаєан басќа да ќаржыландыру кґздерін дербес пайдаланады.
6. Аќылы негізде ќызметтер кґрсететін білім беру ўйымдарыныѕ жјне білім алушыныѕ (тјрбиеленушініѕ), оныѕ ата-анасыныѕ немесе ґзге де заѕды ґкілдердіѕ ґзара ќатынастары шартпен реттеледі.
Білім алушы шарт жасасу кезінде бїкіл оќу кезеѕіне шыєыстарды бір мезгілде тґлеген жаєдайда тґлем сомасы оќу мерзімі аяќталєанєа дейін ґзгермейтін болады.
Оќуєа тґлемді кезеѕ-кезеѕмен тґлеген ретте тґлем сомасы жалаќыныѕ ўлєаюы жаєдайында жјне инфляция индексі ескеріле отырып, жылына бір реттен жиі емес ґзгертілуі мїмкін.
Ескерту. 63-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
64-бап. Білім беру ўйымдарыныѕ материалдыќ-техникалыќ
базасын дамыту
1. Мемлекеттік білім беру ўйымдарыныѕ материалдыќ-техникалыќ базасын жасау жјне дамыту бюджет ќаражаттары, аќылы негізде кґрсетілетін ќызметтерден тїскен кірістер, Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен тыйым салынбаєан ґзге де кґздер есебінен жїзеге асырылады.
2. Білім беру ўйымдарыныѕ Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен айќындалатын тјртіппен мїліктерге иелік ету жјне пайдалану ќўќыєы бар. Білім беру ўйымыныѕ мемлекеттік мїлкі алып ќойылуєа немесе білім беру ўйымыныѕ негізгі міндеттеріне ќайшы келетін маќсаттарда пайдаланылуєа тиіс емес.
3. Білім беру ўйымдарын жекешелендіру «Мемлекеттік мїлік туралы» Ќазаќстан Республикасыныѕ Заѕына сјйкес жјне білім беру саласындаєы ујкілетті органмен келісім бойынша жїзеге асырылады.
4. Конкурстыќ негізде "Орта білім беретін їздік ўйым" грантын алєан мемлекеттік орта білім беру мекемелері грантты материалдыќ-техникалыќ жјне єылыми-јдістемелік жаєынан білім беру процесін ќамтамасыз етуге жўмсайды.
Ескерту. 64-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.03.01 N 414-IV (алєашќы ресми жарияланєан кїнінен бастап ќолданысќа енгізіледі), 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕдарымен.
10-тарау. БІЛІМ БЕРУ САЛАСЫНДАЄЫ ХАЛЫЌАРАЛЫЌ ЌЫЗМЕТ
65-бап. Халыќаралыќ ынтымаќтастыќ жјне сыртќы
экономикалыќ ќызмет
1. Ќазаќстан Республикасыныѕ білім беру саласындаєы халыќаралыќ ынтымаќтастыєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасы жјне Ќазаќстан Республикасыныѕ халыќаралыќ шарттары негізінде жїзеге асырылады.
2. Білім беру ўйымыныѕ ґз жўмысыныѕ ерекшеліктеріне сјйкес шетелдік білім беру, єылым жјне мјдениет ўйымдарымен, халыќаралыќ ўйымдармен жјне ќорлармен тікелей байланыстар орнатуєа, ынтымаќтастыќ туралы екі жаќтан жјне кґп жаќты шарттар жасасуєа, студенттер, магистранттар, докторанттар, педагог жјне єылыми ќызметкерлер алмасудыѕ халыќаралыќ баєдарламаларына ќатысуєа, білім беру саласындаєы халыќаралыќ їкіметтік емес ўйымдарєа (ќауымдастыќтарєа) кіруге ќўќыєы бар.
Јскери жјне арнаулы оќу орындарыныѕ халыќаралыќ шарттар мен келiсiмшарттарєа сјйкес шетелдiк азаматтардыѕ ќатарынан мамандар даярлауды жїзеге асыруєа ќўќыєы бар.
Білім беру ўйымдары Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында жјне білім беру ўйымдарыныѕ жарєысында айќындалєан тјртіппен сыртќы экономикалыќ ќызметпен айналысуєа ќўќылы.
3. Ќазаќстан Республикасы білім беру ўйымдарыныѕ халыќаралыќ
ынтымаќтастыќты жїзеге асыру тјртібін білім беру саласындаєы ујкілетті орган белгілейді.
4. Ќазаќстан Республикасында халыќаралыќ жјне шетелдік оќу орындарын жјне (немесе) олардыѕ филиалдарын ќўру халыќаралыќ шарттардыѕ негізінде немесе Ќазаќстан Республикасы Їкіметініѕ шешімі бойынша жїзеге асырылады.
Халыќаралыќ мектеп мјртебесін беру Ќазаќстан Республикасы Їкіметініѕ шешімі бойынша, ол айќындаєан тјртіппен жїзеге асырылады.
5. Халыќаралыќ оќу орындарыныѕ жјне Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєында басќа мемлекеттер немесе олардыѕ заѕды жјне жеке тўлєалары оќу орындарыныѕ, олардыѕ филиалдарыныѕ білім беру ќызметін лицензиялау, сондай-аќ оларды мемлекеттік аттестаттау мен аккредиттеу, Ќазаќстан Республикасы ратификациялаєан халыќаралыќ шарттарда ґзгеше кґзделмесе, Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес жїзеге асырылады.
Ескерту. 65-бапќа ґзгеріс енгізілді - ЌР 2012.01.09 (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтізбелік он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгізіледі), 2011.07.15 N 461-IV (2012.01.30 бастап ќолданысќа енгізіледі), 2012.02.13 N 553-IV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтізбелік он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгізіледі) Заѕдарымен.
66-бап. Шет елдегі ќазаќ диаспорасыныѕ білім алу
ќажеттіліктерін ќанаєаттандыру
1. Ќазаќстан Республикасыныѕ азаматтары болып табылмайтын ўлты ќазаќ адамдардыѕ Ќазаќстан Республикасында білім алуєа ќўќыєы бар.
2. Мемлекет шет елдегі ќазаќ диаспорасыныѕ білім алу ќажеттіліктерін ќанаєаттандыруєа жјрдемдеседі.
3. Шет елдегі ќазаќ диаспорасы їшін білім беру ўйымдарын ќўру жјне оєан ќаржылыќ-материалдыќ кґмек кґрсету халыќаралыќ шарттарда белгіленген тјртіппен жїзеге асырылады.
11-тарау. ЌАЗАЌСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫЅ БІЛІМ БЕРУ САЛАСЫНДАЄЫ
ЗАЅНАМАСЫН БЎЗЄАНЫ ЇШІН ЖАУАПТЫЛЫЌ
67-бап. Ќазаќстан Республикасыныѕ білім беру саласындаєы
заѕнамасын бўзєаны їшін жауаптылыќ
Ќазаќстан Республикасыныѕ білім беру саласындаєы заѕнамасын бўзу Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕдарына сјйкес жауаптылыќќа јкеп соєады.
12-тарау. ЌОРЫТЫНДЫ ЕРЕЖЕЛЕР
68-бап. Осы Заѕныѕ ќолданысќа енгізілуі
1. Осы Заѕ, 2008 жылєы 1 ќаѕтардан бастап ќолданысќа енгізілетін 8-баптыѕ 2-тармаєыныѕ екінші бґлігін, 52-баптыѕ 6-тармаєыныѕ екінші абзацын, 7-тармаєы 1) тармаќшасыныѕ екінші жјне бесінші абзацтарын, 8-тармаєыныѕ 2), 3) тармаќшаларын жјне 53-баптыѕ 3-тармаєыныѕ 1), 3) тармаќшаларын ќоспаєанда, алєашќы ресми жарияланєан кїнінен бастап кїнтізбелік он кїн ґткеннен кейін ќолданысќа енгізіледі.
2. Бiлiм беру ўйымдарына осы Заѕ ќолданысќа енгiзiлгенге дейiн тиісті оќу мерзімдерімен оќуєа тїскен адамдар оќуєа тїскен кезде ќолданыста болєан бiлiм беру баєдарламалары бойынша оќуын бiтiрiп, оларєа оќуєа тїскен кезде ќолданыста болєан бiлiм туралы белгiленген їлгiдегi ќўжат берiледi.
3. "Білім туралы" 1999 жылєы 7 маусымдаєы Ќазаќстан Республикасы Заѕыныѕ (Ќазаќстан Республикасы Парламентініѕ Жаршысы 1999 ж., N 13, 429-ќўжат; N 23, 927-ќўжат; 2001 ж., N 13-14, 173-ќўжат; N 24, 338-ќўжат; 2004 ж., N 18, 111-ќўжат; N 23, 142-ќўжат; 2006 ж., N 1, 5-ќўжат; N 3, 22-ќўжат; N 12, 71-ќўжат; N 15, 92-ќўжат; 2007 ж., N 2, 18-ќўжат; N 9, 67-ќўжат) кїші жойылды деп танылсын.
Ескерту. 68-бапќа ґзгерту енгізілді - ЌР 2011.10.24 № 000-ІV (алєашќы ресми жарияланєанынан кейін кїнтiзбелiк он кїн ґткен соѕ ќолданысќа енгiзiледi) Заѕымен.
Ќазаќстан Республикасыныѕ
Президенті
|
Из за большого объема этот материал размещен на нескольких страницах:
1 2 3 4 5 6 7 |
