«Археология» пәні бойынша 15114 «тарих» (стр. 4 )

2. Археологиялық деректердегі норман сұрағы. /2с./

3. Балтықтар және угор-финдер. /2с./

4. IX – XIII ғғ. Шығыс Еуропа көшпенділері. /2с./

5. Алтын Орда кезеңі. /2с./

СӨЖ – тың бақылау түрі - тест тапсырмаларының құрылуы, рефераттар.

Студенттің өзіндік жұмыс тақырыбы: Рустьегі қалалардың пайда болуы жөніндегі археологиялық мәліметтер.

СӨЖ – тың тапсырмалары: Төмендегі сұрақтарды өз бетінше оқып білу.

1.Киевтің және Киев жерінің археологиясы. /4с./

2.Новгородтың және Новгород жеріндегі археологиясы. /4с./

3.Мәскеудің археологиясы. /4с./

4.Ежелгі русьтің архитектурасы. /3с./

5.Ежелгі Рустьегі қол өнері. /3с./

6.Археологиялық деректердегі ежелгі орыс феодалдық князьдықтары. /3с./

СӨЖ – тың бақылау түрі – тест тапсырмаларының құрылуы, рефераттар, баяндамалар.

Бақылау жұмыстарының түрлері – баяндамалар, рефераттар.

Бақылау сұрақтары

1. Ерте темір дәуірі кезіне жататын ескерткіштердін аймақтық ерекшелігін көрсету:

- Орталық Қазақстанның ескерткіштері

- Батыс Қазақстан мен Солтүстік Қазақстанның ескерткіштері. Солтүстік ескерткіштердің ерекшелігі.

- Шығыс Қазақстан ерте темір дәуірінде.

- Оңтүстік Қазақстан ерте темір дәуірінде.

- Қазақстан жеріндегі халықтың ерте темірдегі шаруашылығы мен өмірі.

- Мәдениеті мен өнері.

2. Ерте темір дәуірінің кезеңдеу мәселесі:

- Шығыс Қазақстан мен Орталық Қазақстанның ерте темір дәуіріне жататын ескерткіштердің кезеңділігі.

- Батыс пен Солтүстік Қазақстанның ескерткіштерінің хронологиясы мен кезеңділігі.

- Оңтүстік Қазақстан ескерткіштерінің хронологиясы мен кезеңдері.

3. Ерте орта ғасырдағы көшпенді халықтар.

- Савроматтар мәселесі.

- Үйсіндер. Ескерткіштері мен материалдық мәдениеті.

- Қаңлылар мен Жетіасар мәдениеті.

4. Соңғы көшпенділердің археологиясы.

- Түркі, қарлұқ, қимақтардың археологиялық ескерткіштері.

- Қыпшақтардың ескерткіштері.

- Моңғол дәуірінің ескерткіштері.

5. Ортағасырлардағы сәулетті өнер.

- , Айша биби, Бабаджа хатун кесеңесі.

- VI – X ғ. қалалар мен қалашықтар.

- Отырықшы халықтың материалдық мәдениет ескерткіштері.

Реферат тақырыптары

1.Археология ғылымындағы археологиялық деректер, ескерткіштер мен мәдениеттер түсінігі.

2.Археологиялық барлау.

3.Көне жерлеу орындарындағы қазба жұмыстары.

4.Ежелгі қоныстарда атқарылатын зерттеу жұмыстары.

5.Археологиялық кезеңдестіру мен хронология.

6.Оңтүстік Сібірдегі түріктердің заттай мәдениеті.

7.Көне Хорезм қаласындағы қазба жұмыстарының тарихы.

8.Ежелгі славяндардың жерлеу орындары мен қоныстарын зерттеу тарихы.

9.Қола дәуіріндегі Қазақстан тайпаларының шаруашылығы мен мәдениеті.

10.Қола ғасырындағы Қазақстан тайпаларының антропологиялық сипаттамасы.

11.Ертедегі темір дәуіріндегі Жетісу мен Оңтүстік Қазақстан.

12.Сақ тайпаларының мәдениеті мен өнері.

13.Үйсіндер мен ғұндардың материалдық мәдениеті.

14.VI-IX ғ. басындағы Қазақстандағы қалалар мен қоныстар.

15.IX ғ. 2-ші жартысы – XIII ғ. басындағы Қазақстандағы сәулет өнері және құрылыс.

16.Ежелгі палеолиттегі олдувай дәуірі.

17.Ежелгі палеолиттегі мустье дәуірі.

18.Кейінгі палеолит.

19.Кейінгі палеолиттегі Қазақстан.

20.Палеолит дәуіріндегі өнер.

21.Мезолит дәуіріндегі өнер.

22.Ерте неолит.

23.Кейінгі неолит.

24.Мал өсіруші тайпалардың энеолиттік мәдениеттері.

25.Орта Азия қола ғасырында.

26.Еуразия орманды аймақтарындағы қола ғасыры.

27.Солтүстік Батыс Кавказдағы темір дәуіріндегі ежелгі мәдениеттер.

28.Меоттардың шаруашылығы мен қоғамдық құрылысы.

29.Ерте темір дәуіріндегі Урарту патшалығы.

30.Боспор қалаларындағы археологиялық жұмыстар.

31.Ольвия.

32.Херсонес.

33.Темір ғасырындағы Оңтүстік Сібір мәдениеттері.

34.Б. з. I мыңжылдығындағы Қиыр Шығыс халықтары.

35.Закавказьедегі темір дәуірі ескерткіштерінің археологиялық қазба жұмыстары.

36.Қола дәуіріндегі Шығыс Қазақстан тайпалары.

37.Ертедегі темір дәуіріндегі Шығыс Қазақстан.

38.Ертедегі темір дәуіріндегі Солтүстік Қазақстан.

39.Ертедегі темір дәуіріндегі Орталық Қазақстан.

40.Батыс Қазақстанның савромат-сармат мәдениеті.

41.Ертедегі темір дәуірі мен б. з. шебіндегі Қазақстан халықтарының антропологиясы.

42.Ұлы Жібек жолының Қазақстандағы сілемі.

43.Қожа Ахмет Яссауи архитектуралық кешені.

44.Қазақстан аумағының орта ғасырлар кезеңінің антропологиясы.

45.IX ғ. екінші жартысы мен XIII ғ. басындағы Қазақстан аумағында қалалар санының өсуі.

7. Ұсынылған әдебиеттер тізімі:

1.Авдусин археологии. М., 1989.

2., Байпаков археологии Казахстана. Алма-Ата., 1972.

3.Алпысбаев нижнего палеолита Южного Казахстана. Алматы., 1979.

4., , Археология Казахстана. А., 1993.

5.Блаватский археология Северного Причерноморья. М., 1961.

6.Борисковский прошлое человечества. 2-изд. М., 1980.

7., Доброва история археологии. М., 2002.

8., и др. Исследования российско-казахстанской экспедиции в Казахстане //. Новосибирск., 2003.

9.Зайберт культура. Екатеринбург., 1992.

10.История Казахстана. 1-том, А., 1996.

11., Культура древних скотоводов и металлургов Сары-Арки. Алма-Ата., 1992.

12.Крупнов история Северного Кавказа. М., 1961.

13.Кызласов эпоха в истории хакасского-минусинской котловины. М., 1970.

14.Логвин век Казахстанского Притоболья./мезолит-энеолит/. А-А., 1991.

15.Маргулан . в 14 томах. Том 1. Бегазы-Дандыбаевская культура Центрального Казахстана. А., 1998.

16. Из истории городов и строительного искусства древнего Казахстана. Алматы., 1950.

17., , Оразбаев культура Центрального Казахстана. А-А., 1966.

18.Мартынов . М., 1996.

19.Монгайт Западной Европы. Каменный век. М., 1973; Бронзовый и железный века. М., 1975.

20., Ремпель искусства в Средней Азии. М., 1972.

Костанай мемлекеттік педагогикалық институты

Тарих және өнер факультеті

Қазақстан тарихы кафедрасы

(SILLABUS)

«Археология» пәнін оқытудың бағдарламасы

050114 «Тарих» мамандығы

Оқыту түрі - күндізгі, сырттай

2 кредит (90 сағат)

Оқыту түрлері	күндізгі, тарих	сырттай (тарих)
Семестр	2	1
кредит саны	2	2
Барлығы	90	90
аудиториялық сағаттар	45	18
Лекция	15	12
семинар (практикалық)	15	6
оқытушының басшылығымен өтетін студенттердің өз бетімен істейтін жұмыстары	15
студенттердің өз бетімен істейтін жұмыстары	45	78
емтихан (семестр)	2	2

Қостанай 2009.

Оқытушы туралы мәлімет

1. Тегі Байдалы

Аты Рауан

Әкесінің аты Жомартұлы

2. Туған жылы, айы, күні 05.07.1980ж.

3. Білімі Жоғары. А. Байтұрсынұлы атындағы Қостанай мемлекеттік университетін бітірді.

4. Жұмыс орны Қостанай мемлекеттік педагогикалық институты «Қазақстан тарихы» кафедрасында

5. Қызметі «Қазақстан тарихы» кафедрасының оқытушысы

6. Үйінің мекен жайы Солтүстік Батыс аудан 41.1.

Курс аты: Археология

Курс коды: 102

Кредит саны: 3

Байланыс ақпарат

Аты-жөні	Өткізілетін уақыты мен орны	Офис
Байдалы Рауан Жомартұлы	Лекция	Семинар сабақ	Оқытушы жетекшесімен СӨЖ	Байланыс телефоны -50.
Сабақ кестесі бойынша	Сабақ кестесі бойынша	Сабақ кестесі бойынша	224 дәрісхана

Кіріспе

Археология – ежелгі дәуір мен кейінгі орта ғасырлардағы адамзат қоғамы дамуының заңдылықтарын зерттейтін, жазбаша ескерткіштер болмаған жағдайда оны материалдық ескерткіштер арқылы зерделейтін ғылым саласы болып табылады. Сол себепті де археология бүкіл әлемде тарихқа қызығушылық танытатындар үшін аса маңызды да, қажетті ғылым ретінде есептелінеді.

Бұл курстың міндеті студенттерді аталмыш ғылыммен, оның әдістері мен проблематикаларымен таныстыру, пәннің негізгі теориялық танымын көрсету болып табылады.

Археологияны оқытудың басты мақсаты – тарихи үрдістерді қалайша археологиялық деректер жаңғырта алатындығын көрсету, сондай-ақ тарих ғылымы үшін археологияның танымдық маңызы мен рөлін айқындау, археологияның қазіргі дәрежесі мен деңгейіне, оның шешімдері мен міндеттеріне, болашағына студенттер назарын аудару деуге болады.

Археология жаратылыстану ғылымдарының зерттеу әдістерін, олардан алынған қорытындыларды археологиялық мәліметтерді дұрыс пайымдау үшін қолданып қана қоймай, өз тарапынан осы сала ғылымдарын дамытуға елеулі үлес қосып та отырады. Ол әсіресе гуманитарлық пәндермен үнемі аса тығыз ғылыми байланыста болады. Олардың арасынан алғашқы қауым тарихын, этнологияны, антропологияны, өнер тарихын, архитектураны және қосалқы тарих пәндерді ерекше атап өткен жөн.

Пәнді оқыту барысында студенттерге мынадай тапсырмаларды меңгеру жүктеледі:

- Археология пәні жөнінде анықтама алу;

- Тарихи оқиғалар мен факторларға талдау жасап үйрену;

- Археологияның деректерді өңдеу әдістерін түсіндіру және т. б.

2. Лекция сабақтарының календарлы-тақырыптық жоспары.

№	Тақырыбы	күндізгі	сыртай
1	Кіріспе.	1	1
2	Археологиялық қазба жұмыстарын жүргізу жүйесі.	2	1
3	Археологиялық барлаушылар және ескерткіштерді қорғау.	2	1
4	Тас дәуірі. Төменгі, орта палеолит.	1	1
5	Соңғы палеолит.	1	1
6	Мезолит.	1	1
7	Неолит.	1	1
8	Металл дәуірі. Энеолит.	1	1
9	Қола дәуірі. Кавказ бен Еуразияның солтүстік қоласы.	1	1
10	ТМД елдерінің орманды даласының қола дәуірі.	1	1
11	Еуразияның жазық даласы мен Орта Азияның қола дәуірі.	1	1
12	Қазақстанның қола дәуірі.	2	1
	Барлығы	15	15