п/п

Формулировка вопроса

Код

компетенций

1

Выргсла кузаргр.

Эпĕ чгваш зĕрĕн ытарайми вгрманĕсене юрататгп. Вĕсенче тем тĕрлĕ йывгз-кургк, кайгк-кĕшĕк. Вгрман варринчи кялĕсене юрататгп эпĕ. Вĕсем зинчен вуншар юмах, халап, юрг зярет. Вĕсем ирĕклĕхе юратнг, пусмгрзгсене хирĕз зĕкленнĕ авалхи паттгрсене мухтаззĕ. Ахальтен мар Чгваш Республикине «зĕр пин юрг, зĕр пин сгмах, зĕр пн тĕрĕ зĕршывĕ» теззĕ.

Чгваш зĕршывĕ урлг Атгл, лгпкг Сгр, Завал, Пгла, Кĕтне, энĕш, Сургм, Юнкг шывĕсем юхаззĕ. Тгра шывсен икĕ енĕпе те ялсем, хуласем яссе ларнг.

Чгваш халгхĕ авалтанах хгйĕн кяршисемпе туслг пургнать. Выргс халгхне вгл аслг пиччĕшĕ выргнне хурса хисеплет.

џсет, чечекленет юратнг Чгваш зĕршывĕ! ()

ОК-3, ПК-8

2

Выргсла кузаргр.

Кĕске автобиографи.

Эпĕ 1907 зулхи январĕн 22-мĕшĕнче зуралнг.

Пирĕн ял Сиктерме ятлг. Вгл хальхи Тутар республикин Юхмалчг районне кĕрет. Эпир аслг шыв зулĕнчен те, чугун зулран та 60 зухргмра пургнатпгр. Вунултг зула зитиччен эпĕ хула та, пграхут та, пгравус та курман.

Пирĕн патра ютран килнĕ шкул ачисем хваттерте пургнкалатчĕз те завсем зумĕнче хам тĕлĕнех вулама-зырма тĕмшĕрткеллеттĕм. Пиллĕкре-улттгра чухне шкула кайргм, анчах «пĕчĕкзĕ-ха» тесе илмерĕз.

Вĕренме саккгрта тин тытгнтгм.

Пурнгз тгтгшах зити-зитмиччĕ. Икĕ ят зĕре акса, пĕр лашапа пĕр ĕне усраттгмгр, пилĕк-ултг сургх та хĕл казаркалаттгмгр. 1920 зулта лаша вилчĕ те кил-зурта хузсах хгварчĕ. Унтан вызлгх пулчĕ, атте зĕре кĕчĕ...

Лашасгр та, хузасгр та тгрса юлнгскерсем, аннепе эпир ят зĕрне те акайми пултгмгр, зурмалла актара пузларгмгр. (Хусанкай

ОК-3, ПК-8

3

Вуласа тухгр. Пгхгнуллг хутлг предложенисене тупгр. Тĕп тата пгхгнуллг предложенисене кгтартгр.

Кгтра кгмпа

Ĕлекрех кгмпазгсенчен  чылайгшĕ зуркунне кгмпа тухнине пĕлместчĕз. Халĕ апла мар. Кгмпа сунарĕ юр пĕтнĕ-пĕтменех пузланать.

Эсĕ гвгслгха кĕретĕн. Йывгзсем зап-зарах-ха, зулзг кгларайман. Сывлгш кунта йязекрех пылак, узг-узг. Тгпра земзе, кгвак мгклг. Улатакка вĕзсе завргннине сгнаса танг вгхгтрах эс кгпгшка зĕрте тем  чухлĕ кгтра кгмпа ларнине курах каятгн. Пурте сарг хгмгр, тĕксĕмленсе хуралма ĕлкереймен. Эппин, нумай пулмасть тухнг, замргк. Пысгкгшĕ те чгх згмарти чухлĕ кгна. Пыл каразĕ евĕр путгк-шгтгклг. Татма васкамастгн-ха. Гзта зухалччгр? Эсĕ пгхса йгпанасшгн. Татсассгн та, гна карзинкана тярех ярас килмест. Ара, вгл пĕрремĕш кгмпа-зке. Вгрмангн чи малтанхи парни.

Кгтра кгмпа тенĕ гна авалхи чгваш. Унгн пузĕ чгнах та кгтра, зырграх хумлг-хумлг. Ака кгмпи теззĕ хгшпĕр зĕрте. Нихзанхинчен ытла вгл зураки  вгхгтĕнче тухать. Выргсла гна сморчок теззĕ. Тунипе шлепки ун зыпзгнса кайнг, хгй зĕр зумнех лапчгннг. Зак кгмпасем пĕр йышшисем те нихгзан та пĕрешкел пулмаззĕ.

Тепĕр тĕсли самай  вгргмрах туналлг, яштак, выргсла гна строчок теззĕ. Хитре вгл. Шлепки пурин те конус пек, тĕсĕ зез пĕр пек мар – е шупка хгмгр, е сарграх, е кгвак. Ку ĕнтĕ вгл мĕнле вгрманта, хгш йывгз айĕнче тухнинчен килет.

Кгтра кгмпасен пĕрпеклех  те пур: вĕсем пурте кгштах наркгмгшлг. Вĕретсе илнĕ хыззгн тин гшалама е ургх шывра пĕзерме юргхлг.

Хгшĕ-пĕрисем кгтра кгмпана шург кгмпаран та ытларах юратаззĕ. Вгл чгн та питĕ лайгх, уйргмах – гшаласан аван. (Г. Орлов)

ОК-3, ПК-8

4

Текста вулгр. Союзсгр хутлг преджложенисене аялтан туртса пыргр, кирлĕ зĕрте чаргну паллисем лартгр.

Амгшĕпе хĕрĕ

- Ваттисем калани – пуш згвартан тухнг сгмах мар. Итлеместĕр зав эсир аслисем каланине, хглхана та чикместĕр. Кам ятласа зитерес сире? Хут пĕлетпĕр тесе, пуза ытла казгртма юрамасть, хĕрĕм. Гслгран та гслг татах пур, ухмахран ухмахраххи те тупгнатть. Хгвгн пурнгзна хгвах йгвалантартгн-зке манпа та канашласа пгхмаргн. Мĕнле пургнас тетĕн ĕнтĕ халь пĕчĕк ачупа? Унсгр та йывгр пургнаттгмгр.

Салампи сĕтел умне ларнг та чаргнми калазакан амгшне хирĕз ним те чĕнмест. Валерик зинчен мĕн каламаллине вгл амгшне пазграх каласа пачĕ ĕнтĕ...

    Шухгшлама пĕлместĕн зав, хĕрĕм, завгнпа завнашкал пулса тухрĕ ĕнтĕ. Гслг зынсемпе калазса, ыр шухгшсем гса хывас темерĕн пуль, кĕзĕн пуза асла хурса, хгвна ху такамран та пысгкраха хутгн пуль. Хам та кгштах ухмах пултгм зав, гс зитереймерĕм вгрзг вгхгтĕнчех илес текенсем пурччĕ памалла та ямаллаччĕ. Хĕрхентĕм замргк-ха кгштах амгшĕ патĕнче пургнтгр терĕм. Халĕ ак кил-зурчĕ те, карти-хури те зялсеренех кивелсе, юхгнса-ишелсе пырать тытса юсакан никам та зук. Ав сарай тгррисем заралса юлчĕз кĕркунне-зуркунне пярте шыв каять. Килте арзын пулнг пулсан, запла юхгннг пулгттгмгр-и? Сарай тгрринчи кивĕ улгм зĕрсе тислĕкленсе кайрĕ ĕнтĕ пута-пута анчĕ унта армути кашласа ясет  мунча тгррине те хургн шгтса ларчĕ. Зынран намгс. Хамах гс зитереймерĕм вгрзг вгхгтĕнчех качча памалаччĕ.(  Артемьев)

ОК-3, ПК-8

5

Вуласа тухгр. Пер йышши членлг предложенисене зырса илĕр, вĕсенчи чаргну паллисене гнлантаргр.

Кĕпшĕл

Зынсенни пекех, кайгксен те кашнин хгйĕн йгли пур. Пĕрисем зынсем пургннг зĕре иленеззĕ, теприсем вгрманти е улгхри выргнсене кгмгллаззĕ. Анчах эпир чылай кайгксен пурнгзне, йгли-йĕркине питĕ начар пĕлетпĕр. Завгнпа та кирлĕ чух пулгшма та тавзграймастпгр.

Часах хĕл кунĕсем пузланаззĕ. Тавралгха юр хуплать те, вĕзен кайгксемшĕн чи йывгр кунсем пузланаззĕ. Пирĕн енче темизе тĕрлĕ кайгк хĕл казать. Паллашар-ха вĕсенчен пĕринпе.

Ку кайгка кĕпшĕл е тепĕр зĕрте вгрман чакакĕ теззĕ. Унгн выргсла ячĕ сойка. Кĕпшĕл – кураксен земьине кĕрекен, чана пысгкгш кайгк. Ку земьери кайгксем пурте апат тиркемеззĕ, сгтгр тума юратаззĕ. Кĕпшел те завах. Мĕн тĕл пулнг, унпа тгранса пургнать. Кургк е йывгз вгрри, йĕкел, мгйгр – пĕрне те тиркемест кĕпшĕл. Хурт-кгпшанка та сгхать. Шгшисем, юссем, зĕленсем те кĕпшĕле апата каяззĕ. Ют йгвасене те сахал мар тустарать кĕпшĕл.  Запах та усгллг кайгк вгл. Кĕркунне, туратран турата вĕзсе, кĕпшĕл  йĕкел, мгйгр пузтарать,  вĕсене тĕплĕн пытарса хурать. Кайран вĕсене хгй те пурне те тупаймасть. Пытарса хунг вгргсем зуркунне шгтса тухаззĕ. Хгй пĕлмесĕрех, кĕпшĕл вгрман акса ястерет.

Тĕлĕнтермĕш кайгк вгл – кĕпшĕл. Мĕнле кайгк юррине илтет, ун пек юрлать. Лаша кĕзĕннине илтсе, ун пек кĕзĕнме те хгтланать, пгчкг сассине те евĕрлет.

ОК-3, ПК-8

6

Вулгр. Тупсгмне шутлгр. Хисеп ячĕсене мĕнле зырмаллине гнлантаргр.

Икерчĕк-кукгрчгк., 62 кукгрчгк. Йĕкĕрелчĕк, кукгрглчгк, 2 аякри авгнчгк. 4-н пĕртгван, 4-шĕ те пĕр тан. Палан, палан, пат та пат, 5 пярне шалт та шалт. 3 кĕтеслĕ пяртĕм пур, тухса кĕме шгтгк зук. 1 хутазра икĕ мгйгр. Юмах яргп, юптаргп, ана зине саптаргп, 10 уйгхран вырттаргп. Лгпг-лгпг зунатлг, 62 туратлг, хгтлг-хгтлг кĕпеллĕ. Гмгрткайгк шыв ĕзет, 2 текерлĕк вгй вылять. Сар сарана, сарана, сарана зинче сар кайгк. 3 тгрса кгшкгрсан, вилĕ-чĕре тапранать. 2 йглтаркки, 1 шĕвĕркки, 20 кгчгркки. Тĕр-тĕр карта, тĕр карта, 12 сургх пĕр карта. – Пурте татгк хяреллĕ. Кукша пуз, 4 куз. 2 турти тĕк тграть, хура згрхи згрхалать.

ОК-3, ПК-8

7

.Вулгр. Местоименисене ушканласа зырса илĕр. Хгш сгпатрине, хисеприне, падежрине палгртгр.

Вĕзен кайгксем кгшт лгпланнг пек пулчĕз, сарлака зуначĕсемпе пĕлĕте  зурса, ярпайса завргнма пузларĕз – илемлĕн, мгназлгн. Хуркайгксен килĕшяллĕ картине аса илнĕ май, Тимкка кузĕ умне тгван тавралгх тухса тгчĕ. Зуралса яснĕ Шемек ялĕ, унпа юнашар Тимĕрсел. Вĕсен зумĕпех, зак ялсене кгмгллгн ытакласа илнĕ пек савгнса, Тилзе шывĕ юхса иртет. Зыран хĕррипе ларса тухнг кгтра йгмрасем лгпкгн юхса выртакан шыва пуз таяззĕ, ватг пулин те, куз кĕски зине пгхса йгпаназзĕ... Тилзе Мертлĕ еннелле каять. Хгйĕн анлгшĕпе туллин юхать вгл. Хура тгпраллг зыранĕ аялалла варгк. Ун зумĕпех тип-тикĕс зерем пузланать. Зеремрен леререх – ыраш пусси, тулгпа сĕлĕ яргмĕсем. Анлг уй-хир вгрман патне зитиех тгсглать. Зав тĕлте Тилзе Сĕвепе пĕрлешет, хгвгрттгн юхакан пысгк шывгн вгйне ястерет. (К. Петр.) 

ОК-3, ПК-8

8

Зак предложенисенчи палгртнг сгмахсен стиль пĕлтерĕшĕсене кгтартгр, вĕсен синонимĕсене тупса зыргр.

Хĕвел тухиччен тахзанах ĕзе пикеннĕ Урине инкен кгкгрĕ сурса ыратаь. Ачисем чирлессе-ши. Е упгшкине  пĕр-пĕр инкек-синкек закланать. (А. Емельянов). 2. Старик ватг. Аран-аран малалла сĕнкĕлтетет: Сементее вгл пĕр выргнта тгнгнах туйгнать. 3. Яла кĕрес умĕн вгл хĕвеле тинкерчĕ. Унта, ангзра, зĕр зумĕпех сысна евĕр пулса кайнг пĕр хура пĕлĕт выртать, унгн хĕррисем хĕвел урипе кгварланнг. (А. Емельянов). 4. Пуриншĕн те уйгхпа хĕвел пулаймгн. Тута тгснг кашни зынна пуз запмасп эп, – Лариван ахаль те мгкргз тутине тата ытларах мгкгртрĕ. (А. Емельянов). 5. Тутар, Сементей ырг канаш пама пултарас пек, гна кузĕнчен йглгнса пгхрĕ. (Юхма Мишши). 6. Пурте ахглтатса кулса ячĕ, закг сĕтел хушшинчи зынсемпе клубри замргксем хушшинчи пгра ирĕлтерсе пĕтерчĕ тесен те йгнгшах мар. (Л. Таллеров). 7. Эпир хулана сысна пама кайсан икшер талгк кĕтетпĕр, анчах нихгзан та зĕткеленместпĕр. (Л. Таллеров

ОК-3, ПК-8

9

Калава вуласа тухгр. Микротемгсене палгртгр, план тгвгр. Астуса юлнг тгргх зыргр.

Аслатиллĕ зумгр умĕн.

Сывлгшра пгчг. Хĕвел пытанчĕ. Тавралгх тĕттĕмленчĕ. Вгрмана та, йывгз-кургка та хгрушг тĕс запрĕ. Хура, йĕркесĕр пĕлĕт хĕвел ангзĕнчен тухса ял зине, вгрман зине капланса килет.

Зут занталгк сулхгнланчĕ. Ĕнесем пузĕсене усрĕз. Лашасем хярисене пгтратаззĕ, тулхграззĕ, зилхисене силле-силле илеззĕ. Вĕсен урисем айĕнче тусан зĕкленнĕ ĕнтĕ, вгл кустгрмасен икĕ айккине типĕ хгйгр сапаланса кгна пырать.

Зумгр пĕлĕчĕ капланса килет. Кĕзех инзетре кĕрленĕ сасг илтĕнсе кайрĕ. Пурте темле  халиччен курман япалана кĕтнĕ пек пулса лгпланчĕз. Гзта кайса кĕчĕз-ха хĕвел зинче вгр-вар вĕзсе юрлакан кайгксем? Гзта-ши халĕ кургк гшĕнче темĕн тĕрлĕ сĕрлекен хурт-кгпшанкг? Пурте пытанса, лгпланса ларчĕз. Йывгзсем те  пулчĕз. Пĕр самант шгп пулчĕ.

Вгрман зинччен, малтанхи хыпар пек, узг сывлгш вĕзсе килчĕ, иртен зярекен зыннгн пит-кузне зитсе узглтарчĕ. Зулзгсене хускатрĕ, зула май кил хапхине хупса хгварчĕ те урамри тусана завгрттарса йывгз тĕмĕсем хушшинче зухалчĕ.

Ун хыззгн тусан юпине зула тгргх ерипен хгваласа  тгвгл кĕрлесе килчĕ. Вгл яла зитсе кĕчĕ, хяме  хгш-пĕр зĕрек хгмасене илсе ывгтрĕ, урам тграх чгх чĕпписене хгваласа кайрĕ.

Тгвгл иртрĕ. Каллех шгп.

Этем шгв-шавне хупласа аслати авгтса ячĕ те сывлгшра чаплгн кĕрлесе кайрĕ. (И. Гончаров зырнинчен.)

ОК-3, ПК-8

10

Пузламгше тгргх калав тĕп пайне, вĕзне шутласа зыргр.

Зырлара.

Пирĕн ялтан инзех мар вгрман пур. Пĕрре эпир кяршĕри ачасемпе  зырлана кайргмгр. Зырла шыраса шалтан шала кĕрсе пыратпгр. Эпĕ сисмен те – юлташсенчен уйрглса кайнг. Пĕр узланкгра хĕп-хĕрлĕ зырла! Хыпалансах  татма пузларгм. Ачасем ан килччĕр тесе зĕр зумнерех йгпшгнатгп, пĕр сас та кглармастгп.

Юлташсем мана зухатрĕз, кгшкгрса чĕнме пузларĕз. Эпĕ сасг памастгп-ха. Зырлана везех хамгн татас килет. Юлташсем аякран аякка кайса пычĕз. Кĕзĕх вĕсен сасси те илтенми пулчĕ ... (И. Шухши зырнинчен.)

ОК-3, ПК-8

11

Калав пузламгшне вулгр. Вĕзлесе зыргр.

Акг зĕр зырли те пизсе зитрĕ. Асламгшĕпе Натуш  пураксем йгтса вгрмана зырлана зул тытрĕз. Узланкгна зитрĕз. Пузтарма пикенчĕз. Асламгшĕ зырлине пуракне хурать, Натуш – згварне.

Киле тавргнчĕз. Асламгшĕн пуракĕ тулли, Натушгн – пуш-пушах. Аслашшĕне сгйламалгх та зук. Аванмарланчĕ хĕрача. ( Я. Тайц.)

ОК-3, ПК-8

12

Калав-сгнлавсене вуласа тухгр. Закгн евĕр хгвгр ял зинчен калав-сгнлав зыргр.

Пирĕн ял.

Ялĕ пирĕн ял пекех. Сарлака урам икĕ енĕпе йгмра, хургн кашласа ларать. Лгс туратсем айĕнче чĕнтĕр крыльцасем, выргсла хапхасем кургназзĕ.

Ял вĕзĕнче зырманалла тайглнг пĕччен пярт  ларать. Кивĕ ĕнтĕ вгл, ишĕлесси кгна юлнг. Ун умĕнче икĕ ватг йгмра ларать. Йгмрасем айĕнче хуппа витсе хунг пĕрене купи. Пярт хызĕнчех пахча пузланать.

Зак урам, зак куз тулли тгван сгн тазта та аса килетчĕ. Инзетре пургннг чухне  зуралнг зĕршыва  тахзанхинчен хытграх юратма вĕренетĕн. Тгван яла час-часах тĕлĕкре кураттгм. (А. Артемьев зырнинчен)

Тгван ял.

Пирĕн ял Зуткасси ятлг. Вал Пантьгк вгрманĕн зурзĕр енче вырназнг. Хĕвел ангзĕнчен хĕвел тухгзнелле Сунар ятлг пĕчĕкзĕ юхан шыв юхса выртать. Кгнтгр енче – Улгп сгрчĕ.

Тгван ялгм пысгках мар. Унта пĕтĕмĕшпе те 120 кил кгна. Ял Улгп сгрчĕ зинчен пгхсан лепĕш евĕр кургнать. Варринчи тĕп урам асфальтлг. Икĕ енчи урамсем лĕпĕш зунаттисене аса илтереззĕ.

Ял варринче шкул, правлени, клуб, пысгк магазин пур. Ку выргна «Зĕнтеря площачĕ» тесе ят панг. Пысгк уявсенче кунта халгх йышлг пухгнать.

Зуткасси урамĕсем сарлака, йгмраллг. Йгмрасем айĕнче ем-ешĕл кургк ясет. Пирĕн кил Малтикасрах, аслг зул хĕрринчен иккĕмĕшĕ. 

ОК-3, ПК-8

13

Калав-уйлава вуласа тух. Шухгшĕпе уйлав йĕркелесе малалла тгс.

Мана кĕркунне чи киревсĕр вгхгт пек туйгнать. Татти-сыпписĕр чашлаттаракан сивĕ зумгр ачасене пяртрен кглармасть. Анкартисем, пахчасем заралса юлнг.  Заргк-кишĕр те, тутлг панулмисем те пĕтеззĕ. Чуна савгнтаракан хĕвел тачка пĕлĕтсем айĕнчен тухманпа пĕрех. Салху, сивĕ, пушг, кичем вгхгт. Эпир, ял ачисем, йĕпе кĕр зывхарса килнине яланах сĕхреленсе кĕтеттĕмĕр.

Эпĕ кĕркунне зине ургхла пгхакан пултгм. (М. Кипек зырнинчен)

ОК-3, ПК-8

14

  Хгвгргн автобиографине тĕплĕ зырса паргр.

ОК-3, ПК-8

15

  Шкул директорĕ ячĕпе хгвгра ĕзе илмелли ыйту зыргр.

ОК-3, ПК-8

16

  Юлташгра хгвгргн згмгл машингпа вгхгтлах усг курма пани зинчен шантару зыргр.

ОК-3, ПК-8

17

Камран та пулин укза кивзен илни пирки панг расписка зыргр

ОК-3, ПК-8

18

Зак сгмахсене падеж тгргх вĕзлĕр: Ксения, Мария, Малиновская, Маяковский, Андрей, Кирилл, Мефодий, Валерий, Валерия (хĕраргм ячĕ), Вальтер Скотт. (24-29-мĕш хгнгхтарусене  «Пуплев культури» кĕнекинчен илнĕ).

ОК-3, ПК-8

19

Зак предложенисенче палгртнг сгмахсемпе выргнлг усг курнг-и?

Зак костюма чун ытларах савать. 2. Тĕнчери чылай зĕр-шыв Раззей пузаргвне саламлать. 3. Артист аялти сасгпа юрласа ячг те, зал стенисем те юрласа янгн туйгнчĕз. 4. Земен пичче кĕреплине сарай зумне лартрĕ те пярте кĕрсе кайрĕ. 5. Зулгн икĕ енĕпе шап-шург хургнсемпе чгргшсем пĕрин хыззгн тепри тгрса тухнг. 6. Суккгр пырша операци тунг хыззгн эпĕ хама згмглрах туя пузларгм. 7. Анне кашни хгна умнех згпала хурса тухрĕ те пгсланакан апат антарчĕ. 8. Ытлашши  зивĕчлетнĕ кгранташпа асгрханса зырмасан ун вĕзĕ хузглма пултарать. 9. Ашшĕ пяртрен чупса тухрĕ те Вазука зухавинчен зглса илсе хглхана зурасла кгшкгрса ячĕ. 10. - Йгнгш пулсан асту, Алексей Федорович! Вара мана ан япкелеш. 11. Пирĕн зĕршыв фашизма зĕнтерни историлле фактор пулса тграть..

ОК-3, ПК-8

20

Зак предложенисенчи выргнсгр усг курнг глаголсемпе глагол формисене тупса палгртгр, вĕсене кирлĕ глаголсемпе тата глагол формисемпе улгштарса тухгр. Пуплев йгнгшĕсене асгрхасан тярлетĕр.

Практика тгршшĕпех мана Надежда Алексеевна пулгшса пычĕ. Кирлĕ зĕрте асгрхаттарчĕ, тепĕр зĕрте мухтарĕ. Закг мана савгнтарсах ячĕ. 2. Пĕрремĕш учитель пире вĕрентме пграхни нумай пулать ĕнтĕ, анчах гна, хисеплĕ пĕрремĕш учителе, эпĕ нихзан та манаймгп, нихзан та тухас зук унгн гшг кулли мангн чĕререн. 3. Хгвгн выргнта ятленсе кун зути кгтартнгшгн, чунна парса ястернĕшĕн эпĕ сан умра ĕмĕр-ĕмĕр паргмра, юратнг аннезĕм. 4. Мизе каз ирттернĕ-ши аннесем пирĕн сгпкасем умĕнче. 5. Пялĕмре икĕ сĕтел, тгватг пукан, сейф тата шифоньер тграззĕ. 6. Сарай зумне визĕ метр тгршшĕ юпа тĕрĕнтерсе лартнг. 7. Пяртре кгштах канса ларнг хыззгн замргксем узглса зяремешкĕн урама тухса кайрĕз. 8. Ыттисене вара каласа пама-и, зырса кгтартма та хгрушг. 9. Киле тавргнатгп та, апат зисе, тярех дачгна чупаттгм. 10. Предприяти коллективĕсенче уйргм зынсем хушшинчигмгрту вгйлах мар сарглнг. 11. Зав хушгра эпĕ пялĕме кĕрсе выргн майлатгп та хама тирпейлетĕп.

ОК-3, ПК-8

21

Зак предложенисене чгвашла кузаргр, местоименисемпе зыхгннг йгнгшсем тгвасран асгрхангр.

Сестра поступила в артистическую труппу, которая скоро уезжает на гастроли. 2. Много рассказов было прочитано на этом вечере членами литкружка, но ни один из них нам не понравился. 3. Мать Оли, когда она заболела, стала очень нервной. 4. По бульвару медленно идут мужчина и женщина. Он – в короткой дубленке, а она – в длинном драповом пальто.. 6. Лес везут сильные мужики, у кого лошадь хорошая и может выдержать эту большую работу. 7. В этом музее были выставлены чучела динозавров, которые все погибли от бомбежки. 8. Вся техника, которая испольуется в сельском хозяйстве: служит для того, чтобы обеспечить труд земледельцев.

ОК-3, ПК-8


  Учебная литература и другие информационные источники

  а) основная литература

Николаева, язык : учебник для русскоязычных учащихся и студентов / . - Чебоксары : ЧГПУ, 2011. - 174 с.

Сергеев, язык : учебник  / , . - Чебоксары : Чув. кн. изд-во, 2012. - 191 с.

б) дополнительная литература

Андреев, ч. лхин синтаксис. / .  – Шупашкар : Чёваш к. неке изд-ви, 2003. – 275 с.

Андреев, язык / . – Чебоксары: Чувашское книжное издательство, 2002. – 294 с.

Игнатьева, язык. Начальный курс : учебное пособие. I  часть / . – Чебоксары : Чуваш. гос. пед. ун-т, 2010. – 92 с.

Николаева, язык. Начальный курс / . - Чебоксары : Чув. кн. изд-во, 2004. – 160 с.

Николаева, язык / . - Чебоксары : ЧГПУ, 2005. - 92 с.

Николаева, чувашский язык : учеб. пособие для русскоязыч. учащихся и студентов / . - Чебоксары : ЧГПУ, 20012. - 74 с.

Чуваши: история и культура: ист.-этногр. Исследование в 2т. Т.1 / Чуваш. гос. ин-т гуманит. наук; под редакцией .  – Чебоксары : Чуваш. кн. изд-во, 2009. – 415 с.

Программное обеспечение и Интернет-ресурсы

ru. wikipedia. org/wiki/Чувашия

chuvashsky. /54178.html

wapedia. mobi/ru/Чуваши

ru. wikibooks. org/.../Чувашский_язык



Из за большого объема этот материал размещен на нескольких страницах:
1 2 3 4 5