Жарыкка эрип кете турган дары каражаттарды кара флакондо чыгарышат жана жарыктан корголгон жерде сакташат.
Жыты катту дары-дармектер озунчо сакталат.
Бат бузулуучу дары каражаттар (тундурмалар, маныздар, микстура-ар турдуу дарылардан кошулмасынан жасалган), ошондой эле майлар, вакциналар, сывороткалар(кандан жасалган дарылар) атайын даары дармектер учун чыгарылган муздаткычка сакталат. Алардын муздаткычы сакталуу мооноту -3 кун. Мындай даарылардан бузулушунун белгиси болуп алардын киргалдениши, тусунун озгорушу, жагымсыз жыттын пайда болушу эсептелет. Майлар болсо тусу озгоргондо, эригенде, жаман жыт чыкканда жараксыз болот.
Спирт кошулуп жасалган тундурмалар, эритмелер, экстрактар спирт бууланган сон кыйла аралашмалуу болуп калышат, ошондуктан аларды оозу бекем флакондордо сактоо керек.
Ошондой эле тусу озгорулуп калган порошоктор, таблеткалар дагы жараксыз болот.
Эсинизде болсун: Даары дармек салынган шкафтар менен муздаткычтар кулптана турган болуш керек.
Дары каражаттарынын эсебин алуу
Медайымдын иш болмосундо процедура сыяктуу эле, А жана Б тизмесиндеги, табылгыс жана наркы кымбат дары-дармектерди сактай турган сейф болуш керек. Сейфтин ачкычын беруу жана алуу атайын дептерде катталат.
Сейфте сакталып туган даарылык каражаттардын сарпталышын эсепке алуу учун,
атайын журнал тузулот. Бул журналдардын баардык барактары номерленип, боо менен коктолуп, жиптин артып калган учу журналдын акырка барагында желимденип, журналдын канча барак экени жазылып, моор басылып, чапталып коюлат. Мындай журналдар сейфте сакталат жана белгилуу бар форма боюнча толтурулат.
А жана Б тизмесине кирген даары-дармектердин эсебин башкы башкы медайым жургузот. Мындай тизмеге кирген даары-дармектердин тартибин бузгандык учун кылмыш жообкерчилиги каралган.
Ал эми наркотикалык анальгетиктер учун жазуу жузундогу эсептен сырткары аларды сарптоонун дагы бар катар озгочолуктору бар.
Эсинизде болсун!
1.Медайым наркотикалык анальгетиктерди бейтапка бул тууралу анын медициналык
картасына дарыгер жазгандан кийин гана, анын медициналык картасына дарыгер
жазгандан кийин гана, ошол дарыгердин катышуусу менен берет же саят.(Жасалган
инъекция тууралуу медициналык картага жана дайындоолор баракчасына маалымат
жазылат).
2.Наркотикалык анальгетиктерден калган бош ампулаларды процедуралык медайым
ыргытпастан, пайданалына элек аппулаларга кошуп, кийинки кузотко келген медайымга
отеорулуп берилет.
3.Кезметти кабыл алууда журналга жазылгандар (пайдаланылган ампулалар менен
арткандарынын ) чынында эле бошогон ампулалар менен дал келиш керек.
4.Наркотикалык анальгетиктердин бардык запасы пайданалынып буткондон кийин бош
Ампулалар болумдун башкы медайымына тапшырылып, ордуна жанылары алынат.
5.Наркотикалык анальгетиктердин бош ампулалары ишкананын жетекчиси тарабынан
тузулгон атайын комиссия менен гана жок кылынат.
Дары каражаттарын кабыл алуунун ыктары.
Дары каражаттары кан аркылуу бут арганизмге же дененин кайсы бир жерине гана таасит бериши мумукун. Так ошолтаасир этуу мехенизмине жараша аларды организмге кийируунун жолдорун аныкташат.
Энтералдык (тамак ичуу)жолу менен, прентералдык (тамак ичуу жолунан чектеп)жол менен ишке ашырылат.
Жергиликтуу (дененин кайсыл бир жерине)таасир беруунун сырттан берилген дары-дармектер ишке ашырат. Анткени менен майды эритуучу даарылык каражаттар тери аркылуу синдирилерин эске тутуу керек.
Эсинизде болсун:
Дары каражаттарын организмге кийируунун кайсы турундо болбосун медайымдар кызматы бейтапка томондогулорду билдирууга милдеттуу:
-дары каражатынын атыны жана эмнеге колдонуларын;
-мумкун болуучу кошумча тааситлерин;
-пайдаланылган дары каражатынын болжолдуу таасир эте турган убактысын жана белгисин;
-дары каражатын пайдалануунун ыкмаларын.
Териге мазь сыйпоо.
Маздарды колдонуу: териге жука сыйпоо, териге суртуу, мазь коюп тануу сыяктуу турлору бар. Мазды колдонуунун жолдорун дарыгер аныктайт.
Мазь суйкоодогу аракеттрединырааттуулугу.
Процедураны даярдоо:
1.Дары каражатынын аталышын окунуз.;
2.Бейтапка даары каражаты тууралу эарыл маалыматтарды айтыныз;
3.Бейтапка ынгайланып алышка жардам бериниз;
4.Бейтаптан аны башкалардан калкалап каюу керекпи деп сураныз;
5.Мазь суртуло турган жерди караныз;
6.Колду жуунуз;
Процедураны аткаруу:
1.Суртууго керек болгон олчомдогу мазды атайын жабдыкка салыныз.
Эсинизде болсун: Медайымга жаратка дарыны кол кабы жок кол менен сыйпоого болбойт, бул коопту!
2.Мазды дарыгер корсоткон жерге синип кеткенче суртунуз;
3.Эгер нускама ошону талап кылса, бейтапты жылуу ороп коюнуз;
Процедураны аяктоо:
1.Бейтап жулгузулгон процедурадан кийин озун ынгайсыз сезип жатканын сураныз;
2.Колду жуунуз;
Дары каражаттарын беруунун энтералдык ыкмасы:
-ооз аркылуу
-туз ичеги аркылуу
-тилдин асты аркылуу
Дары каражаттарын ооз аркылуу беруу.
Дары каражаттарын ооздон кабыл алуу кыйла ынгайлуу жана кенири жайылган, анкени мындай жол менен турдуу формадагы дарылрды кабыл алууга болот.(микстура, драже).
Бирок бул ыкманы бир катар кемчиликтери да бар:
-дары каражаттарынын боорго барып топтолушу;
-жаш курагына, организмдин акыбалына, жекече сезимталдыкка жана патологиялык озгоруулорго жараша таасир этуусунун озгорушу;
-ашказандан организмге жайбаракат синиши же синбей калышы;
Мындан сырткары адам кусса же эс учун жоготсо да ооз аркылуу дары берип болбойт.
Бирок бул ыкманын бир катар кемчиликтери да бар:
- дары каражаттарынын боорго барып топтолушшу;
- жаш курагына, организмдин акылбалына жекече сезимталыкка жана потологиялык озггоруулорго жараша таасир этуусунун озгорушу;
- ашказандан организимге жайбаракат синш же синбей калышы;
Мындай сыртакары адам кусса жа эч-учун жоготсо да ооз аркылуу дары берип болбойт
Болумдо дары-дармекткрди томондогудой тартипте таркатту кыйла ынгайлуу:
а) донголоктуу столго катуу дары-дармектер салынган идиштерди, суюк дарылар куюлган
флаккондорду, пипеткаларды ( ар бир флакон озунчо ),мензуркаларды ( суюктук олчоочу идиш ), суу куюлган идиш, кайчыларды коюп, дайындоо баргын кашуп алыныз.
б) бир бейтаптан экинчи бейтапка отуп бара жатканда дарыны ар бир бейтапка дайындоосуна жараша, оз тошогунун жанында бериниз (дарылар аптекадан келген тангачысынан алынып берилууго тийиш);
в) бейтап дарыны сиздин коз алдынызда ичуусу тийиш.
Дары дармектердин мындай тартылышынын артыкчылыеы коз коруноо: 1ден, медайым бейтаптын дарыны ичкенин же кайгонун козомолдойт; 2ден, ал бейтаптын кайсы дарыны кандай максат менен ичип жаткандагы тууралуу суроолоруна жооп бере алат;
3дон дары каражаттарын таркатууда катага жол берилбейт.
Дарыны бейтапка берип жатып, тигил же бул даарынын касиеттерин эле эмес, ачуулугун, жытынын кучтуулугун, таасир этуу моонотун, зааранын же зандын тусу озгорушу мумкун экендигин ж. б айта кетуу керек.
Эсинизде болсун:
1.Бейтап дары каражатынын аталышы, эмнеге колдонуларын жана качан ичуу олчомун билууго укутуу;
2.Бейтапка эмнеге кошуп ичуу керек экендигин да айтып коюу керек.
3.Бейтап ошону менен бирге эле ал ичкендары менен жеген тамак-ашы оз ара байланышы кандай болорун да билууго тийиш.
Дары каражаттарын таркатуунун эрежелери:
1.Тангачтагы этикетканы жана дарыгердин дары чектоо журналына жазгандарын кунт каюп окунуз:
2.Дарыларды бейтаптын керебетине жананда гана таркатыныз;
3.Бейтап дарыны сиздин коз алдынызда ичууго тийиш;
4.Тамака чейин деген белги дарыларды бейтап тамак ичерден 15минот мурда ичууго тийиш. Ачкарын ичууго тийиш болгон дарылар эрте менен тамакка 20-60мунот калганда ичилет.
5.Уйку келтируучулор уктардан жарым саат мурда берилет;
6.Нитроглицерин же валидол бейтаптын тумбочкасында такай турууга тийиш.
7.Бейтапка эгер ошондой таасири бар болсо, дары дармектердин кашумча таасири тууралуу кабарлап каюу керек.
Таблетка, драже, капсула, тоголок дарыларды бейтап тилдин учуна коюп туруп азыраак суу менен ичет. Эгер бейтап таблетканы бутун жута албай турган болсо, ага чайнап туруп анан ичиниз деп сунуш кылууга болот. Ал эмес, капсулалар менен пилюли турундогулорду да толугу мененичишет.
Унтакты (порошок) бейтаптын тилинин учуна куюп, суу беришет, же кун мурун эле сууга арлаштырып коюшат.
Тундурма, эритме, микстура, отварь сыяктуу дарыларды коп учурда аш кашык менен беришет. Мындай учурда градироваланган мензурка пайдаланган да ынгайлуу.
Спирт дарыларын, экстракттарды, жана башка айрым эритмелердитамчы менен олчошот. Спирт кошулган настойкаларды коп учурларда тамчылаткыч кошулуп берилет. Эгер мындай тамчылаткыч жок болсо, анда пипетка менен олчоп алышат да, бир аз суу кошуп, бейтапка беришет. Пипеткада калып калган суюктук тогулот.
|
Из за большого объема этот материал размещен на нескольких страницах:
1 2 3 4 |
