Слова для справки

Sulla, ae m – Сулла, глава аристократической партии (138-78 до н. э.)

Mithridates, is m – Митридат, царь Понта, непримиримый враг Рима (I в. до н. э.)

Pontus, i m – Понт, страна в Малой Азии между Арменией и Вифинией

iratus, a, um – гневный, сердитый

vinculum, I n – путы, оковы

paulo – немногим, несколько

vero – же, однако, действительно

3. Образуйте все формы герундия и герундива от глаголов:

vasto I, exerceo 2, afficio 3

4. Преобразуйте сложноподчиненные предложения в простые, заменив придаточные оборотами:

Postquam oppǐdum occupatum erat, hostes incolas necavērunt. Cum amici veniunt, gaudēmus.

5. Поставьте следующие предложения в зависимость от выражения «Scriptores antiquǐ tradunt» и переведите полученные простые предложения с оборотами на русский язык: Pythagǒras philosǒphus clarus fuit. Troja a Graecis expugnata est. Galli Capitolum capĕre non potuērunt. Caesar in Britanniam celerǐter venerit.

6. Сделайте полный синтаксический и морфологический анализ предложения: Narrate mihi, quid parentes vestri scripsĕrint. Scribĕre scribendo, dicendo dicĕre discis. Dareus exercǐtum magnum comparavit, ut Graeciam superāret.

7. Назовите латинские глаголы, от которых образованы следующие слова. Подберите лексические параллели в русском и изучаемом иностранном языке:

accessio, onis f – приход

accusator, oris m – обвинитель

constitutio, onis f – установление

interdictum, i n – запрещение

НЕ нашли? Не то? Что вы ищете?

substitutio, onis f – подстановка

expulsio, onis f – изгнание

educator, oris m – воспитатель

permutation, onis f – изменение

providentia, ae f – предусмотрительность

proposition, onis f - предложение, фраза

ОБРАЗЦЫ ТЕКСТОВ ДЛЯ АНАЛИЗА И ПЕРЕВОДА

К занятию 1

Текст 1

1. Прочитайте и переведите текст:

De Philippo, patre Alexandri

Fortuna Philippo, Macedǒnum Regis, uno die tres jucundas res dedit: regis aurīge in Olimpiis vicěrat; unus e Macedǒnum ducǐbus acri impětu hostium exercǐtum superavěrat; valǐdus. Filius, Alexander, regi natus erat. Tum sacerdōtes Philippo dixērunt: “Omnia Alexandro secunda sunt. Infans tuus, inter victorias natus, magna faciet: omnes hostes vincet, regnum tuum augēbit. Postquam Alexander longinguas gentes vicěrit, fama ejus per orbem terrarum volabit”. Philippus sacerdotum omnia verba magne gaudio accēpit. Alexandri autem vires in dies crescebant, quod puer corpus saepe exercebat armisque cum aequalǐbus certabat. Ita valǐdus et fortis adulescens fuit.

Слова для справки:

Philippus, i, m – Филипп, отец Александра Македонского (царствовал в 359-336 до н. э.)

Macedo, ǒnis, m – македонец

aurīga, ae, m – возница, кучер

In Olimpiis – на Олимпийских играх

Alexander, dri, m – Александр Великий (Македонский) (356-323 до н. э.)

nascor, natus sum, nasci 3 – рождаться, появляться. ( Это отложительный глагол, т. е. глагол, кторый как бы «отложил, отверг» пассивное значение своей пассивной формы. Отложительные глаголы имеют пассивную форму, но значение действительное (ср. с русским глаголом «улыбаться»)

quod – так как

2.  Выпишите из текста глаголы в plusquamperfectum ind. act. и рass. и переведите их на русский язык.

3.  Найдите в тексте словосочетания со следующими значениями: в один день; вражеское войско; здоровый сын; с большой радостью; сильный юноша.

К занятию 2

Текст 2

1.  Прочитайте и переведите текст:

De lupo esuriente

Lupus esuriens cibum quaerebat. Tandem audivit intra casam rusticam puěrum plorantem et matrem clamantem: “Nisi desivěris, lupo te dabo!” Itaque lupus praedam exspectans totum diem ibi stabat. Sed vespěri audivit matrem dicentem: “Mi fili, lupus te non habēbit: si veněrit, necabǐmus eum”. Tum lupus tristis recedens: “Homǐnes, - inquit, - alia dicunt, alia sentiunt”.

2. In auditorio discipulos sedentes et scribentes vidēmus. 3. Socrǎtes saepe ridens verum dicēbat. 4. Homǐness magis defendenti, quam accusanti favent. 5. Levis est labor omnis amanti. 6. Romani cenates comam florǐbus et coronis ornābant. 7. Luscinia sedens, alauda volans cantat. 8. Volentem fata ducunt, nolentem trahunt.

Слова для справки:

tandem – наконец

rustǐcus, a, um – деревенский, грубый

nisi – если не

desǐno, sīvi, aītum, 3 – переставать, прекращать

recedo, cessi, cessum, 3 – отходить назад, отступать

magis – больше, более

faveo, favi, fautum, 2 – желать, стремиться

corona, ae, f – венок, венец

alauda, ae, f – жаворонок

nolo, nolui, - , nolle – не хотеть

3.Выпишите из текста все формы participium praesentis activi, определите падеж, число и переведите на русский язык.

Текст 3

1.  Прочитайте и переведите текст:

De imperatore Augusto

Imperator Augustus in campo Martio Mausoleum sibi exstruxěrat. Prope introǐtum Mausolei duae tabulae affixae erant, in quǐbus res gestae imperatoris inscriptae erant. Augustus ipse inter alia haec scripsit: annos undeviginti natus exercǐtum privato consilio et privata impensa comparavi, per quem rem publicam oppressam liberavi. In triumphis meis ducti sunt ante currum meum reges aut regum liběri novem. In consulatu sexto censum populi habui. Meo jussu duo exercǐtūs in Aethiopiam et in Arabiam ducti sunt. Qui exercǐtūs usque ad oppǐdum Nabata et in agros Sabaeorum processērunt.

Слова для справки:

Auguatus, i, m – Август («Священный»), Октавиан, первый римский имератор (63 до н. э. – 14 н. э.)

Martius, a, um - посвященный Марсу

Mausoleum, i, n – Мавзолей (первоначально гробница карийского царя Мавзола, одно из семи чудес света)

introǐtus, ūs, m - вход, вступление

res gestae – подвиги, деяния

inscribo, scripsi, scriptum 3 – вписывать; начертать

natus, a, um – рожденный (зд. «от рождения»)

impensus, a, um – сильный, великий

triumphus, i, m – триумф, триумфальное шествие (торжественный въезд, который по решению сената предоставлялся полководцу, одержавшему знач. победу)

consulatǔs, ūs, m – консульство; консульское достоинство, знание)

censǔs, ūs, m – ценз, оценка имущества римского гражданина

meo jussu – по моему приказу

habeo, ui, itum 2 – зд. предприниматель, производитель

Aethiopia, ae, f – Эфиопия (к югу от Египта до Индийского океана)

Arabia, ae, f – Аравия, полуостров юго-вост. Азии

Sabaeus, I, m – житель города Саба

procedo, cessi, cessum, 3 – проходить, появляться

2.  Respondete Latine:

1.  Quis Mausoleum sibi exstruxit?

2.  Ubi Augustus Mausoleum exstruxit?

3.  Quid in tabulis inscriptum erat?

4.  Quando censum populi Augustus habuit?

5.  Quo exercǐtūs processērunt?

К занятию 4

Текст 4

1. Прочитайте и переведите текст:

Roma

Audivistis jam, lectores, de origǐne Romae, Romulo rege, de proeliis Romanōrum, de claris viris. Nunc pauca de urbe ipsā legětis.

Urbs Roma in septem montǐbus aedificata est, quōrum altissǐmus erat Capitolium. In altěra parte Capitolii Arx fuit, in altěra Jovis Optǐmi Maxǐmi templum, quo imperatores Romani triumphos ducebant. Prope Capitolium in mediā urbe locum apertum etiam hodie vidēmus. In erat Forum Romanorum, quo cives ad mercaturam aliasque res conveniebant. In foro erat templum Vestae, ubi ignis aeternus a Vestalǐbus servabatur, et regia, pontifǐcis maximi domǔs, in quā olim Julius Caesar habitabat. Basilǐcae quoque erant, aedificia ingentia, quae magnam civium multitudǐnem continēre potěrant. In foro erat curia, ubi senatus conveniebat, rostraque, unde oratores ad populum Romanum orationes habebant. Is locus "rostra" vocatus est, quod rostris navium ornatus est, quae bello captae erant. Erat Romae ingens civium multitudo, quorum plurǐmi in magnis et altis aedificiis habitabant, quae "insulae" vocabantur. Erat olim, ut narrat scriptor Romanus, poēta quidam, miserrǐmus, qui ducentos gradus cotidie ascendebat. Inter insulas ducebant angustae viae, quae plenae erant civium turbā omnique geněre vehiculōrum quorum strepǐtus cives nocte dormīre prohibebant.

Слова для справки:

lector, oris, m – читатель

origo, origǐnis, f – начало, происхождение

quo – куда

medius, a, um – находящийся посреди, средний

Vesta, ae, f – Веста, богиня домашнего очага

aeternus, a, um – вечный

vestalis, is, f – весталка, жрица богини Весты

regia, ae, f – царский дворец

basilǐca, ae, f – торговое помещение

curia, ae, f – курия, здание заседания сената

rostrum, i, n – ростр, нос корабля

quod – зд. Так как

ut – как

strepǐtus, us, m – шум

К занятию 6,7

Текст 5

1.  Прочитайте и переведите текст:

Ludus Romanus

Hodie omnes puěri puellaeque in ludis docentur; Romanorum tamen puěri domi a parentǐbus aut in ludis privatis a magistris, qui saepe Graeci erant, docebantur. In ludis puěri Latine legěre et scriběre, etiam numerāre discebant. Puellas matronae domi docebant.

Aestate, quod in urbe calor erat graviessǐmus periculumqu morbi maxǐmum, multi parentes, qui urbem relinquěre potěrant, in oram maritǐmam ad villas suas cum liběris abibant.

Itǎque menses Augustus et September puěris Romanis feriae erant. Majorem partem anni puěri cotidie primā horā in ludim ibant. Gravissǐme a magistris puniebantur, si male discebant: saepe clamorǐbus suis vicinos e somno excitabant.

Текст 6

1.  Прочитайте и переведите текст:

Schola Romana

Juvěnis Romanus, si famam sibi in republǐca comparāre volebat, non solum legěre et scriběre, sed etiam oratiōnes ad populum habēre debebat. Itaque in schola grammatǐca littěras non solum Latinas, sed etiam Graecas discebat. Ibi inter multos alios scriptōres Homerum, Graecorum maxǐmum poētam, Vergiliumque, maxǐmum Romanōrum, legēbat. Magister, qui eloquentiam docebat rhetorque vocabatur, maxǐmum honōrem inter Romanos habebat. Discebant Romani etiam arithmeticam, geometriam, astronomiam; sed minus quam nos naturam ad usum suum vertěre volebant. Stellas quidem observabant, sed homǐnes ad eas mittěre non conabatur; rerum naturam investigabant, sed nullas machǐnas inveniebant, quǐbus nos hodie totas urbes delēre possǔmus.

Из за большого объема этот материал размещен на нескольких страницах:
1 2 3 4 5 6 7