Јскери ќызмет жјне јскери ќызметшілердіѕ мјртебесі туралы (стр. 3 )

5-тарау. ЈСКЕРГЕ ШАЌЫРУ БОЙЫНША ЈСКЕРИ ЌЫЗМЕТ

   27-бап. Азаматтарды јскери ќызметке шаќыру

  1. Азаматтарды јскери ќызметке шаќыру – бўл јскери міндеттілік негізінде Ќарулы Кїштерді жеке ќўраммен жасаќтауєа баєытталєан мемлекеттік органдар жїргізетін iс-шаралар кешенi.
  2. Азаматтарды јскери ќызметке шаќыру:
  1) азаматтарды мерзiмдi јскери ќызметке шаќыруды;
  2) запастаєы офицерлердi јскери ќызметке шаќыруды;
  3) јскери жиындарєа шаќыруды;
  4) жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскерге шаќыруды ќамтиды.
  3. Азаматтарды јскери ќызметке шаќыруды жергіліктi атќарушы органдар ўйымдастырады жјне ќамтамасыз етеді.
  Жергілікті атќарушы органдар јскери басќару органдарын жабдыќталєан јскерге шаќыру (жиын) пункттерімен, оларды кїтіп-ўстауды, дјрі-дјрмектермен, керек-жараќтармен, ґртке ќарсы, медициналыќ жјне шаруашылыќ мїлкімен, автомобиль кґлігімен, сондай-аќ байланыс жјне кїзет ќўралдарымен ќамтамасыз етеді.
  Азаматтарды јскери ќызметке шаќыру їшін осы Заѕда белгіленген тјртіппен јскерге шаќыру комиссиялары ќўрылады.
  Азаматтарды јскери ќызметке шаќыруды ўйымдастыру мен жїргiзу тјртібін Ќазаќстан Республикасыныѕ Їкіметi айќындайды.
  4. Ўйымдардыѕ басшылары јскерге шаќырылуєа жататын азаматтарды iссапарлардан шаќыртып алуєа, оларды хабардар етуді жјне азаматтарды, олар јскери ќызметке шаќырылєан кезде медициналыќ кујландырудан ґткізу їшін јскерге шаќыру пунктіне уаќтылы келуiн ўйымдастыруєа міндетті.
  5. Уаќытша шетелде тўрып жатќан Ќазаќстан Республикасыныѕ азаматтарын јскери ќызметке шаќыру олар Ќазаќстан Республикасына тўраќты тўрєылыќты жеріне ќайтып келгеннен кейін јскерге шаќыруды кейінге ќалдыру немесе одан босату ќўќыєы болмаса, осы Заѕда белгіленген тјртіппен жїзеге асырылады.
  6. Азамат облыстыѕ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) жергiлiктi јскери басќару органы бастыєыныѕ оны јскери ќызметке шаќыру туралы бўйрыєы шыќќан сјттен бастап јскери ќызметке шаќырылды деп есептеледi.

   28-бап. Јскерге шаќыру комиссиялары

  1. Јскерге шаќыру комиссиялары осы Заѕныѕ 16-бабында айќындалєан ќўрамда, жергіліктi атќарушы органдардыѕ шешiмi бойынша јскерге шаќыруды ґткізу кезеѕiне ќўрылады.
  Облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясыныѕ ќўрамына Ќазаќстан Республикасы Ўлттыќ ќауіпсіздік комитетініѕ аумаќтыќ органы басшысыныѕ орынбасары кіреді.
  Јскерге шаќыру комиссияларыныѕ ќўрамына ґзге де мемлекеттiк органдар мен ќоєамдыќ бірлестіктердіѕ ґкiлдерi де кiруi мїмкiн. Комиссиялардыѕ сан ќўрамы таќ болуєа тиiс.
  Азаматтарды јскери ќызметке шаќыруды ґткiзу кестесін жергiлiктi атќарушы орган бекiтедi.
  2. Облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясы:
  1) аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќалалар) јскерге шаќыру комиссияларыныѕ ќызметiне басшылыќ жасау мен баќылауды жїзеге асырады;
  2) азаматтарды јскери ќызметке шаќыруды кейiнге ќалдыру жјне одан босату дўрыстыєын тексереді;
  3) ќызмет ґткеретiн жерге жiберілер алдында јскери ќызметке шаќырылєан азаматтардыѕ, јскери оќытылєан резервті даярлау баєдарламалары бойынша оќуєа тїсетін жјне јскери оќу орындарына тїсетiн азаматтардыѕ медициналыќ тексеруден ґтуiн ўйымдастырады;
  4) јскери ќызметке жарамдылыєы (жарамсыздыєы) туралы ќорытындымен келiспейтiнi туралы арыз берген азаматтарды ќайтадан медициналыќ кујландырудан ґткізеді;
  5) аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќалалар) јскерге шаќыру комиссияларыныѕ шешiмдерiне азаматтар берген шаєымдар мен ґтiнiштердi ќарайды;
  6) аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќалалар) јскерге шаќыру комиссиялары шешiмдерiніѕ кїшiн жояды.
  3. Аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќалалардыѕ) јскерге шаќыру комиссиясы јскерге шаќырылушыларды жјне јскери оќу орындарына (јскери факультеттерге) тїсетiн азаматтарды медициналыќ кујландырудан ґткiзеді.
  Медициналыќ кујландыру нјтижелерi бойынша аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќаланыѕ) јскерге шаќыру комиссиясы јскери оќу орнына (јскери факультетке) тїсетін азаматќа ќатысты конкурстыќ оќуєа тїсу емтихандарын тапсыру їшін оны жіберу туралы немесе жіберуден бас тарту туралы шешім ќабылдайды.
  Медициналыќ кујландыру нјтижелерi бойынша аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќалалардыѕ) јскерге шаќыру комиссиясы јскерге шаќырылушыєа ќатысты:
  1) јскери ќызметке шаќырылуєа жатќызылады;
  2) јскери ќызметке шаќыру кейінге ќалдырылсын;
  3) јскери ќызметке шаќырылудан босатылсын;
  4) јскери міндеттiлiкті атќарудан босатылсын деген шешімдердіѕ бірін ќабылдайды.
  Јскерге шаќыру комиссиясыныѕ шешiмi бір кїн ішінде јскери ќызметке шаќырылуєа жатќызылатын азаматќа хабарланады, шешім кґшiрмесi оныѕ ќалауы бойынша ќолына берiледi.
  Азамат јскерге шаќыру комиссиясыныѕ шешiмiне сот тјртiбiмен немесе облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясына шаєымдана алады. Облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясына алдын ала жїгіну сотќа жїгiну їшін мiндеттi шарт болып табылмайды.
  Арыздар облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясында жјне сотта бiр уаќытта ќаралєан кезде облыстыќ (республикалыќ маѕызы бар ќаланыѕ немесе астананыѕ) јскерге шаќыру комиссиясы арызды ќарауды соттыѕ шешiмi заѕды кїшiне енгенге дейiн тоќтата тўрады.
  Заѕды кїшіне енген соттыѕ шешімін тиiстi јскерге шаќыру комиссияларыныѕ орындауы міндеттi.
  4. Ујкілетті органдардыѕ басшылары денсаулыќ жаєдайы бойынша јскери ќызметке жарамсыз адамдарєа ќатысты јскерге шаќыру туралы јскерге шаќыру комиссиясы шешімініѕ кїшін жояды жјне олар јскери ант ќабылдаєанєа дейін оныѕ орнын басќа адаммен ауыстыра отырып, јскерге шаќыру комиссиясына ќайтарады.
   Ескерту. 28-бапќа ґзгеріс енгізілді - ЌР 2013.01.16 (2013.01.01 бастап ќолданысќа енгізіледі) Заѕымен.

   29-бап. Медициналыќ комиссиялар

  1. Јскерге шаќырылушыларды жјне келісімшарт бойынша јскери ќызметке кіретін, јскери оќу орындарына (јскери факультеттерге) тїсетiн азаматтарды медициналыќ кујландырудан ґткiзу їшiн јскерге шаќыру комиссияларыныѕ ќўрамында медициналыќ комиссиялар ќўрылады.
  2. Медициналыќ комиссиялар јскерге шаќырылушыларды жјне келісімшарт бойынша јскери ќызметке кіретін, јскери оќу орындарына тїсетiн азаматтарды медициналыќ кујландыру нјтижелерi бойынша олардыѕ јскери ќызметке жарамдылыєы дјрежесі туралы ќорытынды бередi.
  3. Медициналыќ кујландыру тјртiбi жјне медициналыќ комиссиялардыѕ ќўрамы Јскери-дјрiгерлiк сараптама жїргізу ќаєидасында айќындалады.

   30-бап. Јскери ќызметке шаќырылуєа жататын азаматтардыѕ
     мiндеттері

  Јскери ќызметке шаќырылуєа жататын азаматтар жергiлiктi јскери басќару органыныѕ шаќыру ќаєазы бойынша јскерге шаќыру комиссиясына келуге міндетті. Шаќыру ќаєазын азаматтыѕ жеке ґзіне жергілiкті јскери басќару органдарыныѕ лауазымды адамдары немесе жўмыс (оќу) орны бойынша ўйымныѕ басшысы ќол ќойєызып тапсырады.
  Шаќыру ќаєазын азаматтыѕ жеке ґзiне тапсыру мїмкін болмаєан жаєдайда, оныѕ келуін ќамтамасыз ету тиiстi iшкi iстер органына жїктеледі.

   31-бап. Азаматтарды мерзiмдi јскери ќызметке шаќыру

  Азаматтарды мерзiмдi јскери ќызметке шаќыру Ќазаќстан Республикасы Президентініѕ Жарлыєы жјне Ќазаќстан Республикасы Їкiметiнiѕ ќаулысы негiзiнде жылына екi рет жїргiзіледi.
  Он сегіз жастан жиырма жеті жасќа дейінгі, јскерге шаќыруды кейінге ќалдыруєа немесе јскерге шаќырылудан босатылуєа ќўќыєы жоќ азаматтар Ќарулы Кїштердi жасаќтау їшін ќажетті санында мерзiмдi јскери ќызметке шаќырылуєа жатады.

   32-бап. Запастаєы офицерлерді јскери ќызметке шаќыру

  Жиырма тоєыз жасќа дейінгi, јскери ќызметке жарамды запастаєы офицерлер ујкілеттi органдардыѕ ґтiнiмдерi бойынша Ќазаќстан Республикасы Їкiметініѕ ќаулысы негiзінде бейбiт уаќытта офицерлер ќўрамыныѕ лауазымдарында јскери ќызмет ґткеру їшін јскерге шаќырылады.

   33-бап. Јскери мiндеттілердi јскери жиындарєа шаќыру

  Јскери мiндеттiлер:
  орталыќ атќарушы органдар жїргізетін жўмылдыру дайындыєы жґніндегі республикалыќ іс-шаралар шеѕберінде – Ќазаќстан Республикасы Їкiметiнiѕ ќаулысы негізiнде;
  облыстардыѕ (республикалыќ маѕызы бар ќалалардыѕ жјне астананыѕ) жергілікті атќарушы органдары жїргізетін жўмылдыру дайындыєы, аумаќтыќ ќорєанысты дайындау жґніндегі іс-шаралар шеѕберінде – облыс, республикалыќ маѕызы бар ќала, астана јкімдігініѕ ќаулысы негізінде јскери жиындарєа шаќырылады.

   34-бап. Азаматтарды жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы
   кезінде жјне соєыс уаќытында јскерге шаќыру

  1. Азаматтарды жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскери ќызметке шаќыру Ќазаќстан Республикасы Президентiніѕ Жарлыєы негiзiнде жјне осы Заѕда белгiленген тјртіппен жїргiзiледi.
  2. Жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскери ќызметке шаќырылєан јскери міндеттiлер мен јскерге шаќырылушыларєа жўмыс (ќызмет) орны бойынша толыќ есеп айырысу жїргізiледі, наќты жўмыс iстеген уаќыты їшін жалаќы, жўмыстан шыєу жјрдемаќысы жјне пайдаланылмаєан демалысы їшін ґтемаќы тґлемдері тґленеді. Жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында шаќырылєан азаматтардыѕ ґздерi тўрєан тўрєын алаѕы саќталады. Жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскери ќызметке шаќырылєан азаматтардыѕ отбасыларын мемлекеттік ќамсыздандыру (жјрдемаќылар, зейнетаќылар) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес жїргiзiледi.
  3. Жергіліктi атќарушы органдар, ўйымдар жўмылдыруды жїргiзу кезiнде, соєыс жаєдайы енгізілген жјне соєыс уаќыты кезінде јскери міндеттілер мен јскерге шаќырылушыларды уаќтылы хабардар етуді жјне оларды шаќыру пункттеріне немесе јскери бґлiмдерге жеткiзуді ќамтамасыз етуге міндеттi.

   35-бап. Јскери ќызметке шаќыруды кейiнге ќалдыру

  1. Азаматтарды јскери ќызметке шаќыруды кейінге ќалдыру аудандыќ (облыстыќ маѕызы бар ќаланыѕ) јскерге шаќыру комиссиясыныѕ шешiмi бойынша беріледі.
  Кейінге ќалдыру мынадай негіздер бойынша:
  1) отбасы жаєдайлары бойынша;
  2) білім алуды жалєастыру їшін;
  3) денсаулыќ жаєдайы бойынша;
  4) басќа да себептер бойынша беріледі.
  2. Отбасы жаєдайлары бойынша јскери ќызметке шаќыруды кейінге ќалдыру:
  1) басќа адамныѕ кґмегiне мўќтаж жјне толыќ мемлекеттiк ќамсыздандыруєа алынбаєан отбасы мїшелерiн кїтумен айналысатын, Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєында онымен бiрге немесе бґлек тўратын жаќын туыстары немесе басќа да адамдар болмаєан кезде заѕ бойынша аталєан отбасы мїшелерін асырауєа мiндетті азаматтарєа беріледі.
  Басќа адамныѕ кґмегiне жјне кїтіміне мўќтаж отбасы мїшелерi:
  јкесi, анасы, јйелi, сондай-аќ јскерге шаќырылушыныѕ ата-анасы болмаєан жаєдайда, зейнеткер жасына толєан немесе бiрiншi немесе екiншi топтаєы мїгедектер болып табылатын атасы мен јжесi, егер олар оныѕ асырауында болса;
  ата-анасы болмаєан жаєдайда, бiрiншi немесе екiншi топтаєы мїгедектер болып табылатын немесе он сегіз жасќа толмаєан аєа-інілерi, апа-сіѕлілері;
  јскерге шаќырылушыдан басќа бiріншi немесе екiншi топтаєы мїгедектер болып табылатын немесе он сегiз жасќа толмаєан бiр жјне одан да кґп балалары бар жјне оларды кїйеусiз (јйелсiз) тјрбиелеп отырєан анасы (јкесi);
  ґзініѕ асырауында жасы бойынша еѕбекке ќабiлетсiз немесе бiрiншi немесе екiншi топтаєы мїгедектер болып табылатын бiр жјне одан да кґп жалєызiлiктi туыстары (јкесi, анасы, аєа-інілерi, апа-ќарындастары) бар жјне оларды кїйеусiз (јйелсiз) асырап отырєан анасы (јкесi);
  бiріншi немесе екiншi топтаєы мїгедек болып табылатын, екіншiсiн ґзi асырайтын жјне јскерге шаќырылушыдан басќа он сегiз жасќа дейінгі бiр жјне одан да кґп бала тјрбиелеп отырєан ата-анасыныѕ бiрi;
  2) ґзiнiѕ асырауында:
  анасыз тјрбиелеп отырєан баласы (балалары);
  ата-анасыныѕ ќайтыс болуына немесе олардыѕ ата-ана ќўќыєынан айырылуына немесе сот бас бостандыєынан айыруєа соттауына байланысты кемiнде екi жыл тјрбиесiнде жјне асырауында болєан адамдар бар азаматтарєа;
  3) некеде тўрєан жјне бiр жјне одан да кґп баласы бар азаматтарєа беріледі.
  3. Білім алуды жалєастыру їшін јскери ќызметке шаќыруды кейінге ќалдыру:
  1) білім беру ўйымдарында жалпы орта білiм алып жїрген азаматтарєа – оќу кезеѕіне;
  2) тиiстi білім беру ўйымдарында кїндiзгі оќу нысаны бойынша техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі немесе жоєары білім, діни білім беру ўйымдарында, сондай-аќ басќа мемлекеттердіѕ жоєары оќу орындарында кїндізгі білім алып жїрген азаматтарєа оќитыны туралы растайтын ќўжаттарды ўсынєан ретте – бiр жоєары оќу орнын аяќтаєанєа дейiн;
  3) жоєары оќу орнынан кейiнгі кјсiби білім алып жїрген азаматтарєа – оќу кезеѕіне беріледі.
  4. Денсаулыќ жаєдайы бойынша јскери ќызметке шаќыруды кейінге ќалдыру азаматтарєа јскерге шаќыру комиссиясыныѕ шешiмiмен бiр жылєа дейінгi мерзiмге беріледi.
  5. Басќа себептер бойынша јскери ќызметке шаќыруды кейінге ќалдыру:
  1) ауылдыќ (селолыќ) жерде орналасќан білiм беру ўйымдарыныѕ орта білімнен кейінгі немесе жоєары педагогтік білiмi бар жјне мамандыєы бойынша жўмыс iстейтiн оќытушыларына – жўмыс iстеп жїрген барлыќ кезеѕiне;
  2) тиiстi бiлiмi бар, мамандыєы бойынша ауылдыќ (селолыќ) жерлерде тўраќты жўмыс iстейтiн дјрiгерлерге – денсаулыќ саќтау ўйымдарында жўмыс iстеп жїрген барлыќ кезеѕiне;
  3) Ќазаќстан Республикасы Парламентiнiѕ немесе жергiлiктi ґкiлдi органдардыѕ депутаттарына – олардыѕ депутаттыќ ґкілеттігi мерзiміне;
  4) ґздеріне ќатысты аныќтау, алдын ала тергеу жїргiзiліп жатќан немесе соттар ќылмыстыќ iстерiн ќарап жатќан адамдарєа – тиiсiнше аныќтау, тергеу аяќталєанєа немесе сот їкiмi кїшіне енгенге дейiн беріледі.
  6. Офицерлер ќўрамыныѕ јскери атаєын бере отырып, запасќа ќойылєан азаматтарєа отбасы жаєдайлары бойынша, денсаулыќ жаєдайы бойынша, жоєары оќу орнынан кейінгі кјсіптік білім алуды жалєастыру їшін жјне басќа да себептер бойынша јскери ќызметке шаќыру кейiнге ќалдырылады.
  7. Јскери жиындарєа шаќыру кейінге ќалдырылмайды.
  8. Денсаулыќ жаєдайы бойынша јскерге шаќыруды кейінге ќалдыруды ќоспаєанда, жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскери ќызметке шаќыру кезiнде азаматтарды јскерге шаќыруды кейінге ќалдыру тоќтатыла тўрады.
  9. Денсаулыќ жаєдайы бойынша јскерге шаќыруды кейінге ќалдыруды ќоспаєанда, жеке ґтiнішін жјне мїдделi адамдар мен халыќты јлеуметтiк ќорєау органдарынан нотариат кујландырєан тиiстi ќўжатты ўсынєан кезде азаматтар јскерге шаќыруды кейiнге ќалдырудан бас тартуєа ќўќылы жјне јскери ќызметке шаќырылуы мїмкін.
  10. Осы бапта кґзделген јскерге шаќыруды кейiнге ќалдыру їшін негiздерініѕ кїші жойылєан азаматтар осы Заѕда белгіленген тјртiппен јскерге шаќырылуєа жатады.

   36-бап. Јскери ќызметке жјне јскери жиындарєа шаќырудан
    босату

  1. Бейбiт уаќытта јскери ќызметке шаќырудан:
  1) денсаулыќ жаєдайы бойынша јскери ќызметке жарамсыз деп танылєан;
  2) жиырма жеті жасќа толєан, заѕды негiздер бойынша мерзiмдi јскери ќызметке шаќырылмаєан;
  3) туыстарыныѕ бiрi (јкесi, анасы, аєа-інілерi немесе апа-сіѕлілері) јскери ќызмет ґткеру кезеѕiнде ќызметтік мiндеттерiн атќару кезiнде ќаза тапќан, ќайтыс болєан немесе бiрiншi немесе екінші топтаєы мїгедек болып ќалєан;
  4) басќа мемлекетте јскери (баламалы) ќызмет ґткерген;
  5) єылыми дјрежесi бар азаматтар;
  6) тіркелген діни бірлестіктердіѕ дін ќызметкерлері босатылады.
  2. Јскери жиындарєа шаќырудан:
  1) Ќазаќстан Республикасыныѕ мемлекеттiк органдарында ќорєанысты, ќауiпсiздiк пен ќўќыќтыќ тјртiпті ќамтамасыз етуге байланысты лауазымдарда жўмыс iстейтiн адамдар;
  2) мемлекеттiк, азаматтыќ жјне эксперименттік авиацияныѕ авиациялыќ персоналы;
  3) ауыл шаруашылыєында жјне ауыл шаруашылыєы техникасын жґндеу ўйымдарында жўмыс iстейтiн адамдар, егіс жјне егiн жинау жўмыстары кезеѕiне;
  4) кїндiзгi нысанда оќытатын бiлiм беру ўйымдарыныѕ педагог ќызметкерлерi, оќу жылы кезеѕiне;
  5) кїндiзгi нысанда оќытатын бiлiм беру ўйымдарында оќитындар;
  6) јскери мiндеттi јйелдер;
  7) јскери мiндеттілер, запасќа шыєарылєаннан кейiнгі екi жыл ішінде;
  8) он сегiз жасќа дейiнгі їш жјне одан да кґп баласы бар адамдар;
  9) оларєа ќатысты аныќтау, алдын ала тергеу жїргiзiлiп жатќан немесе сот ќылмыстыќ iсін ќарап жатќан адамдар;
  10) Ќазаќстан Республикасы Парламентiнiѕ немесе жергіліктi ґкілді органдардыѕ депутаттары болып сайланєан јскери міндеттілер босатылады.
  3. Осы баптыѕ 2-тармаєыныѕ 7) тармаќшасында кґрсетілген јскери міндеттілер арнаулы жиындардан ґтуден босатылмайды.
  4. Денсаулыќ жаєдайы бойынша јскери ќызметке жарамсыз деп танылєан азаматтар жўмылдыру бойынша, соєыс жаєдайы кезінде жјне соєыс уаќытында јскери ќызметке шаќырудан босатылады.
  5. Јскери ќызметке шаќырудан босатылуєа ќўќыєы бар азаматтар, осы баптыѕ 1-тармаєыныѕ 1) тармаќшасында кґрсетілген азаматтардан басќа, мїдделі адамдардан нотариат кујландырєан тиісті ќўжаттарды жјне ґтінішін ўсынєан кезде олардыѕ ќалауы бойынша јскери ќызметке шаќырылуы мїмкiн.
  6. Соттылыєы бар азаматтар бейбiт уаќытта јскери ќызметке шаќырылуєа жатпайды.
  7. Осы баптыѕ 1-тармаєыныѕ 1) тармаќшасында кґзделген јскерге шаќырудан босату їшін негiздерiніѕ кїші жойылєан азаматтар осы Заѕда белгiленген тјртіппен јскерге шаќырылуєа жатады.

6-тарау. КЕЛІСІМШАРТ БОЙЫНША ЈСКЕРИ ЌЫЗМЕТ

   37-бап. Јскери ќызмет ґткеру туралы келiсімшарт

  1. Ќазаќстан Республикасыныѕ азаматы Ќарулы Кїштердiѕ ујкілеттi лауазымды адамымен Јскери ќызмет ґткеру туралы келісiмшарт жасасады.
  2. Келiсiмшарт ерiктi тїрде Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес екi тарап арасында жазбаша жасалады жјне ґз ќолданысын:
  1) мерзiмніѕ ґтуi бойынша;
  2) јскери ќызметшiнiѕ мерзiмiнен бўрын босатылуына байланысты;
  3) јскери ќызметшiнiѕ јскери ќызмет ґткеру туралы басќа келiсiмшарт жасасќан кїнінен бастап;
  4) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген ґзге де жаєдайларда тоќтатады.
  3. Јскери ќызмет ґткеру туралы келісiмшартта азаматтыѕ јскери ќызметке кiруiнiѕ ерiктілiгi, азаматтыѕ јскери ќызметті ґткеруге мiндеттенген мерзiмi жјне келiсiмшарттыѕ басќа да талаптары бекiтіледi.
  4. Јскери ќызмет ґткеру туралы келiсiмшарттыѕ талаптары азаматтыѕ келiсiмшартта белгiленген мерзiм ішінде Ќарулы Кїштерде јскери ќызмет ґткеру мiндеттiлiгiн ќамтиды. Келiсiмшарт талаптарында Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген жеѕілдіктер, кепiлдiктер мен ґтемаќылар алуды ќоса алєанда, азаматтыѕ ґз ќўќыќтары мен ґзiніѕ отбасы мїшелерi ќўќыќтарыныѕ саќталу ќўќыєы кґзделеді.
  5. Ќазаќстан Республикасыныѕ Президентi лауазымєа таєайындаєан јскери ќызметшілер тиiстi лауазымдаєы јскери ќызметтi јскери ќызмет ґткеру туралы келісiмшарт жасаспастан ґткередi. Осы јскери ќызметшілерге келісімшарт бойынша јскери ќызметшілерге ќатысты осы Заѕныѕ талаптары ќолданылады.
  Аталєан јскери ќызметшiлер лауазымнан босатылєаннан кейiн Јскери ќызмет ґткеру ќаєидаларында айќындалєан тјртiппен јскери ќызмет ґткеру туралы жаѕа келісiмшарт жасасады немесе јскери ќызметтен шыєарылады.
  6. Жоєары білімі бар жјне алты ай ќызмет ґткерген мерзiмдi ќызмет јскери ќызметшілерi Јскери ќызмет ґткеру ќаєидаларында айќындалєан тјртіппен тиісті јскери-есептік мамандыєына ўќсас лауазымєа келiсiмшарт бойынша јскери ќызметке кiруге ќўќылы.

   38-бап. Келiсімшарт бойынша јскери ќызметке кіретін
    адамдарєа ќойылатын талаптар

  1. Келiсiмшарт бойынша јскери ќызметке кіретін адамдар мынадай талаптарєа сай келуге:
  1) Ќазаќстан Республикасыныѕ азаматтыєына ие болуєа;
  2) курсанттарды ќоспаєанда, он тоєыз жастан кіші емес жјне јскери атаєына байланысты јскери ќызметте болудыѕ осы Заѕда белгіленген шектi жасынан бес жас кіші болмауєа;
  3) јскери лауазымєа сјйкес келетін јскери-есептік мамандыєы болуєа;
  4) мерзімді јскери ќызметті ґткерген не жоєары оќу орындарыныѕ јскери кафедрасынан оќудан ґткен немесе јйелдерді ќоспаєанда, Ќорєаныс министрлігініѕ јскери оќытылєан резервті даярлау жґніндегі мамандандырылєан ўйымдарында јскери даярлыќтан ґткен болуєа тиiс.
  2. Келiсiмшарт бойынша јскери ќызметке:
  1) сот јрекетке ќабiлетсiз немесе јрекет ќабілеті шектеулi деп таныєан;
  2) јскери-дјрiгерлiк комиссияныѕ ќорытындысына сјйкес јскери ќызмет міндеттерін орындауєа кедергі келтiретін ауруы бар;
  3) Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕдарында белгіленген шектеулердi ґзiне ќабылдаудан бас тартќан;
  4) бўрын сотталєан немесе аќталмайтын негіздер бойынша ќылмыстыќ жауаптылыќтан босатылєан не оєан ќатысты ќылмыстыќ iс ќозєалєан;
  5) јскери ќызметке кiрер алдындаєы екi жыл iшiнде сыбайлас жемќорлыќ ќўќыќ бўзушылыќ жасаєаны їшін тјртіптiк жауаптылыќќа тартылєан;
  6) јскери ќызметке кiргенге дейінгі їш жыл iшiнде сыбайлас жемќорлыќ ќўќыќ бўзушылыќ жасаєаны їшін сот тјртiбiмен јкiмшілік жаза ќолданылєан;
  7) јскери ќызметке кіргенге дейінгі бір жыл ішінде ќасаќана ќўќыќ бўзушылыќ жасаєаны їшін сот тјртібімен јкімшілік жаза ќолданылєан;
  8) егер босатылєан кїнінен бастап їш жыл ґтпеген болса, мемлекеттік ќызметтен немесе јскери ќызметтен терiс себептер бойынша босатылєан адамдар ќабылданбайды.
  Келiсiмшарт бойынша јскери ќызметке кіретін адамєа ќатысты арнайы тексеру жїргізiледi.
  Ќорєаныс министрлігініѕ јскери барлау органдарына келісімшарт бойынша јскери ќызметке, сондай-аќ арсеналдарда, базаларда, ќару мен оќ-дјрілер ќоймаларында ќару-жараќ пен оќ-дјрілердіѕ саќталуымен байланысты лауазымдарєа кіретін адамдарєа ќатысты психика-физиологиялыќ жјне полиграфологиялыќ зерттеулерді ќолдана отырып, арнайы тексеру жїргізіледі.
  3. Адамныѕ белгiленген талаптарєа сјйкестігін айќындау їшiн Јскери-дјрiгерлiк сараптаманы жїргізу ќаєидасына сјйкес медициналыќ кујландыру жїргiзiледi.
  4. Сондай-аќ мыналар:
  1) осы баптыѕ 2-тармаєында кґрсетілген мјліметтердi бўрмалау;
  2) кандидаттыѕ јскери-есептiк мамандыєы бойынша бос лауазымдардыѕ болмауы;
  3) психикалыќ-физиологиялыќ жјне полиграфологиялыќ зерттеулердіѕ теріс нјтижелері келiсiмшарт бойынша јскери ќызметке кiретiн адамнан бас тарту їшін негiздер болып табылады.

   39-бап. Азаматтардыѕ јскери оќу орындарына (јскери
   факультеттерге) тїсуi. Јскери оќу орындарында
   (јскери факультеттерде) оќитын азаматтармен
   јскери ќызмет ґткеру туралы келiсiмшарттар жасасу

  1. Јскери оќу орындарына (јскери факультеттерге) тїсуге:
  1) јскери ќызмет ґткермеген, оќуєа тїсетін жылы он жетi жасќа толєан, бiраќ жиырма бiр жастан аспаєан азаматтардыѕ;
  2) оќуєа тїсетін жылы жиырма тґрт жасќа толмаєан јскери ќызмет ґткерген азаматтардыѕ жјне мерзiмдi јскери ќызмет ґткерiп жїрген јскери ќызметшілердіѕ;
  3) жиырма бес жасќа толєанєа дейін келісiмшарт бойынша јскери ќызмет ґткерiп жїрген јскери ќызметшiлердіѕ ќўќыєы бар.
  Азаматтардыѕ јскери оќу орындарына тїсуі ујкілетті орган бекітетін Јскери оќу орындарына ќабылдау ќаєидаларына сјйкес конкурстыќ негізде жїзеге асырылады.
  Јскери оќу орындарыныѕ оќитындар ќўрамына ќабылдауєа конкурс ґткізу кезінде кґрсеткіштері бірдей болєан жаєдайда:
  «Жас ўлан» республикалыќ мектебініѕ тїлектері;
  јскери даярлыќ бойынша ќосымша баєдарламалары бар білім беру ўйымдарыныѕ тјрбиеленушілері;
  ќызмет ґткеру уаќытында ќаза тапќан, хабар-ошарсыз кеткен немесе јскери ќызмет ґткеру кезеѕінде мїгедек болып ќалєан јскери ќызметшілердіѕ балалары артыќшылыќты ќўќыќќа ие болады.
  Жоєары оќу орындарыныѕ јскери факультеттеріне ќабылдау ќаєидаларын жјне оларда оќытуды ўйымдастыру тјртібін Ќорєаныс министрлігі білім беру саласындаєы ујкілетті органмен бірлесіп бекітеді.
  Шет мемлекеттердіѕ јскери оќу орындарына оќуєа жіберілген јскери ќызметшілер Ќазаќстан Республикасыныѕ халыќаралыќ шарттары мен келісімшарттарєа сјйкес оќытылады.
  2. Курсанттыѕ (тыѕдаушыныѕ) јскери ќызмет міндеттерін орындауды бастауы оныѕ јскери оќу орнына ќабылданєан кїнi болып, јскери факультеттерде – јскери ќызмет ґткеру туралы келісімшарт жасаєан сјттен бастап есептеледi.
  3. Јскери оќу орындарына (јскери факультеттерге) ќабылданєан азаматтар Јскери ќызмет ґткеру ќаєидаларына сјйкес јскери лауазымдарєа таєайындалады.
  4. Јскери ќызмет ґткермеген азаматтар јскери оќу орындарына ќабылданєан кезде јскери ќызметшi мјртебесiне ие болады жјне јскери ќызмет ґткеру туралы келiсімшарт жасасады.
  Келісімшарт бойынша јскери ќызметшілер јскери оќу орындарына ќабылданєан кезде јскери ќызмет ґткеру туралы жаѕа келiсімшарт жасасады.
  Келісімшарт бойынша јскери ќызмет ґткерген, сондай-аќ јскерге шаќыру бойынша јскери ќызмет ґткерiп жїрген немесе ґткерген азаматтар јскери оќу орындарына ќабылданєан кезде ќабылданєаны туралы бўйрыќ шыќќан кїннен бастап јскери ќызмет ґткеру туралы келiсімшарт жасасады.
  Јскери факультеттерге ќабылданєан кезде азаматтар јскери ќызметші мјртебесіне ие болады, ал јскери ќызметшілер јскери факультетте оќудыѕ соѕєы жылыныѕ алдындаєы курсына ауысќан кезде јскери ќызмет ґткеру туралы жаѕа келісімшарттар жасасады.
  Осы Заѕда белгiленген тјртiпте јскери ќызмет ґткеру туралы келiсiмшарт жасасудан бас тартќан јскери ќызметші јскери оќу орнынан (јскери факультеттен) шыєарылуєа жатады.
  5. Јскери оќу орнына (јскери факультетке) ќабылданбаєан јскери ќызметші Јскери ќызмет ґткеру ќаєидаларында белгіленген тјртiппен јскери ќызметті одан јрi ґткеру їшін жiберіледi.
  6. Јскери оќу орнынан (јскери факультеттен) шыєарылєан, сондай-аќ јскери ќызмет ґткеру туралы келісiмшарт жасасудан бас тартќан јскери ќызметші, егер оќудан шыєарылу сјтінде ол он сегіз жасќа толєан жјне јскерге шаќыру бойынша белгіленген јскери ќызмет мерзiмін ґткермеген болса, ујкілетті органныѕ ґкімі бойынша јскерге шаќыру бойынша јскери ќызметтіѕ белгіленген мерзімі аяќталєанєа дейін јскери ќызмет ґткеру орнына жіберіледі. Бўл ретте їлгерімініѕ тґмен болуы, тјртiп саќтамаєаны їшін, басќа да теріс себептер бойынша немесе ґз бастамасы бойынша јскери оќу орнынан шыєарылєан јскери ќызметші ґзін оќытуєа жўмсалєан бюджет ќаражатын мемлекетке ґтеуге міндеттi.
  7. Јскери ќызметшi јскери оќу орнын (јскери факультетті) аяќтаєаннан кейiн јскери ќызмет ґткеруден бас тартса немесе теріс себептер бойынша немесе ґз бастамасы бойынша келiсiмшартты бўзєан жаєдайда ол ґзін оќытуєа жўмсалєан бюджет ќаражатын мемлекетке ґтеуге міндеттi. Ўсталуєа жататын сома келiсiмшарт мерзiмi аяќталєанєа дейiн јрбiр толыќ ґткерiлмеген айєа барабар есептеледі.
  Јскери ќызметшілерді јскери оќу орындарында оќытуєа жўмсалєан бюджет ќаражатын мемлекетке ќайтару тјртібін ујкілетті органдар, јскери факультеттерде – Ќорєаныс министрлігі белгілейді.
  8. Жоєары јскери оќу орындарын (јскери факультеттерді) аяќтаєаннан кейiн јскери ќызметшiлерге «лейтенант» јскери атаєы беріледi.

   40-бап. Келiсiмшарт мерзімі жјне оны жасасу тјртiбi

  1. Јскери ќызметті ґткеру туралы келісімшарт:
  1) їш жылєа – јскери ќызметке алєаш кіретін адамдар їшін;
  2) бес жылєа;
  3) он жылєа;
  4) јскери ќызметте болудыѕ шекті жасына толєанєа дейін;
  5) курсанттар їшін – јскери оќу орнындаєы (жоєары оќу орныныѕ јскери факультетіндегі) оќу мерзіміне жјне оны аяќтаєаннан кейiн јскери ќызметтіѕ он жылына;
  6) тыѕдаушылар їшін – оќу мерзіміне жјне јскери оќу орнын аяќтаєаннан кейін јскери ќызметтіѕ бес жылына не јскери ќызметте болудыѕ шекті жасына толєанєа дейінгі мерзімге жасалады.
  2. Кандидаттарды iрiктеу жјне олардыѕ келiсімшарт бойынша јскери ќызметке кiру тјртiбi Јскери ќызмет ґткеру ќаєидаларында айќындалады.

7-тарау. ЗАПАСТА ТЎРУ

   41-бап. Запасќа ќою

  1. Мынадай:
  1) запасќа ќоя отырып, јскери ќызметтен шыєарылєан;
  2) јскери ќызметке шаќырудан босатылуына байланысты јскери ќызметтен ґтпеген;
  3) жиырма жеті жасќа толєан, јскерге шаќыру кейінге ќалдырылуына байланысты јскери ќызмет ґткермеген;
  4) јскери-есептік мамандыєы бар јйелдер;
  5) жоєары оќу орындарыныѕ јскери кафедраларында запастаєы офицерлер баєдарламасы бойынша даярлыќтан ґткен;
  6) Ќорєаныс министрлігініѕ мамандандырылєан ўйымдарында јскери оќытылєан резервті даярлау баєдарламалары бойынша оќудан ґткен адамдар запасќа ќойылды деп саналады.
  2. Запаста тўратын адамдар јскери ќызметке жарамдылыєын айќындау їшін Јскери-дјрігерлік сараптаманы жїргізу ќаєидаларына сјйкес медициналыќ кујландырудан ґтедi.
  3. Мерзiмдi јскери ќызметке шаќырудан босатылєан адамдарды ауданныѕ (облыстыќ маѕызы бар ќаланыѕ) жергiлiктi јскери басќару органдары запастаєы «ќатардаєы жауынгер» («матрос») јскери атаєын бере отырып, запасќа ќояды.
  4. Запасќа ќойєан кезде адамдардыѕ јскери-есептік мамандыєын ауданныѕ (облыстыќ маѕызы бар ќаланыѕ) жергiлiктi јскери басќару органдары айќындайды.
  5. Ўлттыќ ќауіпсiздiк органдары жјне сыртќы барлау саласындаєы ујкілетті орган їшін јскери міндеттілердiѕ запасы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес жасалады.
  6. Запаста болу јскери жиындардан ґтудi, јскери ќызметке шаќыру ќаєидаларын орындауды жјне јскери есеп бойынша мiндеттердi саќтауды ќамтиды.
  7. Ќорєаныс министрлігі јскери барлау органдары јскери ќызметшілерініѕ ќолданыстаєы резервте болуы барлау ќызметі шеѕберінде жїктелген жедел міндеттерді орындау кезінде јскери ќызмет ґткеруді ќамтиды.
  8. Запасќа ќойылєан јскери міндеттілер јскери жиындардан ґткен немесе келісімшарт бойынша јскери ќызмет ґткерген кезде олар резервке ќойылєан јскери міндеттілер санатына ауыстырылады.

   42-бап. Запаста тўрудыѕ шектi жасы

  1. Јскери міндеттілердіѕ запаста тўруыныѕ шектi жасы мынадай болады:
  1) сарбаздар (матростар), сержанттар (старшиналар) ќўрамы – елу жасты ќоса алєанда;
  2) офицерлер ќўрамы їшін – алпыс жасты ќоса алєанда.
  2. Јскери мiндетті јйелдердіѕ запаста тўруыныѕ шектi жасы мынадай болады:
  1) сарбаздар (матростар), сержанттар (старшиналар) ќўрамы їшiн – отыз бес жасты ќоса алєанда;
  2) офицерлер ќўрамыныѕ адамдары їшiн – ќырыќ бес жасты ќоса алєанда.
  3. Запаста тўрудыѕ шектi жасына толєан јскери мiндеттілер немесе денсаулыќ жаєдайы бойынша јскери ќызметке жарамсыз деп танылєан адамдар јскери есептен шыєарыла отырып, отставкаєа ауыстырылады.
  4. Соєыс уаќытында Ќазаќстан Республикасыныѕ Президентi запаста тўрудыѕ шекті жасын бес жылєа дейін ўзартуы мїмкін.

   43-бап. Јскери жиындардан ґту

  1. Јскери міндеттілер оќу-жаттыєу, тексеру жјне арнайы јскери жиындарєа шаќырылады, сондай-аќ јскери даярлыќ бойынша сабаќтарєа тартылады.
  2. Ўзаќтыєы екі айєа дейінгі оќу-жаттыєу жиындарына јскери міндеттілер бес жылда бір рет шаќырылады.
  3. Јскери міндеттілер оќу-жаттыєу жиындары арасындаєы кезеѕде он бес кїнге дейінгі мерзімге тексеру жиындарына тартылуы мїмкін.
  4. Запаста тўру уаќытындаєы жиындардыѕ жалпы мерзімі јскери міндеттілер їшін он сегіз айдан аспауєа тиіс. Бўл ретте оќу-жаттыєу жиындарында болудыѕ жалпы мерзіміне тексеру жиындарында болєан уаќыт та есептеледі.
  5. Арнайы жиындар ўзаќтыєы їш айєа дейін жїргізіледі.
  6. Јскери жиындар кезеѕінде јскери міндеттілердіѕ жўмыс орны мен атќаратын лауазымы саќталады, оларєа мемлекет есебінен орташа жалаќы, ал жўмыс істемейтіндерге еѕ тґменгі жалаќы тґленеді.
  Јскери міндеттініѕ дјлелсіз себептермен жиындар орналасќан жерден тыс болєан уаќыты јскери жиындардан ґту мерзіміне есептелмейді.